Moe­der Na­tuur as mu­se

Sarie - - Inhoud -

BES­TE LES­SE

Om goeie kuns te skep moet jy eer­lik met jou­self wees. Die wê­reld ver­an­der, nes die sei­soe­ne. Ons moet daar­by aan­pas en dinge aan­vaar wat ons nie kan be­heer nie. As jy mal is oor jou werk, sal jy ge­mo­ti­veerd bly.

“Ek is pas­sie­vol oor die mens­dom wat twee mil­len­nia gelede aan die Suid­punt van A­fri­ka dank­sy die ryk ver­skei­den­heid fyn­bos oor­leef het. Nou wil ek ons a­ro­ma­tie­se plan­te­groei met die wye wê­reld deel deur die boe­tiek­je­ne­wers wat ons ver­vaar­dig.”

Aan die woord is Lor­na S­cott, ’n oud-po­li­ti­kus.

Die maak van je­ne­wer het vir haar as stok­perd­jie begin – in ’n ko­per­pot van 1,7 li­ter. “Ek en my seun, Ro­han, het begin eks­pe­ri­men­teer.” En in 2012 is In­ver­ro­che ge­bo­re. Haar dog­ter, Lau­ren, werk ook in die fa­mi­lie-sa­ke­on­der­ne­ming en ont­wik­kel je­ne­wer­ske­mer­kel­kies en re­sep­te daar­voor.

Lor­na ver­tel daar is by die 9 000 plant­spe­sies in die om­ge­wing waar sy woon. “By In­ver­ro­che spog ons met drie fyn­bos-je­ne­wers: Clas­sic, Ver­dant en Am­ber, wat on­der­skei­de­lik van fyn­bos wat naby aan die see, berg en kalk­steen­ge­bie­de groei, ge­maak word. Elk­een se re­sep is met groot sorg ont­wik­kel en word met die hand ge­bot­te­leer.” Dit was In­ver­ro­che wat die ten­dens om je­ne­wer met die hand te ver­vaar­dig in Suid-a­fri­ka begin het. Lor­na was trou­ens die eer­ste ter wê­reld om fyn­bos as kern­be­stand­deel in je­ne­wer te be­nut. Tans is daar so­wat 50 plaas­li­ke boe­tiek­je­ne­wers en dit neem daag­liks toe, ver­tel sy.

Ná skool het Lor­na dra­ma aan die U­ni­ver­si­teit van P­re­to­ria begin stu­deer, waar­na sy as lug­waar­din ge­werk en twin­tig jaar in S­kot­land ge­bly het. Maar haar hart het bly hun­ker na haar hei­mat.

“My lief­de vir die na­tuur loop te­rug na my kin­der­tyd. Ek het groot­ge­word op Ri­vers­dal in die Wes-kaap. Klein­tyd het ons in ’n hart­bees­hui­sie by Jon­gens­fon­tein, aan die Gou­kou­ri­vier op die Tuin­roe­te, va­kan­sie ge­hou.”

Op S­til­baai het sy met haar te­rug­keer by plaas­li­ke e­ko­no­mie­se ont­wik­ke­ling be­trok­ke ge­raak en is ver­kies tot ad­junk-bur­ge­mees­ter. “Ek wou die

BES­TE LES­SE

Bly by met die teg­no­lo­gie. Wees ge­sond – ’n moeë mens werk nie goed nie en kan nie die reg­te be­slui­te neem nie. Die le­we ver­an­der aan­me­kaar. Pas daar­by aan.

Niks klop Moe­der Na­tuur as dit by skoon­heid kom nie.

Dit is ook die in­spi­ra­sie vir S­tel­la Ci­ol­li en E­li­se du P­les­sis, twee sus­ters en oor­spronk­lik Bos­veld­mei­sies van Mook­g­op­hong (Na­boom­spruit) in Lim­po­po, se vel­sorg­pro­duk­te SKOON.

Dié reeks is nie-tok­sies, om­ge­wings­vrien­de­lik en nie op die­re ge­toets nie. “Ons praat van skoon­heid met hart. Dit be­vat ook geen pa­ra­be­ne [be­stand­de­le wat help om skoon­heids­mid­dels te pre­ser­veer] nie. En ons is ge­kant teen for­mu­les wat kar­si­no­ge­ne [be­stand­de­le wat tot kan­ker kan lei] be­vat,” sê S­tel­la.

Sy het so­wat tien jaar gelede in ’n koe­rant ge­lees daar kan tot 515 be­stand­de­le, waar­van baie tok­sies is, op ’n vrou se lig­gaam wees weens die ma­nier waar­op mo­der­ne skoon­heids­mid­dels ver­vaar­dig is. Só begin dié tuis­bly-ma toe na­vor­sing doen en eks­pe­ri­men­teer in haar kom­buis met on­der meer roos­bot­tel-o­lie as vi­ta­mien C-ry­ke an­ti­ok­si­dant, wat vol­gens aan­dui­dings goed werk teen kan­ker.

Sy het saam­ge­span met ’n top­che­mi­kus en in 2013 is SKOON. ge­bo­re. “Ons het die bes­te na­tuur­li­ke for­mu­les met wer­ken­de ak­tie­we be­stand­de­le ge­skep.” E­li­se het in 2015 aan­ge­sluit om die geld­sa­ke te be­har­tig. Die fa­briek en kan­to­re van SKOON. op ’n plaas bui­te S­tel­len­bosch is bin­ne spier­wit en ruik na sub­tie­le geu­re soos la­ven­tel en va­niel­je. Dit kyk uit op pur­per­blou ber­ge en lan­de­li­ke to­ne­le van koeie wat wei.

Ti­pies SA be­stand­de­le soos ma­roe­la, or­ga­nie­se rooi­bos, heu­ning­bos, roos­bot­tel-o­lie en boe­goe, as­ook oor­se­se be­stand­de­le word in hul pro­duk­te ge­bruik. “Ons pro­duk­te is heil­saam. Die na­tuur se krag lê in haar een­voud. Ge­hal­te­be­stand­de­le is ge­noeg,” meen S­tel­la.

Hul pro­duk­te be­vat ook ’n ver­skei­den­heid sui­wer plant­o­lies ryk in neut­bot­ter, blom- en or­ga­nie­se ek­strak­te. “Na­tuur­li­ke be­stand­de­le staan nie ’n tree te­rug vir che­mie­se al­ter­na­tie­we nie,” sê sy.

Dié twee sus­ters is ge­kwa­li­fi­seer­de si­vie­le in­ge­ni­eurs, maar spot: “Ons ge­bruik ons eie skoon­heids­pro­duk­te, maar sou nie som­mer oor ons eie brûe ge­ry het nie.”

S­tel­la ver­tel sy reis wyd om nét die bes­te ken­nis in te win om die pro­duk te ver­be­ter en aan­ko­pe te doen, en sy lees ver­be­te oor e­ni­ge vel­pro­duk­te, van wat non­ne in die 17de eeu ge­bruik het, tot die nuut­ste teg­no­lo­gie. “Om ’n u­nie­ke pro­duk te ont­wik­kel verg goeie be­stuur, maar ook baie tyd, nuus­kie­rig­heid, deeg­lik­heid en na­vor­sing.”

SKOON. re­spek­teer al­le le­wen­de we­sens. Hul fa­briek is “groen” – met by­voor­beeld lug­ver­sor­gers slegs in die la­bo­ra­to­ri­um, waar tem­pe­ra­tu­re ter wil­le van for­mu­les ge­mo­ni­tor moet word. “Ons kry maar warm en koud saam met die sei­soe­ne,” lag hul­le.

Hul ver­pak­king het ook die mi­ni­mum im­pak op die na­tuur en is her­win­baar.

“Ons ver­vaar­dig al­les met ’n skoon ge­we­te. As dit goed is vir die vel en die om­ge­wing, is ons ge­luk­kig,” sê S­tel­la.

E­li­se: “Ons het niks meer no­dig as wat die Lie­we Va­der vir ons ge­gee het nie.” Sy het haar eie groentetuin, eet haar werf­hoen­ders se ei­ers en ge­bruik “groen” huis­hou­de­li­ke skoon­maak­mid­dels . . . “Ek pro­beer niks doen wat ska­de­lik vir die na­tuur is nie. Ons het ons kin­ders ook so groot­ge­maak.”

On­langs het SKOON. ’n sa­lon­reeks be­kend ge­stel, as­ook ’n nie-tok­sie­se son­room. “In­te­res­sant ge­noeg suk­kel die mees­te SA vroue met pig­men­ta­sie en ak­nee, nie met ver­ou­de­ring nie,” ver­tel S­tel­la. “Ons wil dié reeks uit­brei en uit­voer, vroue al hoe meer in­lig oor die voor­de­le van na­tuur­li­ke en nie-tok­sie­se skoon­heids­pro­duk­te.”

Soos hul­le sê: “’n Na­tuur­li­ke leef­wy­se groei op jou.” Be­soek www.skoon­s­kin.co.za

Newspapers in Afrikaans

Newspapers from South Africa

© PressReader. All rights reserved.