REPORTAGE Toe­vluchts­oord

NRC Handelsblad - - Buitenland -

Het Honga­rije van Vik­tor Or­bán is een aan­trek­ke­lij­ke ont­moe­tings­plaats voor na­ti­o­na­lis­ten uit de VS en West-Eu­ro­pa. n een ou­der­wet­se, chi­que bi­stro in het cen­trum van Boed­a­pest prikt Erik Alm­q­vist in een gei­ten­kaas­sa­la­de. Het voor­ma­li­ge par­le­ments­lid en oud-lei­der van de jeugd­vleu­gel van an­ti­mi­gra­tie­par­tij Zwe­den De­mo­cra­ten (SD) houdt van de­ze plek, de­ze stad en dit land. Hier wil hij zijn kin­de­ren zien op­groei­en, zegt de 36-ja­ri­ge ka­len­de Zweed die naar Boed­a­pest ver­huis­de in 2013. In het Honga­rije van de na­ti­o­naal-po­pu­lis­ti­sche pre­mier Vik­tor Or­bán, waar de heer­sen­de tra­di­ti­o­ne­le waar­den vol­gens Alm­q­vist over­een­ko­men met die van „de Zwe­den van vijf­tig jaar ge­le­den”.

Alm­q­vist maakt deel uit van een groep­je recht­se po­li­ti­ci en ide­o­lo­gen uit West-Eu­ro­pa en de VS, die de af­ge­lo­pen ja­ren aan­ge­trok­ken wer­den door Honga­rije; het land ge­brui­ken als uit­vals­ba­sis of ont­moe­tings­plaats.

Alm­q­vists vriend en voor­ma­lig SD-col­le­ga Kent Eker­oth kon­dig­de be­gin 2018 ook zijn ver­trek aan rich­ting Boed­a­pest. Een an­de­re Zweed, uit­ge­ver Da­niel Fri­berg, streek neer in 2014. Fri­berg is, sa­men met het Ame­ri­kaan­se alt-right-boeg­beeld Ri­chard Spen­cer, op­rich­ter van de web­si­te Al­tright.com en hoofd van Ark­t­os Me­dia, een van ’s we­relds groot­ste dis­tri­bu­teurs van ra­di­caal-recht­se li­te­ra­tuur.

Ook re­dac­teu­ren van de Ame­ri­kaan­se na­ti­o­na­lis­ti­sche uit­ge­ver Coun­ter-Cur­rents ko­zen Honga­rije als woon­plaats, zo be­richt­te het Ame­ri­kaan­se ma­ga­zi­ne The At­lan­tic, net als de an­ti­fe­mi­nis­ti­sche blog­ger Matt For­ney. Die laat­ste pu­bli­ceert, naast ar­ti­kels met kop­pen als ‘Hoe je vrien­din of vrouw slaan en er­mee weg­ko­men?’, ook lof­re­des op de Hon­gaar­se hoofd­stad, waar een „ge­brek aan et­ni­sche di­ver­si­teit [de stad] gast­vrij­er en vei­li­ger maakt dan Ame­ri­kaan­se ste­den.”

Nick Grif­fin, ex-lei­der van de ex­treem­recht­se Bri­tish Na­ti­o­nal Party, ver­tel­de in 2017 aan nieuws­si­te 444.hu dat zich in Boed­a­pest een „ge­meen­schap van ge­ë­mi­greer­de na­ti­o­na­lis­ten” ge­vormd had. Het is een ont­wik­ke­ling die pre­mier Or­bán in de hand werk­te, vol­gens zijn cri­ti­ci, door het cre­ë­ren van een an­ti­li­be­ra­le en an­ti­mi­gra­tie­sfeer in zijn land, en door zijn dra­ma­ti­sche re­to­riek. „Wij zul­len de éch­te vluch­te­lin­gen bin­nen­la­ten”, ver­klaar­de Or­bán in een re­de in 2017, waar­in hij een exo­dus voor­spie­gel­de van West-Eu­ro­pe­a­nen op de vlucht voor mi­gra­tie. „Duit­sers, Ne­der­lan­ders, Fran­sen, Ita­li­a­nen. Doods­ban­ge po­li­ti­ci en jour­na­lis­ten, chris­te­nen die ge­dwon­gen wor­den hun ei­gen lan­den te ver­la­ten, die hier het Eu­ro­pa wil­len vin­den dat ze thuis kwijt zijn.”

Ste­ve Ban­non

In mei 2018 no­dig­de een in­sti­tuut ver­bon­den aan de over­heid zo­wel Ste­ve Ban­non, ex-ad­vi­seur van pre­si­dent Trump en ex-di­rec­teur van de rechts-na­ti­o­na­lis­ti­sche web­si­te Breit­bart, als alt-right-pro­vo­ca­teur Mi­lo Yi­an­no­pou­los uit om le­zin­gen te ge­ven in Boed­a­pest.

De Zweed Alm­q­vist ver­huis­de en­ke­le maan­den na­dat een film­pje naar bui­ten was ge­ko­men, waar­in te zien was hoe hij met an­de­re SD­po­li­ti­ci – ijzeren sta­ven in de hand – men­sen be­le­dig­de met ra­cis­ti­sche en sek­sis­ti­sche tek­sten. Het leid­de tot zijn ver­trek uit het Zweed­se par­le­ment, hij ves­tig­de zich in Boed­a­pest, een stad waar hij eer­der een flat had ge­kocht.

Alm­q­vist heeft in­tus­sen een Hon­gaar­se vrien­din, spreekt een beet­je Hon­gaars en werkt als vast­goed­on­der­ne­mer. In zijn vrije tijd werkt hij aan een in­ter­ac­tie­ve web­si­te over sa­men­le­ving en po­li­tiek, waar­mee hij in­vloed wil blij­ven uit­oe­fe­nen op het de­bat in zijn thuis­land. „Het zelf­beeld van het Zweed­se volk” moet ver­an­de­ren, vindt Alm­q­vist. De Zwe­den mo­gen zich­zelf dan als gast­vrije gids­na­tie zien, vol­gens hem leid­den im­mi­gra­tie­gol­ven in de­len van zijn va­der­land tot „cri­mi­na­li­teit, se­gre­ga­tie en zelf­segre­ga­tie”.

Waar de Zweed­se mi­gra­tie­dienst tus­sen 2015 en 2017 144.723 asiel­aan­vra­gen goed­keur­de, kre­gen in Honga­rije in de­zelf­de pe­ri­o­de slechts 2.143 men­sen asiel. On­der­tus­sen wor­den wel­ge­stel­de mi­gran­ten die niet om hu­ma­ni­tai­re re­de­nen ko­men, door Honga­rije in de ar­men ge­slo­ten. Mi­gran­ten dus zo­als Alm­q­vist.

Niet­te­min blijft de door Or­bán voor­spel­de West-Eu­ro­pe­se exo­dus uit. Het aan­tal Zwe­den of Ne­der­lan­ders dat naar Honga­rije ver­huist, steeg de laat­ste ja­ren licht, maar bleef nog al­tijd be­perkt tot en­ke­le hon­der­den. Het aan­tal Honga­ren dat de an­de­re rich­ting uit­ging, is gro­ter.

Bo­ven­dien ble­ken toch niet al­le West-Eu­ro­pe­se nieuw­ko­mers ge­wenst. Ex-BNP-lei­der Grif­fin, be­vriend met de ra­di­caal-recht­se op­po­si­tie­par­tij Job­bik, kreeg in 2017 een ves­ti­gings­ver­bod, vol­gens de re­ge­ring om vei­lig­heids­re­de­nen. Ook Jim Dow­son, op­rich­ter van de ex­treem-recht­se Bri­tain First-par­tij, werd dat jaar het land uit­ge­zet. Net als de naar Honga­rije ge­vluch­te Duit­se ne­ga­ti­o­nist Horst Mah­ler en de ex­treem-recht­se ac­ti­vist Ma­rio Rönsch, ei­ge­naar van een on­li­ne win­kel voor wa­pens om „mi­gran­ten af te schrik­ken”. Zij wer­den ge­ar­res­teerd en uit­ge­le­verd aan Duits­land.

Fa­vo­rie­te boks­bal

Zweed­se na­ti­o­na­lis­ten vie­len tot nu voor­al op om een an­de­re re­den. Dat het Zweed­se de­bat over mi­gra­tie, in­te­gra­tie­pro­ble­men en ben­de­ge­weld in mul­ti­cul­tu­re­le stads­wij­ken de laat­ste ja­ren ste­vi­ger werd, maak­te hun thuis­land tot fa­vo­rie­te boks­bal van in­ter­na­ti­o­na­le an­ti­mi­gra­tie- po­li­ti­ci. De Ame­ri­kaan­se pre­si­dent Do­nald Trump is er één van. Hij stak in 2017 de draak met Zwe­den na­dat hij een pro­gram­ma zag op Fox News waar­in, met be­hulp van fou­te in­for­ma­tie, werd ge­claimd dat de in­stroom van vluch­te­lin­gen er voor wet­te­loos­heid had ge­zorgd.

Ook in Honga­rije, net als Zwe­den een EU-lid­staat, voe­den re­ge­rings­ge­zin­de me­dia het beeld van het Scan­di­na­vi­sche land als mul­ti­cul­tu­re­le nacht­mer­rie. Dat doen ze met hulp van ge­ë­mi­greer­de Zwe­den, zo­als uit­ge­ver Fri­berg. Hij om­schreef zijn her­komst­land in een interview in 2016 met de krant Ma­gyar Hir­lap als een „pa­ra­dijs voor ter­ro­ris­ten”, waar het „pu­blie­ke sen­ti­ment in de rich­ting van een bur­ger­oor­log gaat”.

Na­dat een Zweed­se met Hon­gaar­se wor­tels op de Hon­gaar­se staats­om­roep ver­klaar­de dat vrou­wen in Stock­holm van­we­ge sek­su­eel agres­sie­ve mi­gran­ten niet met de me­tro kon­den rei­zen, deed de Zweed­se am­bas­sa­deur in april

Newspapers in Dutch

Newspapers from Netherlands

© PressReader. All rights reserved.