Zo ge­bruik je het histogram

Met be­hulp van het histogram pas je de be­lich­ting doel­ge­richt aan.

CHIP FOTO Magazine - - Inhoud -

Goed weer heeft in de fo­to­gra­fie ook een scha­duw­zij­de: het on­der­werp komt in de zon op­ti­maal tot zijn recht, maar wat be­treft de be­lich­ting tast je vaak in het duis­ter – voor­al als je een ca­me­ra zon­der zoe­ker hebt en de pre­view al­leen zicht­baar is op het dis­play. Bij fel om­ge­vings­licht ziet het on­der­werp er in Li­ve View vaag uit, wat dus niet ge­schikt is om de be­lich­ting nauw­keu­rig te be­oor­de­len. Dit wordt voor­al pro­ble­ma­tisch bij zeer lich­te of don­ke­re ele­men­ten, die ge­de­tail­leerd moe­ten wor­den weer­ge­ge­ven.

In die ge­val­len ge­bruik je het histogram. Met de­ze han­di­ge tool pas je de be­lich­ting doel­ge­richt aan. Het beeld wordt ver­deeld in 255 grijstrap­pen die van don­ker naar licht wor­den ge­rang­schikt in een dia­gram. De­ze zwart-wit weer­ga­ve van grijstrap­pen is zelfs bij fel om­ge­vings­licht op het dis­play goed te zien. Met een beet­je oe­fe­ning zie je aan het pro­fiel van het dia­gram of het on­der­werp over- of on­der­be­licht is, zo­dat je via de in­stel­lin­gen de be­lich­ting kunt cor­ri­ge­ren.

Maar het histogram is meer dan een hulp­mid­del voor ca­me­ra’s zon­der zoe­ker. In moei­lij­ke licht­si­tu­a­ties kun­nen pro­fes­si­o­nals ook niet zon­der en ook tij­dens het be­wer­ken op de pc is het histogram onmisbaar. We leg­gen je uit hoe je het histogram doel­ge­richt ge­bruikt en ver­tel­len waar je op moet let­ten (en waar je niet op hoeft te let­ten).

Be­lich­tings­con­tro­le

Af­han­ke­lijk van bouw­jaar en mo­del van de ca­me­ra wordt het histogram al­leen weer­ge­ge­ven bij het te­rug­kij­ken van fo­to’s, of ook bij het ma­ken er­van. In een­vou­di­ge vorm wor­den de hel­der­heids­waar­den weer­ge­ge­ven (lu­mi­nan­tie­his­to­gram), in de ver­fijn­de va­ri­ant de af­zon­der­lij­ke hel­der­heids­waar­den van de kleur­ka­na­len rood, groen en blauw (RGB-histogram). De­ze laat­ste is aan te ra­den voor bij­voor­beeld por­tret­ten, om­dat het ro­de ka­naal be­lang­rij­ke in­for­ma­tie be­vat voor huid­tin­ten.

Met een beet­je oe­fe­ning kun je het histogram een­vou­dig in­ter­pre­te­ren (zie ka­der).

Het histogram is geen ab­so­lu­te fac­tor, maar moet al­tijd wor­den ge­zien in re­la­tie tot het on­der­werp. Niet el­ke over- of on­der­be­lich­ting hoeft ge­cor­ri­geerd te wor­den. Zo staat het mo­del bij por­tret­fo­to­gra­fie in het mid­den en is een over­be­lich­ting van de ach­ter­grond door­gaans niet be­lang­rijk, en soms zelfs ge­wenst. Daar­om moet je we­ten of het rech­ter­ge­deel­te van het histogram be­trek­king heeft op de

ach­ter­grond, of op de wit­te kle­ding van het mo­del. Want al­leen in het laat­ste ge­val moet de be­lich­tings­tijd wat wor­den ver­kort, of het dia­frag­ma wat ver­der wor­den ge­slo­ten.

Heb je moei­te met de­ze over­be­lich­te ge­deel­tes, laat de ca­me­ra je dan hel­pen. Veel mo­del­len heb­ben een spe­ci­a­le over­be­lich­tings­waar­schu­wing. Een over­be­lich­te he­mel zie je dan door­dat de wit­te ge­deel­tes met een blin­kend zwart wor­den ge­vuld. Met de­ze waar­de­vol­le ex­tra in­for­ma­tie is het mak­ke­lijk om te be­slis­sen of een in­stel­ling moet wor­den aan­ge­past.

Meer speel­ruim­te voor raw

Voor raw-be­stan­den is het ca­me­ra­his­to­gram maar be­perkt nut­tig. Tot nog toe is er na­me­lijk geen en­ke­le ca­me­ra die de grijstrap­pen van een raw-fo­to cor­rect in een dia­gram kan weer­ge­ven. De his­to­gram­men heb­ben steeds be­trek­king op een jpeg-af­beel­ding van het raw-be­stand en die be­vat al­weer min­der in­for­ma­tie over de zo be­lang­rij­ke rech­ter- en lin­ker­ran­den. In wel­ke ma­te is moei­lijk te zeg­gen, want het mo­ge­lij­ke dy­na­mi­sche be­reik van een raw hangt van veel fac­to­ren af. Van de con­struc­tie van een sen­sor bij­voor­beeld, en van de be­tref­fen­de ISO-in­stel­ling. Hoe­veel er door het om­zet­ten van het dy­na­mi­sche be­reik ver­lo­ren gaat, hangt af van de gra­fi­sche beeld­ver­wer­king van de ca­me­ra.

De cor­rec­te hel­der­heids­waar­de van een raw-be­stand zie je pas in het histogram van de raw-con­ver­ter op de pc. Om tij­dens het fo­to­gra­fe­ren op sa­fe te spe­len, kun je het bes­te uit­gaan van het ca­me­ra­his­to­gram. Wan­neer dat niet mo­ge­lijk is, bij­voor­beeld om­dat het dy­na­misch be­reik van een land­schaps­fo­to te hoog is, moet je je niet door het histogram la­ten ont­moe­di­gen. Bij een raw-be­stand zijn je kan­sen om een deel van de schijn­baar ver­lo­ren in­for­ma­tie in het hel­de­re en don­ke­re be­reik te­rug te krij­gen, nog steeds goed. Pas ge­woon bij de raw-con­ver­sie in Light­room op het tab­blad Ont­wik­ke­len de Hoog­lich­ten en de Scha­du­wen aan om ver­bor­gen de­tails weer te­voor­schijn te ha­len. Bij ex­tre­me licht­si­tu­a­ties is het aan te ra­den de raw-in­stel­ling voor de ze­ker­heid nog met een be­lich­tings­reeks te com­bi­ne­ren, die je dan op de pc kunt be­kij­ken en om­zet­ten in een hdr-fo­to.

Histogram bij beeld­be­wer­king

Voor de beeld­be­wer­king is het histogram net zo be­lang­rijk als voor het fo­to­gra­fe­ren. Het toont de wa­re hel­der­heids- en kleur­waar­des van een fo­to, vol­le­dig on­af­han­ke­lijk van de ka­li­bra­tie en kwa­li­teit van de mo­ni­tor. Af­han­ke­lijk van de mo­ni­tor komt het nog­al eens voor dat de de­tails in zeer hel­de­re en zeer

“Het histogram van de raw-con­ver­ter geeft de grijstrap­pen van raw-be­stan­den pas cor­rect weer.”

don­ke­re ge­deel­tes ver­dwij­nen. Al sinds de eerste ver­sie van Pho­to­shop is het histogram een vast on­der­deel van het pro­gram­ma. Het maakt ster­ke in­gre­pen dui­de­lijk zicht­baar: wan­neer je bij­voor­beeld het con­trast bij een fo­to van een zach­te, of ble­ke zons­op­komst sterk ver­hoogt, ont­staan er ga­ten in de gra­fiek. In de fo­to merk je de­ze aan­pas­sin­gen als on­na­tuur­lijk wer­ken­de kleur­trap­pen.

In­tus­sen wor­den de grijstrap­waar­des in de cor­rec­tie­func­ties ge­ïn­te­greerd, zo­als bij Cur­ven bij Light­room en Pho­to­shop. El­ke be­wer­kings­stap zie je di­rect in de gra­fiek: bij een con­trast­ver­ho­ging lijkt het histogram bij­voor­beeld gro­ter te wor­den. Be­kijk het histogram daar­om al­tijd, zo­dat je kunt voor­ko­men dat grijstrap­pen (en daar­mee de­tails) ver­lo­ren gaan, wan­neer de gra­fiek over de rand gaat.

Wan­neer je in­ten­sie­ver met het histogram op de pc werkt en daar­bij ook met de re­ge­laars speelt, be­grijp je de sa­men­hang be­ter. En dat kun je dan ook weer tij­dens het fo­to­gra­fe­ren ge­brui­ken.

Naast het lu­mi­nan­tie­his­to­gram (witF kun je bij veel ca­me­ra’s ook kie­zen voor kleur­ka­na­len rood, groen en blauw.

Newspapers in Dutch

Newspapers from Netherlands

© PressReader. All rights reserved.