4K-mo­ni­to­ren van on­ge­veer 400 eu­ro

Zes 32-inch 4K-mo­ni­to­ren van on­ge­veer 400 eu­ro

C’t Magazine - - Inhoud 11/2018 - Ul­ri­ke Kuhl­mann

Wat tien jaar ge­le­den nog gold als een flink tv-scherm voor de woon­ka­mer, be­gint zich in­mid­dels in te bur­ge­ren als mo­ni­tor voor op het bu­reau: 4K-scher­men met een beeld­di­a­go­naal van 80 cm.

Een ul­tra­ho­ge re­so­lu­tie van 3840 × 2160 pixels zorgt bij 32"-mo­ni­to­ren voor een su­per­scherp beeld en dank­zij het enor­me scher­mop­per­vlak heb je op je bu­reau­blad ge­noeg plek voor al­ler­lei ven­sters. Te­gen­woor­dig zijn 4K-scher­men met een dia­go­naal van 32 inch al voor zo'n 350 eu­ro te koop, maar ook voor 1350 eu­ro. De duur­ste ap­pa­ra­ten zijn door­gaans be­doeld voor pro­fes­si­o­ne­le beeld­be­wer­king, ter­wijl de goed­ko­pe­re in­stap­pers eer­der ge­schikt zijn voor thuis­ge­bruik.

Voor de­ze test heb­ben we zes be­taal­ba­re 32"-mo­del­len met 4K of­te­wel Ul­tra HD-re­so­lu­tie (UHD) in huis ge­haald: de Acer ET322QK, de AOC U3277FWQ, de ProLi­te X3272UHS van Iiy­a­ma, de LG 32UD59, de Sams­ung U32J590UQU en de VX3211-4K van Viewso­nic. Ze kos­ten al­le­maal om en na­bij de 400 eu­ro, met hier en daar wat uit­schie­ters naar bo­ven en naar be­ne­den, af­han­ke­lijk van bij wel­ke (web) win­kel je kijkt.

De­ze gro­te scher­men zijn ook in­te­res­sant voor men­sen die hun pc-mo­ni­tor niet al­leen ge­brui­ken om mee te wer­ken, maar ook om er tv mee te kij­ken via de pc of een strea­ming­client als de Chro­me­cast of Fi­reTV. We heb­ben voor de kwa­li­teit en mo­ge­lijk­he­den van de ap­pa­ra­ten dan ook ge­ke­ken hoe ze pres­te­ren als pc-scherm en ook of ze ge­schikt zijn om vi­deo's weer te ge­ven. Vijf van de ap­pa­ra­ten heb­ben in­ge­bouw­de luid­spre­kers, al­leen voor het ap­pa­raat van Sams­ung heb je ex­ter­ne luid­spre­kers of een kop­te­le­foon no­dig voor de ge­luids­weer­ga­ve. Al te veel moet

je daar­bij niet ver­wach­ten van de ge­luids­kwa­li­teit van de in­ge­bouw­de spea­kers. Bij de plat­te scher­men ko­men met na­me de bas­to­nen slecht uit de verf.

Beeld­kwa­li­teit

Scher­men van de­ze groot­te met een TN­pa­nel zijn hoog­uit in­te­res­sant voor ga­mers. Bij een ge­mid­del­de zit­af­stand van 60 cen­ti­me­ter kijk je bij een scherm van dit for­maat schuin op de hoe­ken, waar­door de weer­ga­ve van TN-pa­nels naar de hoe­ken toe snel ble­ker wordt. De ge­tes­te ap­pa­ra­ten heb­ben kijk­hoek­sta­bie­le VA-dis­plays (ver­ti­cal alig­ned), die ook op kor­te af­stand een vrij con­stan­te weer­ga­ve op het vol­le­di­ge scher­mop­per­vlak bie­den. De kleu­ren van de zes scher­men zijn bij­zon­der hel­der en pret­tig ver­za­digd. Daar zorgt een spe­ci­aal soort fos­for in de leds van de ach­ter­grond­ver­lich­ting voor. De weer­ga­ve wordt wel ble­ker als je van­af de zij­kant op de scher­men kijkt, maar als je er vlak voor zit merk je er wei­nig van. Dit maakt de scher­men ech­ter on­ge­schikt voor pro­fes­si­o­ne­le beeld­be­wer­king.

De VA-tech­niek zorgt bo­ven­dien voor ver­za­dig­de zwart­waar­den en daar­mee voor een hoog con­trast. On­danks het feit dat er in de zes ap­pa­ra­ten van de­ze test al­le­maal het­zelf­de pa­nel zit, be­rei­ken de fa­bri­kan­ten toch be­hoor­lij­ke ver­schil­len in de beeld­kwa­li­teit. Die hangt na­me­lijk ook af van de vi­deo-elek­tro­ni­ca die er in zit en van de voor­in­stel­lin­gen. Al­le scher­men ge­ven beel­den weer met een con­trast van on­ge­veer 2000:1. Sams­ung haalt het mees­te uit het pa­nel: de U32J590UQU haalt in de stan­daard­mo­dus een con­trast van meer dan 2300:1. De ge­me­ten con­tras­ten ge­ven we in de ta­bel weer met de ron­de con­trast­di­a­gram­men. De balk­di­a­gram­men in de on­der­staan­de ta­bel to­nen bo­ven­dien de ma­te van ho­mo­ge­ni­teit van de ach­ter­grond­ver­lich­ting, het hel­der­heids­be­reik en het ener­gie­ver­bruik. De ach­ter­grond­ver­lich­ting van een mo­ni­tor moet zo ge­lijk­ma­tig mo­ge­lijk zijn om­dat juist bij tek­sten of ta­bel­len een fluc­tu­e­ren­de ver­lich­ting sto­rend kan op­val­len. He­laas is een ge­lijk­ma­ti­ge ver­lich­ting een zwak punt bij niet al te du­re maar gro­te scher­men. Al­le zes ge­tes­te mo­ni­to­ren had­den dan ook een beet­je een wol­lig beeld. Bo­ven­dien kre­gen we bij som­mi­ge ap­pa­ra­ten het ge­voel dat er een gro­te rand om het scherm zat. Dat kwam door de com­bi­na­tie van een ho­ge­re hel­der­heid in het mid­den en de scha­du­wen die langs de uit­staan­de rand van het scherm vie­len. De smal­le ran­den langs de bo­ven- en on­der­zij­de van het scherm, die bij al­le zes scher­men aan­we­zig wa­ren, val­len daar­door ster­ker op. De Acer deed het wat dat be­treft nog het minst slecht. Dat kan er­aan lig­gen dat hij met de fa­brieks­in­stel­lin­gen iets be­ter is af­ge­steld. De Sams­ung kwam heel vlek­ke­rig over. Bij een lich­te ach­ter­grond ver­toon­de het beeldop­per­vlak een bre­de band met een verticaal ver­loop. Dat een scherm niet ho­mo­geen ver­licht wordt valt voor­al op als je bij­voor­beeld een wit tekst­ven­ster op een grij­zi­ge ach­ter­grond weer­geeft.

Uit­rus­ting

De zes scher­men heb­ben min of meer de­zelf­de uit­rus­ting. Ze heb­ben drie di­gi­ta­le aan­slui­tin­gen, waar­van een Dis­playPort 1.2- en twee hd­mi-aan­slui­tin­gen. Al­leen de AOC heeft een DVI-poort in plaats van een twee­de hd­mi-aan­slui­ting. Bei­de poor­ten heb­ben ech­ter een te la­ge band­breed­te om een re­so­lu­tie van 3840 × 2160 beeld­pun­ten te kun­nen weer­ge­ven. Wel kun je er bij­voor­beeld een pic­tu­re-in-pic­tu­re (PIP, een twee­de scherm in een ven­ster op het hoofd­scherm) of pic­tu­re-by-pic­tu­re (PBP, twee beel­den naast el­kaar) mee weer­ge­ven. Daar­over ver­der­op meer.

Het scherm van AOC on­der­steunt de weer­ga­ve van 4K-beel­den met ko­pi­eer­be­vei­li­ging via de hd­mi-in­gang. De Acer on­der­steunt 4K-sig­na­len met 60 hertz via de hd­mi-poor­ten, maar HDCP 2.2 on­der­steunt hij al­leen op hd­mi-poort 2. Sams­ung on­der­steunt HDCP op bei­de hd­mi-in­gan­gen, maar een van de poor­ten on­der­steunt al­leen ver­sie 1.4. Dat is net vol­doen­de voor 4K op maxi­maal 30 Hz. Die la­ge­re beeld­fre­quen­tie is vol­doen­de voor de weer­ga­ve van 4K-films met 2160/24p van­af een blu-ray­spe­ler of een strea­ming­dienst via een stick. Op een pc is de­ze be­gren­zing op 30 hertz ech­ter sto­rend, om­dat de muis­pijl te traag re­a­geert en voelt als­of hij aan een elas­tiek vast­zit. Je kunt dan be­ter de HD­MI 2.0-poort ge­brui­ken of de mo­ni­tor via de Dis­playPort op de pc aan­slui­ten.

Al­le ge­tes­te mo­ni­to­ren on­der­steu­nen 10-bit sig­na­len. Al­leen de Acer on­der­steunt HDR. Voor de nieu­we HDR­for­ma­ten is de pie­klu­mi­nan­tie van de lcd-scher­men van maar 300 cd/m2 veel te laag. De zeer gro­te kleur­ruim­te van al­le scher­men zou ech­ter vol­doen­de moe­ten zijn voor HDR-sig­na­len.

Com­fort

De ge­tes­te mo­ni­to­ren gaan het flik­ke­ren van de ach­ter­grond­ver­lich­ting bij een ge­re­du­ceer­de licht­dicht­heid te­gen met een com­bi­na­tie van stroom­aan­stu­ring en puls­breed­te­mo­du­la­tie van de bac­k­light-leds. Het flik­ke­ren zie je voor­al in je oog­hoe­ken. En­ke­le scher­men bie­den bo­ven­dien een nacht­mo­dus om 's avonds er­go­no­misch te wer­ken. Die mo­dus re­du­ceert het aan­deel blauw­licht in de ach­ter­grond­ver­lich­ting. 's Avonds be­gint je li­chaam al en­ke­le uren voor­dat je gaat sla­pen met het aan­ma­ken van het slaap­hor­moon me­la­to­ni­ne, maar de kor­te gol­ven van het blau­we spec­trum in wit­licht rem­men dat pro­ces af. Dat kan je slaap ne­ga­tief be­ïn­vloe­den. Net als bij smartpho­nes moet de nacht­mo­dus er­voor zor­gen dat je be­ter slaapt.

Newspapers in Dutch

Newspapers from Netherlands

© PressReader. All rights reserved.