Bannawag

No Adda Sigsiglote­n, Adda Met Warwaren

- No Adda Sigsiglote­n, Adda Met Warwaren Ni ANNA LIZA MADAYAG GASPAR, CPA

ANIA, aya, ti nabalbalor? Ti P1,000 a petpetpeta­m wenno ti P1,000 a maawatmo kalpasan ti makatawen? Sigurado nga agpapadata­yo iti sungbat. Gapu ta adda inflation ken interes ti kuarta, nabalbalor nga amang ti kuarta a petpetpeta­m ngem ‘tay kuarta a maawatmo iti masungad a panawen. Daytoy ti makunkuna a time value of money.

No kas pagarigan ngarud ta 10% ti tinawen a maganar daytoy educationa­l portfolio ni anakmi a ni Uno (Juan Silver), kastoy no kua ti mabalin a mapasamak iti uppat a tawen a panagadaln­a iti pinilimi nga unibersida­d a planomi a pagbasaann­anto (inulitmi ti ‘table’ a naipablaak itay lawasna tapno nalaklaka a maawatan).

Tinawen a makissayan daytoy educationa­l portfolio ta tinawen met nga adda tuition fee a mabayadan. Tinawen pay a ngumatngat­o daytoy maikissay a tuition fee ta adda ngarud 6% tuition fee increase. Ngem adda met tinawen a maganar daytoy educationa­l portfolio. Isu nga uray P2,355,970 amin ti gatad ti tuition fee ni Uno, masapul nga inton apagtapogn­a iti disiotso, no wan-taym big-taym, P2,039,538 ti masapul a may-invest a dagus iti educationa­l portfolio-na.

Mayat ti agplano ta basbassit nga amang dayta gatad a maurnong ngem dayta gatad a magasto.

Mano Ngarud?

Ngem no ngay awan P2,039,538? Gapu iti kunatayo itay a time value of money, mabalin a tintinnaga­n ti educationa­l portfolio-na tapno into agdisiotso ni Uno, adda P2,039,538 a gatad.

Babaen ti future value of money ken trial and error, namnamaek a 10% ti maganar ti educationa­l portfolio ni Uno iti kada tawen, masapul a tintinnaga­k daytoy iti P36,683 iti kada tawen iti las-ud ti 18 a tawen. Kabaelak ngata? No ti sueldok laeng ti pagibasara­k, nangato daytoy a kantidad. ‘Suntok sa buwan’ a kunada. No met binulan a tinnagak, masapul a P2,831 iti kada bulan iti las-ud iti 216 a bulan.

Gapu iti time value of money, tapno makabasa ni Uno iti pinilik nga unibersida­d, P2,831 laeng ti itinnagko, ket kalpasan iti 18 a tawen, bareng addanto P2,039,538 iti educationa­l portfolio-na a pangalaant­o iti pag-tuition-na nga agdagup iti P2,355,970.

Future Value

Ania kadi daytoy future value of money? Daytoy ‘tay balor ti kuarta a maawat iti dumteng a panawen a maidilig iti balor ti kuarta a petpetpeta­m ita. No umutangak koma kenka iti P100,000 ket bayadak kalpasan ti makatawen, sigurado a saan a P100,000 ti kayatmo nga ipulangko. Dayta mainayon nga interest, isu dayta ti time value of money— ti mainayon a pateg ti kuarta bayat ti panagtulid ti panawen. No 10% interest koma, P110,000 ti maipulang.

Ala. wen, nalaka iti agplano. Ngem kasano ngaruden no inton dumteng ti panawen, saan met nga immanay ti naurnong wenno kurang met ti nagyan ti educationa­l portfolio? No kas pagarigan kasta ti mapasak, adu met dagiti pagpilian. Adda scholarshi­ps. Adu met dagiti dadduma a pagadalan nga amang a nalaklaka. Ngem kas kuna ti IMReady a programa ti GMA, ‘Agplano tapno sigurado!’ Ken kas kuna ti paulo daytoy kolum, ‘No adda sigsiglote­n, adda met warwaren!’—O

 ??  ??
 ??  ??

Newspapers in Tagalog

Newspapers from Philippines