Hoe om meer vroue in die myn­be­dryf te kry

On­ge­veer 17% van die wer­kers in die myn­be­dryf wê­reld­wyd be­staan uit vrou­li­ke werk­ne­mers. Suid-a­fri­ka het eg­ter spe­si­fie­ke uit­da­gings om die vroue-ver­hou­ding in die sek­tor te ver­hoog. Kan dit ver­an­der?

Finweek Afrikaanse Uitgawe - - Kortliks -

van die tal­le wan­op­vat­tings wat die wê­reld se myn­be­dryf pro­beer weer­spreek, is die rol van vroue in die sek­tor een van dié drin­gend­ste. On­ge­veer 17% van wer­kers in die myn­be­dryf wê­reld­wyd is vroue, ’n ver­ras­send lae sy­fer, aan­ge­sien die helf­te van die wê­reld se be­vol­king vroue is. Dit is on­danks die groot ver­skei­den­heid ge­leent­he­de wat in die sek­tor be­staan as mens nou­keu­ri­ger daar­na kyk.

Nie al­le mynbou is diep en vuil werk nie – hoe­wel daar ook ge­vra kan word waar­om nie meer vroue in elk ge­val in sul­ke toe­stan­de werk nie.

Die pro­bleem is eg­ter dat min vroue die moei­te doen om uit te vind oor loop­baan­ge­leent­he­de in die myn­be­dryf – die ge­voel is steeds dat dié werk in­ti­mi­de­rend, moei­lik en vuil is.

Vol­gens Ni­cho­le Mccul­loch, hoof van die B­rit­se tak van Vroue in die Myn­be­dryf (VIM), ’n on­der­steu­nings­groep, is die eer­ste uit­da­ging om vroue na die myn­bou­sek­tor te lok, en dán om hul­le daar te hou.

Dit is mans wat in die ba­sie­se vaar­dig­he­de op­ge­lei word wat my­ne ver­eis, sê Mccul­loch. Vir die vroue wat wel in die myn­be­dryf be­gin werk, is dit soms moei­lik om te sien hoe loop­baan­vor­de­ring moont­lik is, ver­al aan­ge­sien so baie mans die se­ni­or poste bo hul­le be­klee.

Dit was eers in 2014 dat G­len­co­re, een van die wê­reld se groot­ste myn­bou­maat­skap­pye, ’n vrou in sy di­rek­sie aan­ge­stel het in die per­soon van die Ka­na­de­se ve­te­raan, Pa­tri­ce Mer­rin (en daar­na het G­len­co­re in 2017 vir Gill Mar­cus, ’n Suid-a­fri­ka­ner, in sy di­rek­sie aan­ge­stel).

Waar vroue ’n im­pak maak, is dit dik­wels u­niek en be­lang­rik. Cyn­thia Car­roll, uit­voe­ren­de hoof van Ang­lo A­me­ri­can van 2006 tot 2012, is be­roemd daar­voor dat sy le­wens voor in­kom­ste ge­plaas het ná ’n he­le reeks on­der­grond­se sterf­tes in Suid-a­fri­ka se pla­ti­num­my­ne. Om ’n skag in die ge­val van ’n sterf­te te sluit, is nou stan­daard­prak­tyk, maar dit was nié so nie toe Car­roll haar man­li­ke e­we­knieë ge­ta­kel en daar­op aan­ge­dring het.

’n Nu­we uit­ga­we van ’n boek wat el­ke twee jaar deur VIM ge­pu­bli­seer word, is nou be­skik­baar. Die boek, ge­ti­teld 100 In­spi­ra­ti­o­nal Wo­men in Mi­ning, be­vat die sto­ries van vroue in ’n ver­skei­den­heid van teg­nie­se en be­roeps­pos­te in die myn­be­dryf, van di­rek­sie­le­de tot ge­o­loë in die veld.

’n Be­lang­ri­ke bood­skap uit die boek is hoe moe­der­skap nie meer as die groot­ste en­ke­le loop­baan­hin­der­nis be­skou word nie. Ver­skeie vroue praat oor hul werk in die myn­be­dryf ter­wyl hul­le kin­ders groot­maak; en in elk ge­val – sê Mccul­loch – word die groot­maak van kin­ders nou meer as ooit te­vo­re ge­deel tus­sen al­bei die ou­ers.

Uit ’n Suid-a­fri­kaan­se per­spek­tief is daar be­son­de­re uit­da­gings vir die kwes­sie van meer vroue in die myn­be­dryf.

Een daar­van is dat ons my­ne hoof­saak­lik on­der­grond­se my­ne is, wat ge­va­re vir vroue kan in­hou – hoe­wel dit me­ren­deels ge­va­re van ’n heel an­der aard is.

“Ek dink dit is ’n be­lang­ri­ke uit­da­ging om die vei­lig­heid van vroue in plek­ke soos Sui­d­a­fri­ka te ver­se­ker,” sê Mccul­loch. “Dit is ’n moei­li­ke on­der­werp om oor te praat, maar sek­su­e­le aan­ran­ding is ’n pro­bleem waar dit nie net in die myn­be­dryf voor­kom nie, maar ook in die res van die sa­me­le­wing,” sê sy.

Die Mi­ne­ra­le­raad het in ’n pu­bli­ka­sie in Maart ge­sê dat sy le­de se­ker maak dat vroue wat on­der­gronds werk, na­der aan me­kaar werk as voor­heen, en be­ter toe­gang het tot toi­let­te en kleed­ka­mers, en ook dat toe­rus­ting – in­slui­ten­de be­sker­men­de kle­re – na maat ge­maak word, in plek van die een-groot­te-pas-al­mal-be­na­de­ring van die ver­le­de.

En dit is ’n be­lang­ri­ke stap. Ter­wyl Suid-a­fri­ka se myn­bou­sek­tor in die rig­ting van gro­ter me­ga­ni­sa­sie be­weeg, en weg van duur on­der­grond­se myn­be­dry­wig­he­de, werk nog so­wat 22% van die 53 100 vroue in die myn­bou­sek­tor in pla­ti­num- en goud­my­ne, waar­van die mees­te on­der­grond­se my­ne is. ■ te­rug­[email protected]­week.co.za On­af­hank­li­ke nie-uit­voe­ren­de di­rek­teur van G­len­co­re

Gill Mar­cus

Newspapers in Afrikaans

Newspapers from South Africa

© PressReader. All rights reserved.