Zon­der kern­ener­gie ha­len we kli­maat­doe­len niet

Bart Coe­nen wil geen tech­no­lo­gie uit­slui­ten om de kli­maat­doe­len te ha­len, ook kern­ener­gie niet. Maar die heeft vol­gens Peer de Rijk een slecht track­re­cord. Een twist­ge­sprek per e-mail on­der lei­ding van Paul Lut­tik­huis. De door­bra­ken bin­nen zon­ne- en win­de

NRC Handelsblad - - In Het Nieuws -

Het de­bat over kern­ener­gie is te­rug. Af­ge­lo­pen zon­dag pleit­te Ar­jen Lu­bach in Zon­dag met Lu­bach voor de­ze CO2-vrije vorm van ener­gie, om­dat zon en wind al­leen on­vol­doen­de op­le­ve­ren. „Als we het kli­maat wil­len red­den, moe­ten we kern­ener­gie echt als een se­ri­eu­ze op­tie gaan zien”, al­dus Lu­bach. Hij kreeg bij­val van VVD-frac­tie­voor­zit­ter Klaas Dijk­hoff, die in Nieuw­suur zei dat we de kli­maat­doel­stel­lin­gen van Pa­rijs zon­der kern­ener­gie niet ha­len: „Wat mij be­treft gaan we snel be­gin­nen met bou­wen.” Bart Coe­nen werk­te bij de Bel­gi­sche groe­ne par­tij Aga­lev, maar be­keer­de zich tot het eco­no­der­nis­me. Dat is een stro­ming die ver­trou­wen heeft in tech­no­lo­gi­sche op­los­sin­gen voor mi­li­eu­pro­ble­men. Sinds­dien is hij een pleit­be­zor­ger van kern­ener­gie. Peer de Rijk ver­zet zich al sinds zijn jeugd te­gen kern­ener­gie, on­der an­de­re bij mi­li­eu­or­ga­ni­sa­tie WI­SE. Ze dis­cus­si­ë­ren over de stel­ling: zon­der kern­ener­gie ha­len we de kli­maat­doe­len niet. Bart Coe­nen is BC, Peer de Rijk is PdR.

BC: „Als Vlaam­se eco­mo­der­nist kijk ik ja­loers naar Ne­der­land. Kern­ener­gie is er ein­de­lijk weer be­spreek­baar. Maar ook in Bel­gië is er iets aan het ver­an­de­ren. Een paar jaar ge­le­den voel­de ik me nog al­leen als ik zei dat we kern­ener­gie no­dig heb­ben om kli­maat­ver­an­de­ring te­gen te gaan. Dat was al he­le­maal zo on­der groe­nen.”

PdR: „Het zo­ge­naam­de ta­boe op een dis­cus­sie over kern­ener­gie is een raar fra­me. We de­bat­te­ren er al de­cen­nia in­ten­sief over. Op de kli­maat­top van 2000 in Den Haag pleit­ten tien­tal­len nu­cle­ai­re lob­by­is­ten voor sub­si­die voor nu­cle­ai­re ener­gie ‘om het kli­maat te red­den’. Geen Ca­li­me­ro-ge­drag als­je­blieft, dat helpt niet.”

BC: „Dat is pre­cies het twee­de ver­wijt dat ik kreeg: ik moest dan wel een lob­by­ist zijn, be­taald door de in­du­strie. Maar ei­gen­lijk zit het zo: na bij­na twin­tig jaar ac­tief te zijn ge­weest bin­nen groe­ne or­ga­ni­sa­ties re­a­li­seer­de ik me dat ik al­tijd ge­woon de kud­de ge­volgd had, zon­der zelf na te den­ken over een stand­punt. Om het kort te zeg­gen ben ik ge­gaan van ide­a­list naar re­a­list.”

PdR: „Na vijf­tig jaar kern­ener­gie, waar­bij de eerste en twee­de ge­ne­ra­tie re­ac­to­ren (eni­ge hon­der­den) vrij­wel al­le­maal in het za­del zijn ge­hol­pen met pu­bliek geld, dra­gen kern­cen­tra­les voor 11 pro­cent bij aan de mon­di­a­le stroom­pro­duc­tie. Die bij­dra­ge is zo­wel in ab­so­lu­te als in re­la­tie­ve ter­men aan het da­len. Niet zo­zeer om­dat de mi­li­eu­be­we­ging zo in­vloed­rijk is (was het maar waar!) maar om­dat kern­ener­gie een slech­te track­re­cord heeft; te veel in­ci­den­ten, te­veel fi­nan­ci­ë­le te­gen­sla­gen, te veel ver­vui­ling in de ke­ten.”

BC: „Nu ben je te be­schei­den. Dat de groei van kern­ener­gie na de snel­le ex­pan­sie in de ja­ren ’70 gestopt is, kan de mi­li­eu­be­we­ging wel de­ge­lijk op haar con­to schrij­ven. Ik kan de bal ge­mak­ke­lijk te­rug­kaat­sen. Zag je de uit­zen­ding van Lu­bach over kern­ener­gie en dat mie­ze­ri­ge spriet­je in het cir­kel­di­a­gram dat groe­ne stroom re­pre­sen­teer­de? Ik denk dat voor­al dat ele­ment bij het pu­bliek in­sloeg.”

PdR: „Be­schei­den? Ze­ker. Am­bi­ti­eus? Ook. Wij wil­len zo gauw mo­ge­lijk al­le kern­cen­tra­les dicht. Aan­dacht voor en in­ves­te­rin­gen in atoom ver­traagt de door­braak naar een wer­ke­lijk scho­ne, vei­li­ge, ein­de­lo­ze en be­taal­ba­re ener­gie­voor­zie­ning. Het plaat­je van Lu­bach was heel informatief; we zijn pas zo’n vijf jaar se­ri­eus be­zig om duur­za­me ener­gie te sti­mu­le­ren. We heb­ben nu vijf­tig jaar kern­ener­gie enorm ge­sti­mu­leerd. Wist je dat el­ke vol­gen­de cen­tra­le, ook van de­zelf­de soort, meer kost dan de vo­ri­ge?”

BC: „Ne­der­land is na am­per één kern­cen­tra­le gestopt met bou­wen. En ook in Bel­gië zijn we het ver­leerd. Door geen kern­cen­tra­les meer te bou­wen, drei­gen heel wat lan­den es­sen­ti­ë­le ken­nis te ver­lie­zen.”

PdR: „Ken­nis is prach­tig en die gaan we hard no­dig heb­ben om de stra­len­de er­fe­nis van de nu­cle­ai­re ver­gis­sing op te rui­men. Maar voor het kli­maat ko­men al die the­o­re­ti­sche nieu­we soor­ten kern­cen­tra­les waar­over ge­droomd wordt hoe dan ook te laat.”

BC: „Be­grijp me niet ver­keerd, ik word even blij van door­bra­ken bin­nen zon­ne- en wind­ener­gie, al­leen denk ik dat het niet snel ge­noeg gaat. Laat ons dan in de eerste plaats be­gin­nen met kij­ken of we de be­staan­de cen­tra­les lan­ger kun­nen open­hou­den. En ge­luk­kig is er daar heel wat po­ten­ti­eel. Ik hoor over een le­vens­duur van zes­tig tot zelfs tach­tig jaar voor goed on­der­hou­den cen­tra­les.”

PdR: „Kli­maat­be­leid gaat veel te traag, on­der an­de­re door­dat we het steeds weer moe­ten heb­ben over per­ver­se op­los­sin­gen. Te­ge­lijk la­ten wind en zon spec­ta­cu­lai­re cij­fers zien; zo­wel qua op­brengst als qua prijs­da­ling. Ons land gaat in 2030 zo’n 70 pro­cent van de dan sterk ge­ste­gen be­hoef­te aan stroom ha­len uit duur­za­me bron­nen. Dat kan ook mak­ke­lijk, als je maar durft te kie­zen. Jul­lie ener­gie­be­leid is – sor­ry – ho­pe­loos. Kern­cen­tra­les open­hou­den, daar­om geen in­ves­te­rin­gen in duur­zaam, stroom­te­kort en dat dan weer als re­den op­voe­ren om kern­cen­tra­les open te hou­den.”

BC: „Nie­mand kan voor­spel­len bin­nen wel­ke tech­no­lo­gie de gro­te door­bra­ken zul­len plaats­vin­den. Daar­om pleit ik voor in­ves­te­rin­gen in we­ten­schap en ken­nis­ont­wik­ke­ling, zon­der een tech­no­lo­gie uit te slui­ten. Voor­stan­ders van her­nieuw­baar pra­ten al zo lang over door­bra­ken bin­nen op­slag- en bat­te­rij­tech­no­lo­gie, maar wat als die er niet ko­men?”

PdR: „Een ro­buus­te, scho­ne en be­taal­ba­re ener­gie­voor­zie­ning kan en moet zon­der kern­ener­gie. Stom­weg om­dat de ri­si­co’s te groot zijn. Klei­ne kans, gro­te ge­vol­gen. Wat had­den we niet kun­nen doen met de 200 mil­jard eu­ro die Fu­kus­hi­ma tot nu al ge­kost heeft?”

BC: „In Bel­gië is de elek­tri­ci­teits­mix voor drie­kwart kool­stof­arm. En dat heb­ben we gro­ten­deels te dan­ken aan on­ze kern­cen­tra­les. Bel­gi­sche we­ten­schap­pers – dat zijn lang niet al­le­maal voor­stan­ders van kern­ener­gie – ko­men tot ge­lijk­soor­ti­ge con­clu­sies: door een ker­nuit­stap zou de CO2-uit­stoot in ons land sterk toe­ne­men, waar­door Bel­gië zijn kli­maat­doel­stel­lin­gen niet zou ha­len.”

PdR: „Tijd om te in­ves­te­ren dus! Of je het leuk vindt of niet, de Bel­gi­sche kern­cen­tra­les gaan dicht. Dat kun je ge­or­ga­ni­seerd doen of je kunt steeds over­val­len wor­den door in­ci­den­ten en stij­gen­de re­pa­ra­tie­kos­ten. De uit­stoot van CO2 wordt on­der meer ge­re­geld in het kli­maat­ak­koord van Pa­rijs. Daar zal ook Bel­gië aan moe­ten vol­doen. Nie­mand zegt dat het een­vou­dig is. Een keu­ze om door te mod­de­ren met kern­ener­gie maakt het ze­ker niet mak­ke­lij­ker.”

Newspapers in Dutch

Newspapers from Netherlands

© PressReader. All rights reserved.