VOOR­BEELD­FUNC­TIE? LET GOED OP JE IMAGO!

El­ke maan­dag helpt Me­tro je car­ri­è­re op weg met ver­ha­len over de ar­beids­markt. Van­daag: be­roe­pen waar frau­de ex­tra zwaar telt.

Metro Holland (Holland) - - News - CLAARTJE VOGEL

Frau­de­ren met je be­las­ting­aan­gif­te mag na­tuur­lijk nooit, maar als je werkt bij de fis­cus krijg je niet al­leen een boe­te, maar ver­lies je ook nog eens je baan. De Te­le­graaf meld­de on­langs dat de Be­las­ting­dienst vijf­tien men­sen heeft ont­sla­gen om­dat zij 'hun fis­ca­le ver­plich­tin­gen' niet na­kwa­men. Vol­gens het mi­nis­te­rie van Fi­nan­ci­ën wordt er streng op­ge­tre­den als blijkt dat ei­gen me­de­wer­kers hun aan­gif­te on­juist of te laat in­vul­len. Als er spra­ke is van op­zet, leidt dat meest­al tot ont­slag. Een woord­voer­der zei te­gen de krant: ,,Ge­loof­waar­dig­heid en in­te­gri­teit zijn be­lang­rijk. Daar­om ver­wach­ten wij ex­tra zorg­vul­dig­heid van on­ze ei­gen men­sen."

Er zijn meer be­roe­pen waar­bij fou­ten in je pri­véle­ven je je baan kun­nen kos­ten, ver­telt Mu­el Kap­tein, hoog­le­raar be­drijfs­ethiek aan de Eras­mus Uni­ver­si­teit Rot­ter­dam. ,,Het raakt ei­gen­lijk elk be­roep wel. Denk aan po­li­ti­ci die moe­ten af­tre­den om lief­des­af­fai­res of le­ra­ren die in de pro­ble­men ko­men van­we­ge om­stre­den hob­by's."

Het is een ac­tu­eel the­ma, ver­telt hij. De af­ge­lo­pen ja­ren hoort hij va­ker over kwes­ties waar­bij fou­ten in het pri­véle­ven in­vloed heb­ben op werk. ,,Dat komt om­dat werk en pri­vé steeds meer door el­kaar lo­pen", legt hij uit. ,,Men­sen ne­men va­ker werk mee naar huis, als ze bij­voor­beeld thuis­wer­ken. Aan de an­de­re kant is hun pri­véle­ven zicht­baar­der voor de bui­ten­we­reld door so­ci­a­le me­dia."

Zorg­vul­dig­heid

Zo nieuw zijn thuis­wer­ken en so­ci­al me­dia na­tuur­lijk niet. Toch blij­ken veel be­drij­ven nog niet in­ge­richt op de ver­va­ging tus­sen werk en pri­vé. Kap­tein ver­telt dat de mees­te or­ga­ni­sa­ties wel een ge­drags­co­de heb­ben met nor­men en waar­den waar je je aan moet hou­den tij­dens het werk. In de ge­drags­co­de voor ver­ze­ke­raars staat bij­voor­beeld dat zij het moe­ten mel­den, als ze frau­de ver­moe­den. Er staan vaak ook va­ge­re be­schrij­vin­gen in, zo­als 'be­trouw­ba­re in­for­ma­tie ver­strek­ken' en 'zorg­vul­dig met ge­ge­vens om­gaan'. Die zijn las­ti­ger, want voor in­ter­pre­ta­tie vat­baar. ,,En ze gel­den steeds va­ker ook bui­ten kan­toor­tijd", ver­telt Kap­tein. ,,Als je bij­voor­beeld een dag thuis werkt, is het be­lang­rijk dat je die klant­ge­ge­vens ook in je ei­gen huis zorg­vul­dig be­han­delt. Dus geen ver­trou­we­lij­ke pa­pie­ren zo­maar bij het huis­af­val zet­ten."

Het­zelf­de geldt voor je pro­fes­si­o­ne­le imago. Als je een voor­beel­dof ver­trou­wens­func­tie hebt, kun je je min­der ver­oor­lo­ven in je vrije tijd. Dat is bij­voor­beeld zo bij de be­las­ting­in­spec­teurs en het geldt ook voor mi­nis­ters, mi­li­tai­ren of le­ra­ren. Roe­ke­loos rij­den, dron­ken van je fiets val­len of vreemd­gaan: ter­wijl de mees­te men­sen er met een boe­te of ru­zie thuis van­af ko­men, kan ie­mand met zo'n voor­beeld­func­tie zijn baan ver­lie­zen.

Jaar­lijks turft Kap­tein voor ma­ga­zi­ne Vrij Ne­der­land po­li­ti­ci die in op­spraak zijn ge­raakt van­we­ge in­te­gri­teits­schen­din­gen. Dan gaat het niet al­leen over bij­voor­beeld om­koop­schan­da­len of dief­stal, maar ook on­ver­e­nig­ba­re func­ties en wan­ge­drag in de pri­vés­feer. ,,Elk jaar is 'mis­dra­gin­gen in de vrije tijd' de groot­ste ca­te­go­rie", ver­telt hij.

Zo moest een wet­hou­der in Den Bosch af­tre­den na­dat hij met te veel drank ach­ter het stuur zat.

Het gaat ook vaak over be­lan­gen­ver­stren­ge­ling, bij­voor­beeld als wet­hou­ders ei­gen geld heb­ben ge­sto­ken in vast­goed­pro­jec­ten waar­over ze be­sliss

In­te­gri­teits­kwes­ties

Jaar­lijks tel­len de on­der­zoe­kers ge­mid­deld 55 in­te­gri­teits­kwes­ties. Waar­om blijft het mis­gaan? ,,Er is een groot grijs ge­bied", ver­telt Kap­tein. Al gaat het de laat­ste ja­ren wel be­ter. Po­li­tie­ke par­tij­en be­ste­den meer aan­dacht aan in­te­gri­teit, vra­gen een Ver­kla­ring Om­trent Ge­drag en trai­nen nieu­we kan­di­da­ten. Toch zijn er ge­noeg kwes­ties waar de Twee­de Ka­mer eens over zou moe­ten de­bat­te­ren. Wel­ke ca­deaus moet hij bij­voor­beeld op­ge­ven in het ge­schen­ken­re­gis­ter? Toen Alexan­der Pechtold be­sloot het ap­par­te­ment dat hij kreeg van een Ca­na­de­se di­plo­maat niet op de lijst te zet­ten, zorg­de dat voor heel wat op­hef.

Dat had hij na­tuur­lijk kun­nen ver­wach­ten, net zo­als de be­las­ting­frau­deurs kon­den we­ten dat ze hun baan op het spel zet­ten. Moe­ten er meer re­gels ko­men? Kap­tein denkt van niet. Hij on­der­zocht meer dan honGis­te­ren, derd or­ga­ni­sa­ties waar me­de­wer­kers wel eens on­e­thisch ge­drag ver­toon­den, bij­voor­beeld sjoe­me­len met de boek­hou­ding. Hij ont­dek­te al­ler­lei fac­to­ren waar­door men­sen snel­ler zwich­ten voor ver­lei­din­gen, zo­als ho­ge tijds­druk en het idee dat je niet snel ge­pakt wordt. Ook 'te veel re­gels' blijkt een oor­zaak voor frau­de. ,,Re­gels lei­den er­toe dat we min­der ver­ant­woor­de­lijk­heid ne­men voor ons ei­gen ge­drag: als het niet in het re­gle­ment staat, zal het wel mo­gen", legt hij uit. Dat be­ves­tigt Ra­oul Wirtz van het Eu­ro­pees In­sti­tuut voor Be­drijfs­ethiek aan de Ny­en­ro­de Bu­si­ness Uni­ver­si­teit. ,,Als me­de­wer­kers zich wil­len in­dek­ken, gaan ze op zoek naar re­gels. Al­les wat niet in re­gels is ver­bo­den, is toe­ge­staan." Or­ga­ni­sa­ties zou­den hun per­so­neel dus geen re­gels, maar meer hand­vat­ten mee moe­ten ge­ven over wat wel en niet kan. Kap­tein: ,,Blijf dis­cus­si­ë­ren over mo­re­le kwes­ties." En ga ook niet te ver, waar­schuwt hij. ,,Pri­vé blijft pri­vé en nie­mand is hei­lig. Als ie­der­een on­be­ris­pe­lijk moet zijn, komt nie­mand meer aan een baan."

Newspapers in Dutch

Newspapers from Netherlands

© PressReader. All rights reserved.