انقالب اسالمی ایران، هویت جدیدی برای خاورمیانه

Sobh Eqtesad - - صبح اقتصاد -

خاورمیانــ­ه در تاریخ سیاســی و اقتصادی جهان بــه دلیل ذخایر اقتصادی و نشــانه های ژئوپلتیک خود اهمیــت ویژه ای دارد.این منطقه جغرافیایی را می توام مرکز ثقل و تقاطع قاره های اروپا،آسیا و آفریقا دانســت. به هر میزان تجارت و تحرک گروه های مختلف افزایش یابد. طبیعی است که نقش تاریخی و ژئوپلیتیکی این حوزه جغرافیایی از اهمیت بیشتری برخوردار خواهد شد. بررسی تاریخی خاورمیانه نشان می دهد اهمیت این منطقه تحت تأثیر سه موضوع اصلی قرار داشته است.هر یک از این موضوعات و مؤلفه ها بخشی از واقعیت تأثیرگذار بر سرنوشت سیاسی و امنیتی خاورمیانه است. موضوعاتی از جمله فناوری، منابع اقتصادی و ایدئولوژی سیاسیدینی را می توان اصلی ترین عوامل تأثیر گذار بر تاریخ و سیاست کشورهای خاورمیانه برشــمرد. به هر میزان ابزارهای تکنولوژیک از اهمیت بیشــتری برخوردار می شــوند، اهمیت منابع اقتصادی خاورمیانه نیز بیشتر خواهد شد.هیچ جامعه ای بدون هویت زندگی نمی کند و هیچ مبارزه ای بدون هویت و هدف سازمان دهی نمی شود؛ بنابراین،هویت را باید نشانه معنابخش در زندگی و آینده هر فرد، گروه وملتی دانســت. اکنون بخش های مختلف جهان، بویژه خاورمیانه، درگیر بحران معنا، مواجهه و رویارویی هویتی گروههایی است که اندیشه های متفاوتی دارند و در صدد شکل دادن به جهان جدیدی هســتند؛جهانی که بر اساس آموزه های دینی و اعتقادی آنان بنا شــده باشد. زمانی که هویت شــکل می گیرد، گروههای اجتماعــی بین خود و دیگران تمایز ایجاد مــی کنند. این امر، به مفهوم شناســایی خویشتن است. خویشــتنی که دیگران و بویژه ایاالت متحده آمریکا آن را برای دوران های طوالنی نادیده گرفته انــد. در دهه0۷۹1میا­لدی تحوالت زیــادی در حوزه تکنولوژی، اقتصاد و ســرمایه داری و رفتار گروههای مختلف در جهان ایجاد شد که نقطه آغازی برای هویت یابی اسالمی در خاورمیانه محسوب می شــود. زمانی که هویت شــکل می گیرد، شهروندان در فضای پاک دینی آرمانی قرار می گیرند. در ســال۷۶۹1ن­یروهای نظامی رژیم غاصب اسرائیل، بخش بسیاری از سرزمین کشورهای اسالمی خاورمیانه را اشغال کردند. رهبران سیاسی این کشور احساس می کردند که پیروزی نظامی به منزله غلبه آنان بر شهروندان مسلمان خاورمیانه اســت. در سال۳۷۹1 بار دیگر نیروهای نظامی اسرائیل دســتاورده­ای جنگ۷۶۹1را تثبیت کردند. در ســال۸۷۹1ی­ک ســال قبل از انقالب قرن به رهبری کاریزماتیک امام خمینی«ره» دیپلماسی آمریکا در خاورمیانه به شکل گیری مذاکرات سه جانبه منجر شد. رهبران سیاسی آمریکا،اسرائیل و مصر، در کمپ دیوید، موافقــت خود را با انعقاد قراردادی اعالم کردند که معامله صلح در برابر زمین را شکل می داد. متعاقب این امر،نیروهای نظامی اسرائیل از صحرای سینا خارج شدند. اسرائیل احساس می کرد که از طریق پیروزی نظامی توانسته موجودیت خود را در خاورمیانه تثبیت کند. در این دوران مقامات اسرائیلی فکر نمی کردند که پیروزی نظامی آنها تحت الشعاع هویت یابی شــهروندان خاورمیانه شود.تحوالت اواخر دهه0۷۹1نشا­ن داد روند جدیدی در خاورمیانه در خال شکل گیری است.احیاگرایی اسالمی در بسیاری از کشورهای خاورمیانه بروز،تجلــی و ظهور یافت. در حالی که جنبش اســالمی ایران به پیروزی رســید، اسالم گرایان در مصر ســرکوب شدند.پیروزی و شکست در سرنوشــت خاورمیانه تأثیری به جا نگذاشت. پیروزی نظامی اســرائیل و حمایت قدرت های بزرگ از آن کشــور، کنش آرمانی را در رفتار سیاســی شهروندان خاورمیانه به وجود آورد. در چنین شرایطی، انقالب اسالمی ایران توانست هویت جدیدی برای خاورمیانه ایجاد کند.هویت اســالمی، زیربنای قدرت و مقاومت در برابر سیاست تهاجمی اســرائیل و آمریکا در خاورمیانه شد.از این زمان تا حاال داســتان جدیدی در خاورمیانه شــکل گرفته است. داستانی با هویت دینی،آرمان شهری و اعتقادات بنیادین گروههای

اسالمی پیوند یافته اســت.گروههایی که کنش سیاسی خود را بر اساس نشانه های هویتی و آرمانی انجام می دهند.

Newspapers in Persian

Newspapers from Iran

© PressReader. All rights reserved.