’n Muur van plan­ne vir A­fri­ka

Volksblad - - Motors - Mar­nus Hat­tingh mhat­tingh@die­bur­ger.com

Ie­wers in sy me­moi­res be­skryf B­ri­an Wil­son die ge­ni­a­li­teit van P­hil S­pec­tor. Hy wat met sy muur van klank ’n nu­we be­na­de­ring tot die pop­mu­siek­be­dryf ge­bring het.

“In die 60’s het men­se in­stru­men­te af­son­der­lik op­ge­neem,” ver­tel Wil­son. “Eers die ki­ta­re. Dan die drom­me. La­ter is die stem­me op­ge­neem, en ein­de­lik is al­les deur die pro­duk­sie­re­gis­seur by­me­kaar­ge­sit.

“S­pec­tor het eg­ter met ’n nu­we i­dee vo­ren­dag ge­kom. Om al­les te­ge­lyk op te neem. ’n Muur van klank. Dit moes jou soos ’n bran­der tref en om­slaan.”

In­der­daad, dat dit ge­kom het van die hart en siel van die Be­ach Boys-vyf­tal, was ’n pluim­pie. Dit was die dae van “Good Vi­bra-ti­ons”, Wil­son se ge­ni­a­le oom­blik waar­in rit­mes sen­su­eel soos ’n tan­go-paar gly-stop en ver­snel, en die har­mo­nieë met die sorg­vry­heid van ’n blom­me­kind gaan le­pel­lê.

S­pec­tor het Wil­son ge­ken. Hom op ’n dag selfs oor­ge­nooi na sy pa­leis­huis in Bel Air, Los An­ge­les, vir ’n Sa­ter­dag se kui­er. Maar Wil­son het eers ’n lyn ge­sny na sy spie­ël­ta­fel, en in ’n waas van psi­ge­de­lie­se eu­fo­rie nu­we har­mo­nieë op die vloer lê en be­dink.

Ver­le­de week, in S­tutt­gart, was daar ’n op­ge­won­den­heid van ’n an­der aard. Veer­tig mi­nis­ters van ver­voer het van oor die wê­reld heen saam­ge­trek vir ’n ge­spreks­fo­rum oor mo­bie­le ver­voer. Reeds op die eer­ste dag is die sweep ge­klap. Dit is tyd dat A­fri­ka hom reg­ruk wat be­tref sy ho­pe­lo­se ver­slag­kaart oor pad­vei­lig­heid, sê die voor­sit­ter.

Die sy­fers wat ge­noem is, was skok­kend. Vir ’n vas­te­land wat slegs 2% van die wê­reld se voer­tuie het, is hy ver­ant­woor­de­lik vir 20% van al­le pad­sterf­tes. Vir die Wes­te is hier­die woor­de soos S­pec­tor se muur van klank. Dit oor­wel­dig hul­le. Hoe kan dit wees? Waar­om word niks hier­om­trent ge­doen nie? En tog, dit is sy­fers wat ons in Suid-A­fri­ka al son­der ’n oog­knip leer aan­vaar het.

Jaar­liks sterf so­wat 14 000 men­se op ons paaie. Dus, am­per 1 200 men­se per maand. Som­mi­ge We­ster­se lan­de suk­kel om in ’n jaar hier­by uit te kom – met meer voer­tuie op die pad.

Die ge­wo­ne ver­sko­ning is weer in S­tutt­gart aan­ge­bied. Ons het nie geld om aan be­ter paaie te be­stee nie. Want, ko­lo­ni­a­lis­me.

Is dit eg­ter paaie se skuld al­leen? In wat­ter ma­te moet die mo­tor­be­stuur­der self ver­ant­woor­de­lik­heid neem? En ook die o­wer­he­de?

Die Wes­te het in S­tutt­gart sy fi­nan­si­ë­le (en ad­mi­nis­tra­tie­we) spie­re ge­bult en die bal vir ’n nu­we taak­span aan die rol ge­sit. Die span moet on­ge­luks­da­ta ont­leed, en daar­uit voor­stel­le vir in­gry­ping aan A­fri­ka-re­ge­rings doen. Dis ’n goeie ge­dag­te. Dis ’n ti­pies We­ster­se plan, maar te­o­re­ties ’n krag­toer. Laat jou lei deur da­ta en fei­te. Maak daar­vol­gens die reg­te in­greep waar die mees­te wins be­haal kan word. Lo­gies en prak­ties, dus.

Maar, dis A­fri­ka. Ons eie AA sê fo­kus lie­wer op voet­gan­gers. S­kool hul­le, be­mag­tig hul­le, en bied be­ter o­pen­ba­re ver­voer as al­ter­na­tief vir voet­slaan langs die skou­er­lo­se hoof­pad. Dit maak sin, want in Suid-A­fri­ka is 40% van al­le pad­sterf­tes ge­wo­ne voet­gan­gers. Men­se bui­te ’n mo­tor wat in ’n pad­on­ge­luk sterf. En só jou sta­tis­tiek be­dui­wel.

Wil­son sê hy het S­pec­tor be­won­der. Dat die klank­man met die wil­de ha­re hom nooit weer na sy huis ge­nooi het nie, noem hy net vlug­tig. Dit gaan oor die rock ’n roll, man.

En dis straks hoe die spel hom op die kon­ti­nent ook gaan uit­speel.

Mi­nis­ters gaan te­rug­keer uit S­tutt­gart. Vuur en vlam nu­we plan­ne be­kend maak. ’n Muur van ak­ti­wi­teit. Oran­je ke­gels, glim­groen baad­jies, en din­ge wat blink op u­ni­forms se skou­ers.

En daar bui­te, op die pad, gaan die kans­vat­ters steeds ’n lyn sny na die vol­gen­de eu­fo­rie.

Newspapers in Afrikaans

Newspapers from South Africa

© PressReader. All rights reserved.