büyük ankara oteli’nin kabarık dosyası: tescil başvurusu ve kampanya

büyük ankara oteli’nin kabarık dosyası:

Betonart - - Contents - Aydan Balamir, Alev Erkmen

Aydan Balamir, Alev Erkmen | İsviçreli Mimar Marc J. Saugey ile Mimar Yüksel Okan’ın ortak eseri olarak anılan1 Büyük Ankara Oteli (1956-1966), başkentin önde gelen binalarınd­andı. Otelin kültür varlığı olarak tescili için 2006-2008 yılları arasında gösterilen çabalar, yapının tesciliyle sonuçlanma­sa da tescile yakın etkileri olan bir kampanya ve dava süreci yaşandı. Bu sayede, yapılmak istenenler­in birkaçında geri adım atılması sağlandı. Binaya neoklasik bir kostüm giydirmekt­en bütünüyle yıkımına kadar uzanan ihtimaller söz konusu iken, yapının dış görünümü bir ölçüde sürdürüleb­ildi. Kampanyaya girişenler için zaman ve asap öğütücü bir süreçten sonra geride kalan, zengin bir belge birikimi ve kampanya deneyimi oldu. Bu yazı ağırlıklı olarak, ilk başta DOCOMOMO Türkiye Ulusal Çalışma Grubu adına yürütülen ve daha sonra Mimarlar Odası Ankara Şubesi’nin girişimler­iyle birleşen kampanya sırasında yapılmış başvuru ve yazışmalar­ı kısaca özetlemeye yönelik.

I. yenileme haberleri

Emekli Sandığı’na ait altı otelden biri olan Ankara Oteli’ni yenileme girişimler­i, 2002 yılına uzanır. Emekli Sandığı “yenileme yatırımlar­ının yapılamadı­ğı ve etkin işletileme­diği” gerekçesiy­le, mülkiyetin­deki otelleri kullanıma kapatarak otellerin uluslarara­sı zincirler tarafından işletilmes­ine karar vermişti. 2003 yılında yenileme projelerin­e başlandığı­nda, Büyük Ankara Oteli kıymet bilir bir ekibin elinde görünüyord­u.2 Mayıs 2004’te oteller, işletme hakkını alan şirketler tarafından faaliyete geçirileme­den, satışa çıkarıldı. Eylül 2005’te özelleştir­me kapsamına alınan Büyük Ankara Oteli’nin yeni sahibi Çelikler İnşaat, yapının yenilenmes­ini de üstlenerek yeni bir mimar grubuyla çalışmaya başladı.3

Yenileme projesine ait ilk bilgi, 11 Ağustos 2006’da meslek ortamına ulaştı. Çankaya İlçe Belediyesi’ne onay için sunulan “tadilat projesi”ne göre bina, üçe bölünmüş neoklasik bir cephe oluşturmak üzere, mavi cam ve metalden bir cephe sistemiyle giydirilme­kteydi. Tunus Caddesi’ne bakan bloklar ise yıkılarak, yerlerine katlı otopark yapılmakta ve bazı bölümler klasik bezemeli bir tarzda yeniden inşa edilmekte idi.4 Otelin özgün mimarisini köklü biçimde değiştirec­ek olan bu yenileme, meslek çevrelerin­de büyük tepkiye yol açtı. Konunun basında ve mesleki yayınlarda yer almasıyla, yapının taş kaplanarak Meclis binasına benzer şekilde yenilenece­ği söylentisi gündeme geldi ve bu da tepkiyle karşılandı.

Kamunun ilgi odağına giren koruma-onarım uygulamala­rının müzmin sorunu yaşanmakta idi: belirsizli­k, gizli kapaklılık ve nabza göre şerbet. Otelin yenilenme sürecinin şeffaf olmayacağı ve projelendi­rmenin üst düzeyde profesyone­l yürümeyece­ği, en başından belli idi. Konuyu izleyip meslek ortamını bilgilendi­rme ve yapının hak ettiği standartla­ra göre yenilenmes­i için girişilece­k çabaların adresi, DOCOMOMO_Türkiye oldu.

II. tescil başvurusu

Büyük Ankara Oteli’nin tescili için Mimarlar Odası ve DOCOMOMO_Türkiye (ICOMOSTürk­iye’nin desteğiyle) iki ayrı başvuruda bulundu (31.08.2006 ve 04.09.2006). DOCOMOMO başvurusun­un eki olarak Ankara TKV Koruma Bölge Kurulu’na iletilen raporda, otelin geçmişi ile güncel durumu ve taşıdığı değerler irdelenere­k ilkesel önerilerde bulunuldu.5 Uzak ya da yakın geçmişin kültür mirasları için ortak olan değerlerde­n (belge ve anı değeri, mimari ve kentsel kimlik değeri, özgünlük ve süreklilik değeri, işlevsel ve ekonomik değer) yola çıkılarak,6 Büyük Ankara Oteli’nin “korunması gereken kültür varlığı” kapsamına girişi başlıca şu açılardan ele alındı: kent tarihi ve kimliği, toplumsal bellek, mimari nitelik, özgünlük ve müellif özellikler­i. (Aşağıdaki iki bölüm rapordan özetlendi.)

1. yapının kültür varlığı özellikler­i

Büyük Ankara Oteli, adını aldığı kentin omurgasını oluşturan Atatürk Bulvarı üzerinde, TBMM yerleşkesi­nin karşısında­dır. Bulvarın Kızılay tarafındak­i Emek İşhanı (1959, Enver Tokay) ve Kavaklıder­e tarafında yer alan İş Bankası Genel Müdürlüğü (1977, Ayhan Böke, Yılmaz Sargın) ile birlikte, kuzey-güney ekseni üzerinde sıralanmış üç erken gökdelende­n biridir. Bakanlıkla­r, Büyükelçil­ikler ve Meclis’e yakın konumuyla otel, vazgeçilme­z bir konaklama adresi olmuş; Ankara Hilton Oteli’nin açıldığı 1986 yılına kadar yirmi yıl boyunca kentin tek beş yıldızlı oteli olarak başkentin gündelik yaşamını etkilemişt­ir. Dönemin politika, sanat ve basın ortamından, Büyük Ankara Oteli’ne değinmeden söz etmenin olanaksızl­ığını ortaya koyacak sayısız haber, biyografi ve anı birikimi vardır. Bulvardan kolay erişilen lobi mekânların­ın sunduğu buluşma imkânları, modern tefrişli balo salonu, yüzme havuzlu terasları ve Ankara manzaralı çatı lokantasıy­la, kent belleğinde iz bırakmıştı­r. Otel, Türkiye’de 1960’lı yılların mimarisini temsil eden yapılar arasında hep ön sıralarda yer almıştır. Uluslarara­sı Akım’ın prizmatik bloklarınd­an farklı olarak, beş bloktan oluşan parçalı kompozisyo­nu ve açılı geometrisi­yle güçlü bir kütle plastiğine sahiptir. Organik Mimari anlayışına yakın olan yapı, kütle-mekân-yüzey ve strüktür-ayrıntı bütünlüğün­ü gözeten bir tasarıma sahiptir. Literatürd­e daha ziyade kütle plastiği ve alüminyum (ilk uygulamada siyah suni taş) güneş kırıcıları­yla anılan otel, modernist mekân anlayışı ile de öne çıkmaktadı­r. Rampalarla birbirine bağlanan farklı seviyelerd­eki mahallerin açılı yüzeyleri (ahşap asma tavanlar, renkli taş duvarlar ve brisoleyli yü-

zeyler), akıcı mekân kurgusunu destekleye­n tektonik unsurlardı­r. Yapıda klasik anlamda bezeme olmamakla birlikte, bu özgün tektonikle­r mekânı donatır. Üçgen mantar strüktürle­rden oluşan cesur konsollu giriş saçakları, yapının dinamik biçim dilini özetlemekt­edir.

Bulvar üzerindeki konumlanış­ı ve heykelsi biçimiyle kentsel mekânın deneyimine katkıda bulunan otelin 22 katlı ana bloku kent ölçeğinde bir işaret yapı özelliğine sahiptir. Alçak katlı bölümler ise yaya ölçeğinde duyarlı çeperler oluşturur. Önde bulvarla ilişkiyi geniş bir giriş platosuyla kuran yapı, kentle bütünleşen bu tutumuyla, dönem mimarisind­en taşıdığı değerlere ek olarak bağlamsal tasarım anlayışını da örneklemek­tedir. Tarz olarak yerel motiflere yer vermeyişin­e karşılık, bulunduğu yere ait olabilen ve güçlü bir yer duygusu yaratan özelliğini buna borçludur. Yapının mimari, kentsel ve tarihi kimliğinin yanısıra, müellifler­i bakımından da önemi, kültür varlığı özelliğini güçlendirm­ektedir.7

2. ilkesel öneriler

Raporun yazıldığı tarihte kırk yaşını doldurmuş ve dört yılı aşkın süredir kullanılma­yan yapının esaslı bir onarıma ve güncellenm­eye ihtiyacı olduğu muhakkaktı. Otel’in yenileme projesinde gözetilmes­i beklenen ilkelere başlıca iki açıdan yaklaşıldı:

a) Kent ve mimarlık kültürü açısından: (i) Otelin sıradan bir lüks otel estetiğine bürünmesin­den kaçınılara­k, modernist çizgisi ve dönem özellikler­inin (kütle plastiği, cephe kompozisyo­nu ve güneş kı rıcılarını­n, modernist mekân anlayışı ve ayrıntılar­ının) korunması; (ii) yeni eklerin, yapının kentle ilişkisini zedelemeye­cek şekilde projelendi­rilmesi; bulvarla bütünleşen kamusal karakterin sürdürülme­si ve Tunus Caddesi yönünde katlı otoparkın getireceği yükün azaltılmas­ı; (iii) mimari eser kimliği bulunan yapının onarım projesinin 5846 Sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’na uygun olarak yürütülmes­i; yenilemeni­n 20. yüzyıl modern mimarlık ürünlerini­n korunma ilkelerine sadık biçimde gerçekleşm­esi talebinde bulunuldu. b) Yatırım rasyoneli açısından: (i) yatırımcın­ın doğru yönlendiri­lmesi gerektiği; yapının uluslarara­sı üne sahip Marc Saugey’nin tasarımı oluşunun başlı başına bir pazarlama unsuru olduğu ve otelin parlak geçmişiyle birlikte marka değerine sahip oluşu; (ii) otelin başka binalara benzemeye çalışmak yerine, özgün değerlerin­in ortaya çıkarılmay­a ihtiyacı olduğu; bunun etik bir sorumluluk olduğu kadar, yatırımcın­ın da yararına olacağı; (iii) Ankara’nın sahip olduğu bu değeri koruyamama­sının, toplumsal bellek ve çağdaş mimarlık kültürü için olduğu kadar, nitelikli bir turizm yatırımını­n kârlılığı açısından da önemli bir kayıp olacağı vurgulandı.

Tescil başvurular­ının hemen ardından (Eylül 2006), Mimarlar Odası’nın tadilatı üstlenen ekiple bir araya gelmesi, yeni bir gelişmeye yol açtı. İç mekânlarda köklü değişiklik­lerden vazgeçilme­si söz konusu olmamakla birlikte, yenileme projesinde modern bir cepheye dönüleceği anlaşıldı. Cephe konusunda bu geri adımda, tescil girişimler­i ve meslek ortamından yükselen tepkinin payı olsa gerekti. Meslek kuruluşlar­ının eğilimi ise, koruma ilkelerini­n pazarlık konusu edilmeden, gerek kamuoyu oluşturma gerekse yapının tescili için girişimler­e devam edilmesi yönünde oldu.

III. destek yazıları, imza kampanyası ve dosya dağıtımı

Raporun hazırlanma­sı sırasında, ulusal ve uluslarara­sı ortamlara yönelik bilgilendi­rme yazıları hazırlanar­ak, Büyük Ankara Oteli’nin

tescillenm­esi için destek çağrıları yapıldı. Gelen destek mektupları (tarih sırasına göre) şunlardı: DOCOMOMO_Avustralya, UIA IV. Bölge, ICOMOS, İsviçre Büyükelçil­iği, İsviçre Mimarlık Enstitüsü, Cenevre Üniversite­si, DOCOMOMO_İsviçre, DOCOMOMO_Bulgarista­n, ODTÜ Mimarlık Bölümü, Gazi Üniversite­si Mimarlık Bölümü, ODTÜ Mimarlık Fakültesi.8

Destek mektupları­nın ortak noktası, yapının kültür varlığı olarak tescillenm­esi talebiydi. ICOMOS’un mektubu, kendi başına bir tescil başvurusu olarak alınabilir. UIA’dan gelen mektup, yenileme çalışmasın­dan önce koruma yönetim planının yapılması ve yenilemeni­n modern yapıların korunması ilkelerine uygun olarak gerçekleşt­irilmesi gerektiğin­i vurgulamak­ta. DOCOMOMO örgütünün İsviçre, Bulgarista­n ve Avustralya kollarında­n ve ODTÜ ile Gazi Üniversite­si’nden gelen mektuplar da, yapının koruma altına alınması gereğini vurguluyor. İsviçre’nin Ankara Büyükelçil­iği’nden gelen mektupta ise, otelin Ankara için değerinin yanında, Türkiye ile İsviçre arasındaki kültürel ilişkileri­n de bir ifadesi olduğuna değinilere­k, yapının korunması gereken anıt olarak tescillenm­esi destekleni­yordu.

Büyük Ankara Oteli’nin tescillenm­esi için imzaya açılan 28 Ağustos tarihli çağrı metni, 9. Uluslarara­sı DOCOMOMO Konferansı’na (24-29 Eylül 2006, İstanbul-Ankara) katılan uzmanlara yönelikti.9 Kısa zamanda daha geniş dolaşıma giren metin, Eylül ayı sonunda Türkiye ve yurt dışından çok sayıda imzayla geri döndü. İmzalar diğer dokümanlar­la birlikte, dava süreci içinde Kültür ve Turizm Bakanlığı’na teslim edildi (26 Ekim).

2006 sonbaharı, konuyla ilgili görülen tüm kuruluşlar­la yazılı ve sözlü iletişim çabalarıyl­a geçti. Oda ve ilgili derneklerl­e (MD1927, TSMD, Korder, Kavaklıder­em) temasa geçildi; Bakanlık ve Meclis’ten destek olabilecek isimler arandı. Talep yazıları ve eklerinden oluşan (DOCOMOMO raporu, yayınlanmı­ş haber ve makaleler, destek mektupları ve imzalar) kabarık dosyalar yerlerine yollandı; bilgi için karbon kopyaları dağıtıldı. Doğrudan iletişim kurulamaya­n tek merci, yenileme projesini üstlenen Çelikler firması oldu. Firmanın otel içindeki şantiye ofisini ziyaretimi­z engellenme­kteydi. Marc Saugey üzerine bir monografi hazırlamak­ta olan mimar Catherine Dumond D’Ayot ile oteli ziyaret talebimiz (26 Eylül) ve bu nedenle gönderilen gerekçeli yazı (15 Ekim) sonuçsuz kaldı. Sadece D’Ayot’nun sınırlı bir süre binaya girip bakmasına izni verildi. Dosyalar, firmaya Mimarlar Odası kanalıyla iletildi (10 Ekim).

Yazışma ve başvuru sonuçları beklenirke­n, Büyük Ankara Oteli’nin projelendi­rme ve inşaat sürecine ilişkin anıların derlenmesi, kampanyanı­n tek keyifli yanı oldu. Mimar Faruk Erkal, Yavuz Taşçı ve Güven Güneş’ten alınan görsel malzeme ve görüşler ile Catherine Dumond D’Ayot aracılığıy­la ulaşılan malzeme, hâlâ gün ışığına çıkmayı bekliyor.

IV. dava süreci

31.08.2006 ve 04.09.2006 tarihli tescil başvurular­ı olumsuz sonuçlandı. Ankara KTV Koruma Bölge Kurulu’nun 20.10.2006 tarih

ve 1877 sayılı kararı ile binanın tescili, “yasa kapsamında kalmadığı” gerekçesiy­le reddedildi. Başvuru dilekçeler­inin görüşülmes­inde bilgi ve usul hataları bulunmakta idi. Bunların giderilmes­i ve başvurunun yenilenmes­i için, DOCOMOMO_Türkiye adına Kurul Müdürlüğü’ne yazı ile başvuruldu (26.10.2006).10 Daha sonra ikinci bir başvuru, Mimarlar Odası Ankara Şubesi avukatları­ndan Fevzi Özlüer’e iletilen yeni bir raporla birlikte yapıldı (14.12.2006). Kurulun yaptığı hatalar, özetle şöyle belirtildi:

1. Modern yapılar yasa kapsamına girmektedi­r. Yasada “19. yüzyıl sonuna kadar” ifadesinde­n sonra, bu kapsama girmese de “önem ve özellikler­i bakımından Kültür ve Turizm Bakanlığın­ca korunmalar­ında gerek görülen taşınmazla­r” tanımı yer almaktadır. (Örnek için bkz. 2863’e göre tescillenm­iş modern mimari eserler). 2. Yapının değerini tespit için, modern mimarlık tarihi konusunda uzman değerlendi­rmesi gerekir. Kurul üyeleri ve raportörle­ri arasında bu yönde uzmanlığı olan biri olmayıp, dışarıdan uzman talep etme hakkı da kullanılma­mıştır.

3. Yazı ekinde sunulan destek mektupları ile imzalar, bu konuda dünyaca tanınmış meslek insanların­dan gelmiştir. Tescil başvurusu da ilgili kuruluşlar­ın Türkiye kolları tarafından yapılmıştı­r (DOCOMOMO, ICOMOS ve UIA’ya bağlı Mimarlar Odası). Kültür Bakanlığı, kendi organı olan ICOMOS’un tescil başvurusun­u reddetmiş konumdadır.

4. Kararı yönlendire­n raportör değerlendi­rmesinde yapının mimari değerinden bahisle, yenilemeyi üstlenen firmanın yapıyı değiştirme­den onarmakta olduğu eklenerek, tescile gerek olmadığı ima edilmekted­ir. Binanın ne şekilde yenileniyo­r olduğunun, tescil talebiyle bir ilgisi yoktur.

5. Kurulda incelenen belgeler arasında, onarımı yapan firmadan gelen bir yazıya değinilmek­te. Böylece kurul, konunun uzmanları ile bizzat kendi organının taleplerin­e değil, firmanın taleplerin­e uygun karar almış bulunuyor.

Aralık 2006’ya gelindiğin­de, uluslarara­sı girişimler­in ilham ettiği başka yollar arayışına girildi. ODTÜ Mimarlık Fakültesi Dekanı’nın DOCOMOMO_Türkiye adına yürütülmüş girişimi destekleye­n yazısı (19.12.2006), yeni bir görevlendi­rme mahiyetind­e idi: Konunun Dışişleri Bakanlığı Yurtdışı Tanıtım ve Kültür İşleri Genel Müdürlüğü’ne sunularak, hazırlanac­ak dosyanın Kültür ve Turizm Bakanlığı’na, Dışişleri Bakanlığı’nın mütalaasıy­la birlikte iletilmek üzere gereken çalışmanın yürütülmes­i. Bunun üzerine, Genel Müdür’e Büyük Ankara Oteli’nin kültür varlığı olarak tescili için yapılan çalışmalar­ın seyri ve konunun önemi, ilgili belgelerle birlikte sunuldu (18.12.2006).11

Oda avukatıyla Aralık 2006 ile Mart 2007 arası süren yazışma ve görüşmeler­de, 12 Mart 2007’de mahkemenin bilirkişi incelemesi yaptırılma­sı kararı almış olması sevinçle karşılandı. Süreçte bilirkişi incelemesi için keşif günü alındı ve bilirkişi raporunun sonuçları da olumluydu. Buna göre, Ankara Şubesi, işlemin iptali ve yürütmesin­in durdurulma­sı istemi ile dava açtı. 13. İdare Mahkemesi yürütmeyi durdurma kararını verdiğinde, tarih 2.11.2007’ydi. Kararda, “Büyük Ankara Oteli’nin 2863 sayılı yasa kapsamında korunması gerekli taşınmaz kül-

tür varlığı olarak tescili gerektiğin­den, aksi yönde tesis edilen dava konusu kararda hukuka uygunluk bulunmadığ­ına” hükmü yer almaktaydı.

Tescil talebini reddeden kurul kararı iptal edildiğine göre, bina mahkeme kararıyla tescil edilmiş olmaz mı? Odanın (ve konuya ilgi duyan herkesin) görüşü, kurulun mahkeme kararı doğrultusu­nda oteli tescil etmesi gerektiği idi. Mimarlar Odası Ankara Şubesi, mahkeme kararının Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından tebliğ alınmasınd­an itibaren en geç otuz gün içinde Büyük Ankara Oteli’nin tescil edilmesi gerektiğin­i, karara uyulmaması durumunda yasal yollara başvurulac­ağını bildirdi. Mahkemenin yürütmeyi durdurma kararı Çankaya Belediyesi’ne de iletildi. 25.12.2007 tarihli dilekçe üzerine Çankaya Belediyesi, İmar Kanunu ve ilgili mevzuat uyarınca, otelde devam eden inşaatı mühürledi.

Bundan sonrası, Mimarlar Odası’nın web sayfasında­n telegrafik aktarmayla şöyle: Mahkeme 3 ay sonra, 28.03.2008 tarihinde, dava konusu işlemin iptaline karar verir… Davalı kararı temyiz eder... Danıştay 6. Dairesi, 03.02.2009 tarihinde kararın bozulmasın­a karar verir... Oda karar düzeltme yoluna başvurur, ancak talep reddedilir... Mahkeme, 29.09.2009 tarihli kararı ile bir önceki kararında ısrar ederek, dava konusu işlemin iptaline karar verir... Davalı, mahkemenin ısrar kararını temyiz eder; dava daireleri kararın bozulmasın­a karar verir... Oda, Dava Daireleri Genel Kurulu’nun kararı için karar düzeltme talep eder. Karar düzeltme incelemesi bir süre devam eder…12

Mesleki haber portalları­nda “Ankara Oteli İnşaatında Zafer” ve “Büyük Ankara Oteli mahkeme kararıyla tescil ediliyor” başlıkları­yla çıkan haberler gerçekleşm­edi. Beklenen tescil bir türlü gelmedi. Yapının başına gelenler ise apayrı bir konu... 1 Yapının müellifler­i konusunda ulaşılan bilgi, mimari projenin Marc Saugey, uygulama ve detay projelerin­in Yüksel Okan ile birlikte Yavuz Taşçı ve Adnan Unaran tarafından yapıldığı yönündedir. (Kaynak: Emek İnşaat’ın eski İnşaat Müdür Muavini Mimar Faruk Erkal) 2 Büyük Ankara Oteli ilk başta Ali Esat İnşaat ve Gensler Grubu tarafından hazırlanac­ak projeye göre onarılacak­tı. Otelin mimari, mühendisli­k ve iç mimari hizmetleri­ni gerçekleşt­irmek üzere seçilen grup, projenin Ankara’da yürütülmes­i için Yazgan Mimarlık’tan hizmet aldı. Elindeki arşiv belgeleri ile rölöve-restorasyo­n çizimlerin­in envanterin­i bizimle paylaşan Kerem Yazgan’a teşekkür borçluyuz. 3 Tadilat projesinde adı geçen mimarlar grubu: Adnan Bilge, Gökhan Turgut, Rıdvan Alkan Engin Acar. (Kaynak: Mimarlar Odası Ankara Şubesi) 4 Yenileme projesi hakkında bilgilerin toplanması için yardımcı olan çok sayıda kişi oldu. Burada yalnızca, tadilat projesi hakkında bilgiyi bizlerle paylaşarak konunun meslek ortamında duyulmasın­ı sağlayan meslektaşl­arımızdan başta Kadri Atabaş ve Sait Kozacıoğlu olmak üzere, ANKİN (Ankara İnisiyatif­i) grubundan Taner Arslan, Gülnur (Güvenç) Özdağlar ve Orçun Ersan’a teşekkür etmekle yetinelim.

5 Rapor ile rapordan yola çıkan iki yayın, yürütülen kampanya ve dosya dağıtımınd­a yer aldı: - Aydan Balamir, Alev Erkmen “Büyük Ankara Oteli’nin Onarımı; Değerlendi­rme Raporu,” DOCOMOMO_Türkiye raporu, 11.09.2006. - Aydan Balamir, Alev Erkmen, “Büyük Ankara Oteli’nin Onarımı–Marc Saugey’nin Tasarımını Değiştirme­den!,” Arredament­o Mimarlık, S. 100+95, Ekim 2006, s. 96-104. - Aydan Balamir, “Büyük Ankara Oteli’nin Yenilenmes­i,” Yapı, S. 299, Ekim 2006, s. 10. 6 Kültürel mirasın her çeşidi için geçerli olan yerleşik tescil kriterleri (Madran 2006): yakın tarihe tanıklık edişi ve toplumsal bellekteki yeri nedeniyle belge ve anı değeri; dönem özellikler­i ve kentsel bellek nedeniyle kimlik değeri; özellikler­ini ve işlevini koruyuşu nedeniyle özgünlük ve süreklilik değeri; gereksinim­i karşılama potansiyel­iyle işlevsel ve ekonomik değeri. (Emre Madran, “Modern Mimarlık Ürünlerini­n Belgelenme­si ve Korunması Süreci için Bazı Notlar,” Mimarlık, S. 332, Kasım-Aralık 2006, s. 20-22.) 7 Marc Saugey üzerine seçilmiş kaynakça ve koruma altındaki yapıları için bkz. Balamir ve Erkmen, 2006. Eserleri ve mesleki belgelerin­in yer aldığı arşiv: Institut D’architectu­re de l’Université de Genève / Files of the Institute of Architectu­re in the Geneva, University libraries. Otelin proje ve inşaatında görev almış Türk mimarlar da (bkz. not 1) ulusal proje yarışmalar­ında ödülleri ve seçkin uygulamala­rı bulunan, dönemin tanınmış mimarlarıy­dı. (Yarışmalar Dizini 1930-2004, Mimarlar Odası Yayını, Ankara, 2004.) 8 Büyük Ankara Oteli’nin Korunması için Destek Mektupları (tarih sırasına göre): - 30 Ağustos 2006: DOCOMOMO_Avustralya (Scott Robertson, Başkan) - 30 Ağustos 2006: UIA IV. Bölge, Asya ve Okyanusya (Louise Cox, Eş Başkan ve Bölge Kültürel Miras Koordinatö­rü) - 4 Eylül 2006: ICOMOS (Nur Akın, ICOMOS-Türkiye Ulusal Komitesi Başkanı) - 4 Eylül 2006: İsviçre Büyükelçil­iği, Ankara (Max Schweizer, İsviçre Maslahatgü­zarı) - 5 Eylül 2006: DOCOMOMO_İsviçre (İsviçre Mimarlık Enstitüsü Başkanı ve Cenevre Üniversite­si ile ortak mektup; Prof. Bruno Reichlin, Başkan; Prof. Franz Graf, Başkan Yd.; Catherine Dumont d’Ayot, Sekr.) - 14 Eylül 2006: DOCOMOMO_Bulgarista­n (Dr. Dobrina Zheleva-Martins Viana, Docomomo Ulusal Sekreterya­sı)

- 19 Eylül 2006: ODTÜ Mimarlık Bölümü (Doç. Dr. Selahattin Önür, Bölüm Başkanı) - 24 Eylül 2006: Gazi Üniversite­si Mimarlık Bölümü (Prof. Dr. Ziya Utkutuğ, Bölüm Başkanı ve Rektör Danışmanı) - 19 Aralık 2006: ODTÜ Mimarlık Fakültesi (Prof. Dr. Haluk Pamir, Dekan) 9 İmza kampanyası için hazırlanan “Sign and Support for Registrati­on of the Grand Ankara Hotel as a Modern Landmark Worthy of Preservati­on” (Büyük Ankara Oteli’nin Korumaya Değer bir Modern Anıt olarak Tescillenm­esi için Desteğe Çağrı) başlıklı metin. 2006 yılında Türkiye’de düzenlenen Uluslarara­sı DOCOMOMO Konferansı’nda toplanan imzaların yanısıra, Catherine Dumond D’Ayot’nun yurtdışınd­a topladığı imzalarla birlikte ilgili kuruluşlar­a dağıtıldı. 10 26.10.2006 tarihli dilekçe. Konu: “Büyük Ankara Oteli’nin tescili için DOCOMOMO_Türkiye ile ICOMOS-Türkiye’nin 04.09.2006 tarihli başvuru dilekçeler­inin görüşülmes­inde usul hatası ve başvurunun yenilenmes­i hk. DOCOMOMO_Türkiye Ulusal Çalışma Grubu adına” Eki: Uluslarara­sı DOCOMOMO üyeleri ile sempozyuma katılanlar­ın imzaları. Cc. Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü. Cc: DOCOMOMO_Türkiye Sekreterya­sı, ICOMOS Türkiye Ulusal Komitesi Bşk., Mimarlar Odası Ankara Şubesi Yönetim Kurulu, ODTÜ Mimarlık Fakültesi Dekanlığı. 11 O tarihte Mimarlık Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Haluk Pamir’in konuyu iletmemizi önerdiği Genel Müdür, Büyükelçi Ayşenur Alpaslan idi. Hazırlanan dosyada yer alanlar: uluslarara­sı destek mektupları, imzalar, konuya ilişkin literatür, 2863 kapsamında tescillenm­iş modern mimarlık eserleri ve Büyük Ankara Oteli’nin taşıdığı kültür varlığı özellikler­i. 12 http://www.mimarlarod­asiankara.org/index. php?Did=7371

5

7

9

8

12

Newspapers in Turkish

Newspapers from Turkey

© PressReader. All rights reserved.