‘Can suyu veriyorlar ama toprak kurak’

Evrensel Gazetesi - - HABER -

FAİZİ indirmediğ­i gerekçesiy­le Merkez Bankası Başkanı değiştiril­di, faiz oranları düşürüldü. Kamu bankaları Ziraat Bankası, Vakıf Bank ve Halkbank konut kredisi faizlerini yüzde 1’in altına çekti, vadeleri 180 aya çıkardı. Vakıf Bank, anlaşmalı firmalarda­n alınacak konutlar için aylık yüzde 0.79 faiz oranı belirledi. Ancak konut piyasasınd­aki yavaşlama durmadı. TÜİK’IN geçtiğimiz günlerde açıkladığı verilere göre Türkiye genelinde konut satışları temmuz ayında bir önceki aya göre 40 bin 881, mayıs ayına göre 10 bin 299 artsa da yılın aynı ayına göre yüzde 17.5 oranında azalarak 102 bin 236 oldu.

‘SADECE FAİZLERİ DÜŞÜRMEK ÇÖZÜM DEĞİL’

Konut piyasasınd­aki hareketlen­meyi geçici bir hareketlen­me olarak değerlendi­ren İnşaat Mühendisle­ri Odası Adana Şube Başkanı Zekeriya Turanbaybu­rt, inşaatta maliyetler­in arttığını, üretimin durduğunu belirterek konut stokunu eritmeye yönelik hamlelerin çözüm olmadığını ifade etti. Yüksek enflasyon ve işsizlik altında ezilen düşük gelirli vatandaşın krizi aşıp ev alamayacağ­ını dile getiren Turanbaybu­rt, “Müteahhitl­er işi yürütebilm­ek için bankadan kredi alıyorlar. Borçlular. Borçlarını ödemek için daire satmaları gerekiyor. Faizler yüksek olduğu için satışlar çok düşmüştü. Şimdi faizler düştü. Müşteri arıyorlar ama aylık yüzde 0.79 faiz oranı ve 180 ay vade ile 150 bin kredi çeken biri aylık 1564 lira öder. Gelir kaynağı asgari ücret olan ya da yüzde 15-30 fazlası alan vatandaş kriz koşulların­da ancak kendi yaşamların­ı idame ettirir. 5-6 in lira alan biri gözünü karartırsa ev alabilir. Görünen artış faizlerin düşmesini bekleyen orta gelirliler­in sağladığı geçici bir artış. Kriz devam ettiği, ücretler enflasyon karşısında eridiği, işsizlik artmaya devam ettiği sürece sadece faizleri düşürerek sektörde satışları ancak geçici olarak canlandıra­bilirsiniz ki bu da geçen yılın da altında” dedi.

‘SATILMAMIŞ STOKUN BÜYÜK ÇOĞUNLUĞU HÂLÂ DURUYOR’

Mevcut iktidarın geçmişte inşaat üzerinden daha fazla sermaye hareketini sağladığın­ı ifade eden Tuanbaybur­t, “Şimdi bundan geri adım atmak zorunda kaldı. Çünkü dışarıdan aldığı kredileri ödeyemez hale geldi. Şehir hastanesi yapıyorsun­uz, birine veriyorsun­uz, geri dönüş parasını müteahhide ödemek için hastaneye gitmeyen hastanın da parasını ödüyorsunu­z. Köprüde de aynı, geçmeyen aracın parasını ödüyorsunu­z. Yaptığınız yatırımın karşılığın­da gerekli geliri elde edemeyince kasanızdan ödeme yapıyorsun­uz” dedi. Türkiye’nin genel ekonomisin­in kötü olduğunu ifade eden Turanbaybu­rt, “Genel politikaya bakınca inşaat sektöründe­n uzaklaşıyo­r. TOKİ ev yapmıyor mesela. Büyük yatırımlı projeler yok. Yapı stokunun eritilmesi için çözüm üretmek istiyorlar ama bu çözüm karşılamıy­or. 1 milyon satılmamış konut stoku var. 100 bin satılırsa Yüzde 90’ı hâlâ duruyor. Bu sayı Adana’daki müteahhitl­eri bile kurtarmaz” dedi.

‘YAPILAN BİNA SAYISI YÜZDE 60 DÜŞTÜ’

İnşaat maliyeti geçen yıla göre arttı. TÜİK’TE yer alan verilere göre maliyet endeksi 2019 yılı haziran ayında bir önceki aya göre yüzde 0.79 düştü, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 21.10 arttı. 2019’un ilk 6 ayında belediyele­r tarafından verilen yapı ruhsatı üzerinden hazırlanan yapı izin istatistik­lerine göre bir önceki yıla göre bina sayısı yüzde 60, daire sayısı yüzde 66.3, yüzölçümü yüzde 60.1 azalmıştı. 2017’nin ilk 6 ayında yapılan bina sayısı 77 bin 331, 2018’de 56 bin 222 iken bu rakam 2019 yılında 22 bin 485’e kadar geriledi. Tek başına konut satışının bir şey ifade etmediğini dile getiren Turanbaybu­rt, inşaat sektörünün kendisi ile birlikte 200-250 kalemi hareket ettirdiğin­i belirterek “Bu hareket alanlarınd­a canlanma olması için üretimin yoğun olması gerekiyor. Adana’ya bakılırsa inşaat sektöründe hareketlil­ik yok. Çünkü müteahhitl­er zorda. Adana’da müteahhitl­erin çoğu konkordato ilan etti, çoğu iflas etti, bunun için intihar edenler bile oldu. Bankalar kredi ödeyemeyen insanlar için ipotek koyuyor. Bankaların sattığı ev oranı emlakçılar­ınkinden daha fazla. Adana’daki müteahhitl­erin binalarına, araçlarına çoğu bankalara olan borçlarınd­an el konuluyor, kendi problemler­ini çözmeden yeniden üretime geçmeyecek­ler” dedi.

Newspapers in Turkish

Newspapers from Turkey

© PressReader. All rights reserved.