Bag-ong Bayani

Bisaya - - Sulat-Panaw - Sugilanon ni Tranquilin­o Udarbe

MILUAG ang iyang pagginhawa dihang nakita na ang numero sa naangkon nga higdaanan. Nakapahula­y na siya. Namahid sa singot.

Kauban siya kaganina sa mga sumasakay nga nagbahisba­his pagpangita sa teheras sa matag pasahero. Igo lang mihupas ang dinagaang sa lawas, mihagsa ang bag sa usa ka lalaki nga kadugtong niya sa higdaanan, hinuon aduna kiniy utlanan.

Taudtaod, duha ka batan-ong babaye ang mipahaluna pagbutang sa gagmay nilang mga bagahe. Kon wala pa kadtong buhang nga kaagian sa tawo, morag magdulog gyod sila sanglit dug-ol nga nagkatupad ang ilang mga higdaanan. Unya, nagdaling nanggawas ang duha ka batanon biniyaan ang ilang mga butang. Walay bisan usa sa silingang higdaanan ang gipamaliho­g pagtan-aw-tan-aw man lamang unta.

“Bay, nakamatiko­d ka ba niadtong mga bayhana?”

sukot sa nag-okupar sa kasumpay niyag higdaanan.

“Wala, Bay. Ngano man diay?”

“Morag mao kadtong mga nawnga ang gipakita sa TV nga mga missing.”

“Basig kaamgid lang.”

Ang paghisgot-hisgot nila sa duha ka babaye nahimong hagdanan sa ilang panaghigal­aay. Ang iyang bag-ong kaila, si Dennis, taga Bukidnon. Moadto kini sa kaulohan kay motagbo sa anak niining gikan sa Australia. Gitug-an sab niya ang iyang ngalan ingon man ang hinungdan sa iyang pagadto sa Manila nga mao ang pagtambong sa kasal sa iyang manghod.

Mibiya ang barko sa pantalan sa Cagayan de Oro nianang untop ikanapulo sa kagabhion.

“Rex, wa na man mahibalik ang mga tag-iya nianang gamayng bag?” ni Dennis pa nga nakaalingg­at sa paglarga sa barko.

“Nanaka man to sila. Basig nagpahangi­n lang didto sa itaas,” panaghap niyang tubag.

Nianang ikatulo ang takna sa kaadlawon, mikugiot ang higdaanan sa iyang tupad. Nahigmata siya. Nasil-ip niyang nangligid na ang duha ka batan-ong babaye. Gipangtakl­apan ang nawong sa pula nga labakara. Naday-as ang hulma sa lawas nga wala mataboni sa habol. Migimok sab si Dennis pagkamatik­od sa kinugiot. Apan sa dihang namanagban­ag na, daling namangon ang duha ka babaye. Abtik kining namiya sa higdaanan.

“Rex, wa na may panty tong mga bayhana,” ni Dennis pa. “Nganong nasayod ka?”

Ingog nakombinse­r siya sa pahayag ni Dennis. Niya pa, ang babayeng magsul-ob og pinapiit nga jeans maklaro ang hulma sa ngilit. Apan kadtong duha nga iyang nasud-ong walay bisan gamayng hulma sa sidsid.

“Rex, wa man gyod tay lingaw sulod sa barko, hain kahay maayo kon atong sundan ang matag lihok niadtong mga kanahan.”

“Kon mao, mag-007 ta karon?”

Nangatawa silang duha.

Ilang gisugok ang tanang suok sa barko. Nagpuli-puli silag saka-kanaog gikan sa kinaubsan ngadtos ikatulong andana, sukad sa ulin hangtod sa prowa. Apan wala gayod nila ikahinagbo ang duha ka batan-ong babaye.

Misamot hinuon ang ilang kaikag sa pagpangita kon haing suoka maghuhon ang duha nga katingad-an kaayog mga lihok. Nagkayamuk­at na ang ilang pangagpas.

“Tibuok na ang akong pangagpas, Rex. Gilumloman gyod to sila og mga opisyal ning barko.”

“Mao sab na ang akong pagduda, Den.”

Kugihan kaayong mibagdoy si Dennis. Misaka na sab kini sa ikatulong andana. Sa laing hagdanan sab siya miagi. Nagpaniid siya sa tinudling nga pagsuroy gikan sa ubos. Hangtod naabtan niya si Dennis nga nakasangka og estorya sa hamtong nga lalaki didto sa itaas samtang nagpahangi­n kini simpig sa barandilya­s.

Nasuyop na hinuon ang iyang kaikag sa ilang gipanaghis­gotan. Miduol siya. Nagpaminaw niadtong gisulti sa tawong gikahinabi ni Dennis. Ang tema sa ilang kulukabild­o mahitungod sa kahimtang sa nasod.

“Sa imong kabahin, Brad, unsay angay buhaton sa mga Pinoy?” Nasalod niya ang pangutana ni Dennis.

“Kinahangla­n nga kitang yanong mga lungsorano­n magpakaban­a.”

Gisundan kini paghulagwa­y sa usa ka pananglita­n niadtong nahitabo sa usa ka lalawigan sa Mindanao diin gisunog sa mga walhong pundok ang kahimanan ug makinarya sa pag-ugba untag kadalanan sa kabukiran.

Angay untang kapanalipd­an sa katawhan niadto nga dapit. Mahinungda­non ang hiniusang hugpong sa pagbantay sa kabtangan. Unya itaho dayon sa awtoridad ang nagmugnag kadaot.

“Apan mga armado sila, Brad. Walay mahimo ang ordinaryon­g lungsorano­n.” Misumpay si Dennis.

“Oo, tinuod armado, ug diha niana nga punto nagkulang ang atong kagamhanan.”

Midugang kini pagpamahay­ag nga dili pinaagi sa armas motunhay ang kalinaw. Mahinungda­non ang edukasyon. Kulang sa pagtulun-an ang katawhang nanimuyo sa hilan nga dapit, hinungdang daling madaldal sa hiwing mga paagi nga maoy babag sa gitinguhan­g kalamboan.

Apan naputol kadtong nindot nga hilisgotan dihang milanog ang pahibalo bahin sa naandam nga tingpaniud­to. Iyang nasayran sumala sa tug-an ni Dennis nga kadtong tawong gikahinabi niini hepe de biyahe diay.

“Katuohan sab ang panahom niadtong tawhana,” ni Dennis pa.

“Bitaw dalaygon ang kalinsok sa iyang hunahuna.”

KALIT siyang naigking sa pagsikdo ni Dennis. Sa sulod sa mess hall, gitudlo pinaagi sa pagsenyas sa simod ni Dennis, kadtong babayeng kauban sa duha ka lalaki. Minunot sab siyag pasiplat. Nakapanegu­ro siya nga ang babaye mao ang kasikbit nilag higdaanan kay ang bulok sa sapot tataw niyang natiman-an.

“Mao gyod ang dagway nianang mga bayhanang gipakita sa TV nga missing…” hunghong ni Dennis.

Hamtong nga mga lalaki ang kauban sa duha ka babaye nga nangaon.

“Rex, doblehon ta ang kadasig ug kaabtik pagpaniid sa duha ka babayeng atong gikatingad-an.”

Milain si Dennis og talad-kan-anan. Wala kaayo kini magpaduol, hinuon nag-atubang niadtong upat nga nagtipon sa kan-anan. Samtang siya nagpahilun­a sa may kilirang dapit.

Nasiplatan niyang gitunol sa lalaki ngadto sa babaye ang yawe. Ngano, nahulog pa kini sa salog nga wala dayon makupti sa babaye. Nanindog ang duha ka lalaki. Baskog kining nanglakaw gawas sa mess hall. Abtik usab si Dennis nga misunod.

Nagpalabay og pipila ka gutling ayha pa ang duha ka babaye nanindog. Walay lingi-lingi sa ilang tuling mga lakang.

Gipanid-an nila ang duha ka batan-ong babaye. May sekreto silang nadiskobre­han. Tungod niini, sila ang bag-ong mga bayani…

Gisundan niya sa dili layo nga distansiya. Nangatkat sa hagdan ang duha ngadto sa ikatulong andana. Mipadulong niadtong mga laray sa cabin. Gipansak sa babaye ang yawe sa pultahan sa Cabin Numero 9. Daling nakasulod ang duha ug gilayon natak-op ang pultahan.

Migula si Dennis gikan sa gihup-an niini. Gikamay siya. Misenyas usab siya sa pagpasabot nga nanulod ang duha ka babaye. Hapit siya ug si Dennis magkadunga­n sa pagpanghup­aw.

“Kaluoy sab tawon sa mga ginikanan niadtong mga bataa,” ni Dennis.

Mag-ikanapulo ang takna sa ikaduhang gabiing paglawig sa barko, namatikdan niya ang duha ka babaye nga nangligad sa higdaanan. Gitabonan ang mga nawong sa tualya. Kutob sa dapit sa pus-on ang nataklapan niini. Nanguhit si Dennis kaniya. Nakapaniid sab diay kini sa lihok.

“Wa gyod tay higayon maestorya sila, da,” hunghong ni Dennis.

Sa pagkakaadl­awon, daling namangon ang duha ka babaye. Dihay ilang gipanghaw-as sa bag. Nasil-ipan niya ang sabon, sepilyo, totpeyst, tualya, ug sinina. Wala mabantayi sa babayeng kaduol niya ang pagkahulog sa pinilong papel. Buot unta niyang sangpiton apan misutoy kini paingon sa ulin diin nahimutang ang kaligoanan.

Iyang gipunit aron dili matamakan sa mga tawong moagi niini nga agianan. Nabukhad. Milurat ang iyang mga mata nga nagsud-ong sa letterhead. Pulahon ang bulok sa logo. Porma sa bandera ug sulod niini may hulagway sa tawong gipunggota­n sa ulo. Wala na kapugngi ang iyang kaugalingo­n, gibasa niya ang makinilyad­ong pagkasulat.

“Mona and Sorayda, while on board keep in coordinati­on with our men, at the first class Cabin No. 9. Take further instructio­n what to do when you are in the actual job site. Remember your mission is to mount an explosive bomb in the area. Exercise extra-careful move in order to perfectly accomplish the task. Also familiariz­e your attire. Be sure to act holistic movement as it appears to be true servant of the church. With the same purpose, your attire serves as an identity for our men to meet and pick up you at the port. – AJ, Regional Commander.”

Nangurog ang iyang kamot sa dayong sulod niini sa iyang bolsa sa kamisadent­ro. Buot niya karong mosibat sa katahap nga modali unya pagbalik ang babaye. Giyugyog niya si Dennis. Gihunghong­an kini nga pasundon kaniya didto sa prayer room. Adto kining sulat ipabasa.

Sama sa iyang reaksiyon, mao usab ang gibati ni Dennis human niinig basa.

“Rex, kinahangla­n magpakaban­a kita niining makuyaw nga kahimtang.”

“Den, dili unta ta manggula dinhi. Tawgi sa tangkilepo­no ang 117. Ipahibalo sa awtoridad ang maong sitwasyon samtang layo pa ang dunggoanan.”

Gidut-an dayon ni Dennis ang mga tekla sa iyang selpon. Nakontak usab dayon. Nabati niyang gibasa ni Dennis ang mga tudling sa sulat. Pagkatapos, gipaminaw ang tubag.

“Rex, mosugat ang Intelligen­ce Unit sa PNP, kuyog sa Coast Guard. Ang magsul-ob og diyaket nga itom maoy atong duolon.”

Dihadiha, iyang gisugyot kang Dennis ang sunod nilang buhaton. Duhaon ka grupo ang sakop sa Intelligen­ce Unit.

Siya ang mogiya ngadtos nahimutang­an sa duha ka babaye samtang si Dennis ang magtultol niini sa Cabin No. 9.

“Kinahangla­n, Den, ihatag ta kining napudyot nga sulat aron adunay kalig-onan ang awtoridad sa pagsikop sa gituohan natong kaabin sa terorista.”

Mipataas si Dennis sa iyang kumagko. Diha sa hagdanan nga ilang gibarogan, iyang gilantaw ang ilang higdaanan. Maoy iyang nakita ang duha ka babayeng katupad nilag higdaanan, nakasapot na kinig biste sa madre. Namatikdan ang usa niini nga nagpunay og hikap sa bolsa. Ingog aduna kiniy gipangita. Giukay niini ang bag. Nagpanglil­i ilalom sa higdaanan. Taudtaod milakaw nga tulin ang mga lakang padulong sa kaligoanan. Nakabantay sab diay si Dennis sa panglihok niadtong usa ka babaye. Unya mihunghong kini kaniya.

“Kining atong nadiskobre­han, Rex, dako kaayog bili sa kaluwasan sa kinabuhi ug kabtangan.”

“Hinaot molampos kita, Den, pagsumpo sa bangi unya nga katalagman.”

MIBUDYONG ang ilang gisakyan dihang matataw na ang dunggoanan sa North Harbor. Lapas na sa ikalima ang takna sa kabuntagon. Gikunhoran ang andar sa makina sa barko. Hinayng nagpautaw-utaw sa Manila Bay.

Dihay gamayng sakyanan sa dagat nga miabante pagduol. Misapigad kini sa ilang gisakyan. Gibatig kabalaka si Dennis sanglit wala silay nakitang tawo nga misulod sa barko gawas niadtong Harbor Pilot.

Apan diha sa ilang gitindogan nga hagdanan sa kinaubsang andana nangguho pagkalit ang daghang lalaki kauban sa nagdiyaket og itom. Dali nilang giduol dungan ang pagtimbaya.

“Good morning, Sir. Kami kadtong naghatag sa confidenti­al report. Ako si Dennis, ug kining akong kauban si Rex.”

“Sir, ania kining sulat akong napunitan.”

Nagkisdom ang nawong sa tawo nga nagbasa. Pagkahuman, mipaila kini sa iyang kaugalingo­n. “Ako si Colonel Al Sandoval.”

Wala siya mag-usik og panahon. Naghimo siyag duha ka grupo.

“Lt Monde, take charge of the Bravo Team,” ni Col Sandoval. Human pahimangno­i sa koronel ang iyang mga sakop, nangatkat dayon sila sa ikaduhang andana samtang si Dennis gikuyogan si Lt Monde.

“Mona and Sorayda,” matod ni Koronel Sandoval, “we are the troop to pick you up. Go with us peacefully. The boat is waiting for us.”

Iyang napanid-ang masinugtan­ong mingnunot ang duha ka nagbisteg madre. Wala silay bisan diyotayng malisya nga ang nagdala nila mga tinugyanan sa balaod. Nagpaulahi­g diyotay ang koronel. Gitawagan niini ang kaubang nanaka sa itaas. Nagpahiyom si Col Sandoval. Nagyango-yango.

“Rex, ang duha sa Cabin No. 9, nag-unipormeg iya sa pari, apan dili na delikado, giposasan na ni Lt. Monde.”

Gipaabot sa koronel nga makakanaog ang tenyente. Gipauna pagpasakay ang dinakpan ngadtos sakyanan sa harbor pilot. Diha pay laing mga sakyanan sa coast guard nga nagbantay usab. Nakighinab­i si Col Sandoval kaniya ug kang Dennis.

“Rex, Dennis, iuban ko kamo karon ngadtos puluy-anan sa commander-in-chief sa nasod. Ipaila ko kamo nga mga bag-ong bayani.”

Miamag ang tinan-awan ni Dennis kaniya. Mibalos usab siyag tutok sa higala. Siya ang miuna pagtubag sa opisyal.

“K-Kining gikasubo ko, Sir Sandoval, mopadayon pa ako sa Fairview, kay motambong sa kasal sa akong manghod karong gabii.”

“Mao sab ko, Koronel.” Midali pagdason si Dennis. “Modiretso kos NAIA. Moabot ang akong anak gikan sa Australia unya sa may alas diyes sa buntag.”

“Kon mao, hatagi kog adres sa inyong gisak-an. Duawon ko kamo sa sunod adlaw. Balikon ko, ipaila ko kamong bag-ong mga bayani.”

Nanamilit kanila si Koronel Sandoval. Gitagsa-tagsa sila niini pagpig-it sa palad, dayong dagpi sa ilang abaga.

Nakapahiyo­m siya ingon man si Dennis. Nahimuot sa wala damhang hianggaag bag-ong mga bayani.

(KATAPOSAN)

“Bay, nakamatiko­d ka ba niadtong mga bayhana?”

Newspapers in Cebuano

Newspapers from Philippines

© PressReader. All rights reserved.