پیمان‌پولی‌ایران‌و‌اروپا‌به‌زودی‌نهایی‌می‌شود

ادامه تالشها برای رفع مشکالت مربوط به پرداختهای مالی ایران و اروپا

SMTnewspaper - - تجارت -

کمت//ر از ۰۱ روز به آغ//از دور جدی//د تحریمهای امریکا علیه ایران مانده اس//ت؛ تحریمهایی که حوزه بانکی و نفتی ایران را دربرمیگیرد و محدودیتهایی را در بح//ث نقل و انتقال پول و م//راودات مالی ایران ایج//اد میکن//د. این موضوع س//بب میش//ود تا راه معامالت ش//رکتهای اروپایی که تمایل به همکاری با ایران را دارند س//د شود. در همین راستا، به منظور رفع مش//کالت مرب//وط به انج//ام پرداختهای مالی، اتحادیه اروپا از چند ماه پیش در حال بررسی طرحی برای انتقال مس//تقیم پول به بان//ک مرکزی ایران به منظ//ور دور زدن تحریمهای امری//کا علیه ایران پس از خروج واش//نگتن از توافق هستهای برجام است. بر اس//اس اظهارات اخیر رئیس کل بانک مرکزی، وعده اروپاییها برای گشایش کانال ارزی با ایران در مراحل پایان//ی اجرا قرار دارد و آنگونه که وی خبر داده قرار اس//ت نوعی پیمان پولی دوجانبه می//ان ایران و اروپا باشد.

رئیس کل بانک مرکزی در یادداشتی که در صفحه ش//خصی خود در فضای مجازی منتش//ر کرده به این موضوع اش//اره کرده اس//ت که جزئی//ات کانال مالی اروپا ب//رای انجام تجارت میان ای//ران و اتحادیه اروپا در نشست هفته گذش//ته در بروکسل مورد بررسی و تبادل نظر قرار گرفته و در همین راس//تا ایجاد کانال مالی اروپا در دستور کار است.

ب//ه گفته همت//ی، ایجاد کانال مالی ب//ر این درک مشترک مبتنی است که شرکتها و فعاالن اقتصادی ایرانی و اروپایی با وجود خروج یکجانبه ایاالت متحده امری//کا از برج//ام تمایل ب//ه برقراری و ت//داوم روابط تجاری با یکدیگر دارند. در این راس//تا به منظور رفع مش//کالت مربوط به انجام پرداخته//ای مالی، ایجاد کانال مال//ی اروپا در دس//تور کار طرفها قرار گرفته اس//ت. به اعتقاد رئیس کل بان//ک مرکزی، این کانال ای//ن امکان را ب//رای صادرکنن//دگان اروپایی و ایرانی فراه//م خواهد کرد ک//ه ارز حاصل از ص//ادرات خود را دریافت کنند. کانال یادش//ده کارکرد نوعی پیمان پولی دوجانبه میان ایران و اتحادیه اروپا را ایفا خواهد ک//رد. هر دو طرف بر ش//تاب در عملیاتی ش//دن این فرآین//د تاکید دارند. انتظار میرود بهزودی جزئیات و نحوه استفاده از کانال یادشده، نهایی شود و به اطالع هموطنان و فعاالن اقتصادی برسد.

‹ پیمان پولی دوجانبه چیست؟

پیمان پولی دوجانبه یعنی اس//تفاده همزمان از دو پول ملی کشورهای مبدأ و مقصد در تجارت و تامین مالی بین دو کش//ور، به گون//های که نیازی به ارزهای ثالث نباش//د. برای اجرایی ش//دن ای//ن پیمانها نیاز اس//ت بانکهای مرکزی کش//ورهای مبدأ و مقصد در تج//ارت، وارد مذاکره با یکدیگر ش//وند و پیمان پولی دوجانبه امضا کنن//د. انعقاد پیمانهای پولی دوجانبه و چندجانبه سالهاس//ت که به مسیری مطمئن برای تس//هیل تجارت بین کشورها تبدیل شده و این روش بهوی//ژه برای ایران که در اس//تفاده از ارز دالر در آن مشمول تحریمهاست، توانسته آثار منفی ناشی از آن را بر اقتصاد کاهش دهد.

کش//ورمان تاکنون ۰۱ تفاهمنام//ه و پیمان پولی با کش//ورهای مختلف به امضا رس//انده ک//ه میتوان به انعقاد این پیمانها با چین در پیش از انقالب و ترکیه در سال گذشته اشاره کرد.

خنثی کردن بخش/ی از پیامدهای منفی ‹ تحریم

هرچند جزئیات کار با کانال مالی اروپا منتشر نشده اما به نظر میرس//د بستری باش//د که ایران بتواند با استفاده از آن، کاال بهویژه نفت و فرآوردههای نفتی به ح//وزه اروپا صادر و در قبال آن کاالها و خدمات مورد نی//از خود را از هر یک از کش//ورهای اروپایی دریافت کن//د و تهاتر دریافت و پرداختهای انجامش//ده بین بانکهای مرکزی اروپایی انجام ش//ود. کارشناسان و صاحبنظران حوزه بانکی و اقتصادی تاکید دارند که کانال ارتباط مالی با اروپا قابل اجراس//ت و این اقدام میتواند بخش//ی از معامالت مالی ما با سایر کشورها را برپایه یورویی پوش//ش دهد و برای ایران در شرایط تحریم، مزیتهایی را ایجاد کند.

کامران ندری از کارشناسان حوزه پولی و بانکی در گفتوگ//و با با بیان اینک//ه هرچند تحریمها و محدودیتهای//ی که در امر مب//ادالت پولی و مالی با دالر ایج//اد خواهد ش//د برای م//ا هزینههایی را دربر خواهد داش//ت و موانعی را ایج//اد خواهد کرد، افزود: ام//ا اقداماتی که در دس//تور کار مس//ئوالن کش//ور و ط//رف اروپایی برای تقویت روابط وجود دارد میتواند تا ح//دی پیامدهای این محدودیتها را خنثی کند و مراودات مالی ما را با سایر کشورها سهولت بخشد.

وی معتقد اس//ت مس//یر مالی که اروپا قرار اس//ت برای ایران باز کند، میتواند باعث شود تا منابع ارزی حاصل از فروش نفت و س//ایر کاال و خدمات را که به اروپا منتقل میش//ود، از این طری//ق دریافت کند و در این زمینه به نظر نمیرس//د مشکلی وجود داشته باشد.

او ب//ا بیان اینکه بحثی که در این زمینه وجود دارد زمان برقراری این کانال اس//ت که ممکن است کمی بعدتر از زمان اعمال تحریمهای امریکا باشد افزود: اما اگر این کانال اجرایی شود میتوان بخشی از معامالت مالی ایران با کش//ورهای اروپایی را با یورو انجام داد و این اتفاق خوبی است.

وی معتقد اس//ت این کانال مالی، مس//یری اس//ت که اروپاییه//ا در صدد اجرایی کردن آن هس//تند و تاکنون هم حمایتهای خوبی از سوی اروپاییها برای ادامه همکاری با ایران ش//ده است. از این رو، اگر اروپا بخواهد و از امریکا ترس//ی نداش//ته باشد میتواند به راحتی این کان//ال را برقرار کند و مراودات مالی را از این طریق انجام دهد و این موضوع امکانپذیر است.

‹ کاهش محدودیت در نقل و انتقال پول

مرتض//ی عزتی، کارش//ناس اقتصاد نی//ز دراین باره درگفتوگو با با بیان اینکه به نظر میرسد در مرحله دوم تحریمها قرار نیست اتفاق جدید رخ دهد

کنون هر محدودیتی را قرار بوده که نسبت ب//ه ایران تحمیل کند، آن را انجام داده اس//ت، افزود: اما موضوع این اس//ت که با وج//ود تمامی تالشهای امریکا، کشورهای اروپایی تمایل زیادی به همکاری با ایران دارند و همین امر باعث ش//ده تا در صدد ایجاد یک کانال مالی برای انجام نقل و انتقال مالی با ایران برآیند که عملیاتی ش//دن آن میتواند اتفاق بس//یار خوبی باشد.

او ب//ا بیان اینکه ای//ن کانال مال//ی میتواند بخش زیادی از محدودیته//ا در بحث نقل و انتقال پول را رف//ع کند و ش//رایط را برای تعام//الت اقتصادی ما با کشورهای اروپایی همچنان برقرار سازد، افزود: در این شرایط ما برای انجام معامالتمان دیگر به دالر نیازی نخواهیم داشت و این تا حدی اثرات تحریم دالری را که امریکا به ایران تحمیل کرده اس//ت، خنثی خواهد کرد.

ب//ه گفته عزتی، ای//ن موضوع نف//ع دو طرف را به همراه خواهد داش//ت، افزود: اروپا بهشدت عالقهمند است تا مبادالت بینالمللیاش را با ایران بر پایه یورو انجام دهد که در این شرایط ضمن اینکه این امر سهم بازار اروپا را بیشتر و ارزش یورو را تقویت خواهد کرد، میتوان//د برای ما نیز نفع زی//ادی ایجاد کند تا بدون محدودیت، مبادالت مالی و تجاریمان را با کشورهای اروپایی انجام دهیم.

این کارشناس معتقد است که هدف اصلی از ایجاد این کان//ال رفع همین محدودیتها در مبادالت مالی و نقل و انتقال پول و بهبود بخش//یدن به روابط مالی و تجاری دو کش//ور بوده اس//ت. در ص//ورت عملیاتی ش//دن این کانال، میتوان امیدوار بود که این اهداف محقق شود.

‹ منابع کشور به هدر نمیرود

عباس هش//ی، اقتصاددان و حسابدار رسمی نیز در این باره به ایرنا توضیح میدهد که این کانال یورویی اختراع جدیدی نیست و عملکرد آن همچون اتاقهای تسویه پایاپای در زمان جنگ تحمیلی خواهد بود. به گفته وی، پ//س از قطع روابط دیپلماتی//ک امریکا با ایران و اعمال تحریمهای اقتصادی علیه کش//ورمان، مش//ابه چنین روابط مالی با دیگر کشورها ایجاد شد؛ در زمان جنگ، ای//ران کاالهای خود که بخش عمده آن نفت بود را به کش//ورهای دیگر میفروخت و پول آن در حساب اتاقهای تس//ویه ویژهای که راهاندازی ش//ده بود را ن//زد این کش//ورها نگه//داری میکرد و زمانی که میخواس//ت کاالیی بخرد، واردکننده مجوز آن را از نهاده//ای دولت//ی مرتب//ط دریافت میکرد و پس از ط//ی مراحل قانونی ثبت س//فارش و دریافت پیشفاکت//ور، مجوز تخصی//ص ارز را از بانک مرکزی میگرفت.

وی اف//زود: در مرحل//ه بع//د، پس از تایی//د وزارت بازرگان//ی وقت، باید در بانکهای آن زمان که همگی دولتی بودند، گشایش اعتبار اسنادی انجام و فروشنده کاال به بانک کارگزار معرفی میش//د؛ بانک کارگزار به جای اینکه از ایران پول دریافت کند، از حس//ابهای ویژهای که ایجاد شده بود، پرداخت را انجام میداد و کاال به کشور وارد میشد.

ای//ن اقتصاددان اظهار کرد: این بار نیز قرار اس//ت کانال مش//ابهی ایجاد ش//ود که ش//اید همان کاال در برابر نفت باش//د اما گس//تردهتر از زمان جنگ و برای واردات کاال فقط به مواد غذایی و اقالم دارویی بسنده نمیش//ود و ه//ر کاال و خدمتی که ای//ران نیاز دارد، میتوان//د در قالب این کانال ارتباطی به کش//ور وارد شود.

این حس//ابرس بانکی، با بی//ان ویژگیهای این کار ب//رای اقتصاد ایران، اظهار کرد: یکی از خوبیهای این کار، متنوع ش//دن سبد واردات کشور و ورود کاالهای باکیفیتتر اس//ت؛ همه میدانند ک//ه چین به عنوان بزرگترین ش//ریک تجاری ایران کاالهای خود را در ۳س//طح به جهان ص//ادر میکند؛ ح//ال اگر اجناس باکیفیت از دیگر کش//ورها به ایران بیاید، دیگر چین نمیتواند اجناس بیکیفیت و درجه ۳ خود را به ایران بفرستد.

هش//ی یادآور ش//د: یکی از مش//کالت دوره قبلی تحریمها این بود که مجبور بودیم منابع نفتی خود را فقط از چند کش//ور بخریم و کاالهای بیکیفیت وارد کش//ور کنیم. اما باز بودن کان//ال ارتباط مالی با اروپا ب//رای آینده اقتصاد ایران یک نعمت و برای مردم یک نوید است که منابع کش//ور به هدر نمیرود. به گفته او، از آنجا که قرار است مبنای معامالت در این کانال مالی بر اس//اس یورو باش//د، از تحریمهای دالر امریکا نیز در امان است.

کامران ندری

مرتضی عزتی

عباس هشی

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.