رئیس سابق وظیفه عمومی تهران اراده تغییر در سربازی باید ایجاد شود

Jameh Pouya - - چشم‌اندا‌ز سربازی -

سرهنگ فرامرز اقبالی، نزدیک به یک دهه در سازمان وظیفه عمومی ناجا خدمت کرده است. او اوایل دهه 08، رئیسدفتر رئیس سازمان وظیفه عمومی ناجا بود و سپس به جانشینی معاونت احضار و اعزام این سازمان رسید. پس از آن هم تا زمان بازنشستگی خود در سال 98، رئیس وظیفه عمومی تهران بزرگ بود و به همین دلیل، اطالعات زیادی از حوزه سربازی دارد. او گرچه مخالفتی با سربازی اجباری و شکل کنونی سربازی ندارد؛ اما معتقد اســت باید در مدل فعلی سربازی تغییراتی ایجاد شود و از اطالع مسئوالن این حوزه و از دالیل رغبتنداشتن جوانان برای رفتن به سربازی میگوید؛ اما معتقد است فعال ارادهای برای تغییر در سربازی وجود ندارد. گفتوگو با فرامرز اقبالی در ادامه آمده است. مهدی بابایی

Ï

آیا امکان تغییر مدل فعلی سربازی وجود دارد؟ زمانــی که در ســازمان وظیفــه عمومی ناجا مســئولیت داشــتم، بحثهایی درباره شیوه ســربازی و روشهای جایگزین ...و مطرح شده بود؛ اما چندان جدی پیگیری نشد و همینطور در نیمــه راه مانــد. مدلهــای مختلفی برای سربازی پیشنهاد شد و حتی شیوه سربازی در کشورهای مختلف نیز بررسی شد. ما مطالعاتی را در ســازمان وظیفه عمومی انجام دادیم و با ستاد کل نیروهای مسلح هم تعامالتی داشتیم؛ اما همانطور که گفتم، زیاد جدی گرفته نشد و در میانه راه ماند. Ï

این مسائل چه سالی مطرح شد؟ سالهای 83 و 84 بود. Ï

پس با این وضعیــت، چندان امیدی به تغییر در شیوه فعلی ندارید؟ تفکری وجود دارد که شــیوه فعلی سربازی را میپسندد. البته اقدام برای تغییر شیوه سربازی هــم کار یکی، دو روز نیســت. باید تمام ابعاد ایــن موضوع را در نظر گرفــت و برای آن، کار تحقیقاتی و پشتوانهدار انجام شود. Ï

در مطالعاتی که در زمان شما انجام شد، به چهمسائلیرسیدید؟ آن زمان، اینطور مطرح شــد که این سیستم کهنه اســت و جوانان انگیزهای برای حضور در ســربازی ندارند؛ بنابراین باید اقداماتی انجام میشد تا انگیزه جوانان برای اعزام به سربازی افزایش پیدا میکرد و به نشــاط آنان در مدت سربازی هم بیشتر توجه میشد. آمار گرفتیم که در کدام استانها، مشموالن غایب زیاد بوده و این موضوع را بررســی و ریشــهیابی کردیم. مثال در یک اســتان، 20 درصد مشــموالن و حتی بیشتر از آن رغبتی برای اعزام به سربازی نداشــتند که ما بایــد روی ایــن موضوع کار میکردیم. Ï

کداماستانهابیشترینغیبتراداشتند؟ 16 جامعه‌پویا‌‌‌443‌‌هراامش‌‌‌‌‌‌‌11396‌‌دادادرم‌‌‌114‌‌هبنش‌‌‌

درســت حضور ذهن ندارم؛ امــا مثال تهران، استانی بود که میزان غیبت در آن بیش از 20 درصد بود؛ چراکه جمعیت غیربومی که برای کار به این استان آمده بودند، تمایلی برای اعزام به سربازی نداشتند. Ï

کمترین غیبت برای کدام استان بود؟ اســتان یزد. مردم این استان بسیار به قوانین مقید هستند و به همین دلیل درباره اعزام به سربازی هم کمترین غیبت را دارند. Ï

برگردیــم به موضوع آسیبشناســی سربازی که انجام دادید؛ دیگر به چه مسائلی رسیدید؟ ما مطالعه کردیم چرا جوانان برای سربازی رغبتی ندارند و تقریبا از دالیل باخبر بودیم. Ï

دالیل را بگویید.

مثال یکی از مهمترین دالیل، ایجاد حسی بود که جوانان گمــان میکردند اگر به سربازی بروند، عمرشان هدر میشود و کار مفیدی نیست که انجام بدهند. موضوع دیگــر، بحث تخصصگرایی بود؛ این موضوع میــان جوانان دارای تحصیالت دانشگاهی، بسیار به چشم میآمد و آنــان معتقد بودنــد اگر به سربازی بروند، از تخصصی که دارند استفاده نمیشود و مثال چرا باید یک نفر با مدرک لیســانس بــرود و روی برجــک نگهبانی بدهد. بعد ســربازی همیــن جــوان کــه تمام میشد، میرفت و این ماجــرا را برای دیگــران تعریــف میکرد و تأثیری در جامعه ایجاد میشد که جوان لیسانس را به برجک بردند تا نگهبانی بدهد و همین چرخه ادامه پیدا میکرد. تقسیم نامتعارف هم دغدغه دیگری بود که البته االن با اجرای طرح آمایش ســرزمینی، کمتر شده است. آنموقع ســرباز نگران بود چرا وقتی ســاکن خراسان است، باید در خوزستان خدمت کند و مواردی از این دست. نبود امکانات رفاهی و خدماتی هم چالش دیگر سربازان بود. این نتایج مربوط به بررســیهای ما در سال 84 است و پس از آن، تغییراتی ایجاد شد؛ اما همچنان میبینیم که این مشکالت وجود دارد. یکی دیگر از مشکالت و دالیل غیبت هم شرایط خانوادگی و اقتصادی ســربازان بود. ســربازی بود که سرپرســت خانوادهاش بود و اگر به سربازی میرفت، مادر و خواهرانش دچار مشکل میشدند که این فرد اصال به سربازی نمیآمد. نحوه نامناسب برخورد با سربازان هم مشکل دیگر بود که وجود داشت. ما در بررسیهای خودمان به این موارد رسیده بودیم. Ï دالیلی که شــما گفتید، تقریبا همان دالیلی اســت که مشموالن از آن صحبت میکنند. چرا وقتی مسئله را میدانستید، برای حلش اقدام نکردید؟ اقداماتی انجام شد؛ اما به نتیجه نرسید. متأسفانه آن زمان همکاری میان دســتگاههای مختلف نظامی با یکدیگر کم بــود و من فکر میکنم اگر میخواهیم تغییری در سربازی ایجاد شود، اراده آن باید در ستاد کل نیروهای مسلح آغــاز و از آنجا به دیگــر نهادهای نظامی منتقل شود. Ï با تجربهای کــه دارید، فکر میکنید ســتاد کل نیروهای مسلح، با چه تغییری در سربازی موافقتکند؟ بستگی به شرایط دارد. من فکر میکنم ستاد کل با طرحهایی که دارای بار مالی باال باشــد، موافقت نخواهد کرد و البته با ترکیب فعلی، بعید میدانم تغییر چشــمگیری هم در شرایط سربازی ایجاد شود. Ï ممکن است روزی ســربازی اجباری نباشد؟ به این زودیها نه و فکر نمیکنم چنین قیدی از ســربازی در ایران حذف شود؛ چراکه شرایط کشور ما چنین اجازهای را نمیدهد. اگر هم بخواهیم سراغ مدلی مانند ســربازی حرفهای و پنجساله برویم، ممکن است محدودیتهای منابع و مالی پیــشروی طرح قرار بگیرد. Ï پیشنهادتان را برای بهترشدن

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.