היל פֿאַר נישט ייִדישע פֿרויע ¨ וואָס דערציִע די קינדער ווי ייִד

Forward (Yiddish Edition) - - פראָנט זייַט - ©ניו יאָרק ® שׂרה רחל שעכטער

קאַטעגאָריע† קומט† אַ† גרויסן† דאַנק¨ ווייַל†אָפֿט† מאָל†זענען† זיי†די ¨† וועלכע ברענגען† די† קינדער† סייַ† אין† דער זונטיק שול¨ †סייַ† אין†שיל† לכּבֿוד†יום טובֿ¨ † און† דערבייַ† באַמיִען† זיי† אייַנ≠ צופֿלאַנצן† אין† זיי† דאָס† „פּינטעלע ייִדÆ“† אַ† צאָל† ליבעראַלע† סינאַגאָגעס טוען† שוין† אַ† היפּש† ביסל† מקרבֿ† צו זייַן† די† נישט ייִדישע† מאַמעס† און אַנדערע†נישט ייִדישע† קרובֿים†פֿון† די געמישטע†חתונות Æ

ווען† אַ† קינד† אינעם† רעפֿאָרם טעמפּל†„כּנסת ישׂראל “¨ † אין† עלקינס פּאַרק¨ † פּענסילוועניע¨ † פּראַוועט† אַ בר † אָדער† בת מיצווה¨ † פֿאַרבעט† מען די† גאַנצע† משפּחה¨ † אַרייַנגערעכנט די† נישט ייִדישע† מאַמע† און† באָבע זיידע¨ †אָנטיילצונעמען† אין†דער† עליה¨ האָט†דערקלערט† דער†ראַבינער ¨† לאַנס סאָסמאַןÆ † „אַ† טייל† פֿון† זיי† הייבן† אָן קומען†אַזוי† אָפֿט†אין† שיל¨ †אַז† זיי†קע≠ נען†שוין† די†תּפֿילות Æ“

הייַיאָר† האָט† „כּנסת ישׂראל“אַפֿילו† אָנגעהויבן† פֿירן† דיסקוסיעס וועגן† בייַטן† זייערע† סטאַטוטן¨ † כּדי צו†דע† רלויבן†אַ† נישט ייִדישן†מיטגליד פֿון†אַ† ייִדישער†משפּחה† צו†ווערן† דער פֿאָרזיצער† פֿונעם† ביבליאָטעק קאָמי≠ † טעט† אָדער† אַפֿילו† דער† שיל פּרעזי≠ † דענטÆ †אויף† דער†פֿראַגע ¨† ווי†אַזוי† קען מען† דערלויבן† נישט ייִדן† צו† פֿאַר≠ נעמען† די† פּאָזיציעס¨ † האָט† סאָ†סמאַן ¨ וועלכער† איז† אויך† פֿון† פֿאַך† אַ† היס≠ טאָריקער¨ † געזאָגט¨ † אַז† די† תּקנות† פֿון סינאַגאָגע מיטגלידערשאַפֿט† האָבן במשך† פֿון† דער† געשיכטע† זיך† אָפֿט צ†וגעפּאַסט† צו†די† צייַטןÆ

„אין† געוויסע† תּקופֿות† פֿון† דער אַמעריקאַנער† געשיכטע¨ † האָבן† בלויז מאַנסבילן†געמעגט† זייַן†מיטגלידער† פֿון אַ†סינאַגאָגע Ɔ אין†אַנדערע† צייַטן¨ †האָט מען† בלויז† געגעבן† מיטגלידערשאַפֿט צו† די¨ † וועלכע† האָבן† שוין† געוווינט אין† דער† געגנט† אַ† לענגערע† צייַטª וועלכע† האָבן† נישט† געהאַט† קיין קרימינעלע†געשיכטע ¨† אָדער†וואָס† מע האָט†זיי† קיין†מאָל† נישט†געזען† גיין†צו פּראָסטיטוטקעסÆ “

„דער† פֿענאָמען† פֿון† געמישטע חתונות† איז† אַ† ממשותדיקע† דעמאָ≠ גראַפֿישע† טענדענץ¨ † און† ס$ איז† גוט וואָס† דיJOI† † אָנערקענט† דאָס¨ †“האָט באַמערקט† ד1 ר† סטיווען† מÆ † כּהן¨ † אַ סאָציאָלאָגיע † פּראָפֿעסאָר† אינעם „היברו† יוניאָן†קאָלעדזש Æ“„† דער†אמת איז¨ † אַז† בלויז† אַ† דריטל† פֿון† די† קינ≠ דער† פֿון† געמישטע† חתונות† ווערן הייַנט† דערצויגן† ווי† ייִדן¨ † און† דערצו ווייַזן†אַ† צאָל†שטודיעס ¨† אַז†די† ייִדישע פֿרויען†זענען† צוויי†מאָל† מער†גענייגט צו† דע†רציִען† קינדער† ווי† ייִדן¨ † ווי† די ייִד†ישע† מענער † Ɔ דערפֿאַר† דאַרף† מען טאַקע† † לויבן†די† נישט ייִדישע†מאַמעס ¨ וואָס†טוען† עסÆ “

כּהן† איז† אָבער† נישט† מסכּים¨ † אַז דער† ענטפֿער† איז† צו† לערנען† די† סי≠ נאַגאָגעס† און† ייִדישע† אינסטיטוציעס ווי†אַרויסצוּווייַזן† מער†פֿרייַנדלעכקייט צו† די† געמישטע† משפּחותÆ † „דער עיקר†איז† ווייַטער†צו† פֿאַרשטאַרקן†די ייִדישע† געזעלשאַפֿטלעכע† נעצן† ווי זומער לאַגערן¨ † ’הילל $¨ † די† $ג עבורט≠† רעכט$ נסיעות† קיין† ישׂראל† און† די נאָך $געבורטרעכט $ טעטיקייטן¨ † כּדי די†יונגע† ייִדן†זאָלן† זיך†חבֿרן ¨† און†מיט דער†צייַט† חתונה†האָבן† מיט†אַנדערע ייִדןÆ “

אָליצקי† טענהט† אָבער¨ † אַז† די† פֿי≠ רער† פֿון† דער† ייִדישער† אַמעריקאַנער קהילה†האָבן† שוין†אַליין† אייַנגעזען†די וויכטיקייט†פֿון† מקרבֿ†זייַן† די†ג עמיש≠† טע† משפּחות¨ † און† בפֿרט†—† די† נישט ייִדישע† דערציִערינס† פֿון† ייִדישע קי†נדער Ɔ „מיט† צען† יאָר† צוריק† האָט מען†זיך† בכלל†נישט† אומגעקוקט†אויף די† מאַמעס¨ † אָבער† הייַנט† באַצייכנט מען† זיי† ממש† ווי† העלדן¨ †“האָט אָליצקי† † באַמערקטÆ † „פֿריִער† האָט† די ייִדישע†פֿעדעראַציע† אין†ניו יאָרק† זיך געראַנגלט† מיט† דער† פֿראַגע¨ † צי† זאָל מען† זיי† העלפֿןø † איצט† פֿרעגן† זיי∫† ווי אַזוי†קען† מען†זיי† העלפֿןø “ אומסענסיטיוו† צו† די† משפּחות† פֿון† געמישטע† חתונות ¨†“האָט† קאַלעצקי† † געזאָגטÆ †אין† אַן†אַנדער† פּראָיעקט†פֿון† דערJOI† ¨† וואָס† הייסט Ju≠† Tent† Big† daism† ©דער† גרויסער†דאַך† פֿון†ייִדיש≠ קייט® ¨† טרענירט†מען† די†באַאַ מטע††פֿון† ייִדישע† אינסטיטוציעס† ווי† אַזוי† זיך† צו† באַציִען† צו† די† משפּחות† אויף† אַ† וואַרעמען† אופֿן Ɔ די† JOI† ווייסט† פֿון† דער†ערשטער† האַנט†ווי† אָפּשטויסנדיק† די† אינסטיטוציעס† קענען† זייַן ¨† ווייַל† זייערע† באַאַמטע† האָבן† שוין† אַליין† טעלעפֿאָנירט† אין† פֿאַרשידענע† שילן ¨† מאַסקירט† ווי† אָפּגעפֿרעמדטע† ייִדן ¨† וואָס†פֿרעגן† זיך†נאָך† וועגן†דער† שיל Æ

„אַ† סך† פֿון† די† סעקרעטאַרשעס ¨† וואָס†ענטפֿערן† אויפן†טעלעפֿאָן ¨† ווייסן† נישט¨ † אַז† זייער† אופֿן† פֿון† רעדן† איז† נישט† פֿרייַנדלעך† צו† אַזוינע† ייִדן ¨†“זאָגט† קאַלעצקי Ɔ איין† JOI≠ באַאַמטע† האָט† געקלונגען† אין† אַ† שיל† און† געפֿרעגט∫†„וואָס† פֿאַר†אַ† מין†דאַווענען† קומט† בייַ† אייַך† פֿאָר† פֿרייַטיק צו נאַכטסø “¨ † האָט† די† סעקרעטאַרשע† געענ † טפֿערט∫†† „כ $ווייס† נישט ¨† ווייַל† איך†גיי† קיין†מאָל† נישט†אין† שיל†דע≠ מאָלטÆ †“אין† אַ† צווייטן† פֿאַל ¨† האָט† אַ† JOI באַאַמטע†זיך† נאָכגעפֿרעגט†וועגן† דעם† דאַווענען† שבת† אין† דער† פֿרי¨ † האָט† די† סעקרעטאַרשע† געגעבן† אַ† קורצן† ענטפֿער† און† צוגעגעבן∫†„נאָכן† דאַווענען† † וועט† זייַן† אַ† קידושÆ †“די† JOI≠ באַאַמטע† האָט† דערנאָך† גע≠ פֿרעגט∫† „וואָס† איז† אַ† קידושø †“האָט† די† סע†קרעטאַרשע ¨† אַ† פֿאַרחידושטע¨ † ג†עפֿרעגט ∫† „וואָס ø† דו† ווייסט† נישט† וואָס†איז† אַ†קידוש ø“

„מיר† פֿאַרשטייען¨ † אַז† ס$ רובֿ† פֿון† די† סעקרעטאַרשעס† זענען† אַליין† שטאַרק† פֿאַרהאָרעוועט¨ † און† אויף† די† פֿראַגעס† וואָס† מע† שטעלט† זיי¨ † איז† אָפֿט†שווער† צו†ענטפֿערן ¨†“זאָגט†קאַ≠ לעצקיÆ † „דערפֿאַר† טרענירן† מיר† די† פּראָפֿעסיאָנאַלן† † פֿון†די† סינאַגאָגעס†ווי† אַזוי†זיך† צו†באַציִען† צו†יענע† משפּחות† אויף†אַ† מער†פֿרייַנדלעכן† אופֿןÆ “

ראַבינער†קערי† אָליצקי¨ †דער† עק≠ זעקוטיוו דירעקטאָר† פֿון† דער† JOI¨ † האָט† געזאָגט† דעם† „פֿאָרווערטס “¨ † אַז† דאָס† צוציִען† די† משפּחות† פֿון† גע≠ מישטע†חתונות† דאַרף†הייַנט† זייַן†דער† הויפּטציל† פֿון† דער† ייִדישער† קהילה¨ † ווייַל†אויב† נישט¨ †וועט† מען†פֿאַרלירן† יענע†קינדער† אויף†אייביק Ɔ

לויט†אָליצקין ¨† קאָן†מען† צעטיילן† די†משפּחות† אויף†דרייַ† קאַטעגאָריעס∫† ±® † די† וועלכע† דערציִען† די† קינדער† ווי† ייִדן¨ † ≤® † די† וועלכע† דערציִען† זיי† מיט† ביידע† גלויבנס† אָדער† בלויז† ווי† קריסטן¨ †און †≥ ®† דער†גרעסטער† חלק†—† μ∞•†—† וועלכער†דערציִען† זיי†מיט† אַן† „אַמעריקאַנער† סעקולערער†רעליגיע Æ“†

„די† משפּחות† אין† דער† לעצטער† קאַטעגאָריע†פּראַווען† דאַנקטאָג¨ †דעם† פֿערטן† יולי¨ † אַ† ביסל† חנוכּה† און† אַ† ביסל† ניטל¨ † אָבער† דער† רעל†יגיעזער† אינהאַלט† איז† בייַ† זיי† אַזוי† פֿאַ†רוואַ≠ סערט¨ † אַז† אין† תּוך¨ † ווערן† די† קינדער† דערצויגן† אָן† שום† רעליגיע¨ †“האָט† אָליצקי†דערקלערט Æ

אָליצקי† גיט† צו¨ † אַז† די† נישט ייִדישע† מאַמעס† פֿון† דער† ערשטער† ייִדישקייט® Ɔ לויט† דער† סטאַטיסטיק¨ † געהערן†הייַנט† בלויז앆 †≥אַמעריקאַנער† ייִדן†צו† אַ†סינאַגאָגע† אָדער†אַן† אַנדער† ייִדישער†אינסטיטוציע Ɔ†

„אַ† סך† פֿון† די† אָפּגעפֿרעמדטע† משפּחות†פֿילן† זיך†נישט† באַקוועם†צו† גיין† אין† אַ† סינאַגאָגע¨ † ווייַל† זיי† האָבן† מורא¨ †אַז† מע†וועט† זיי†נישט† וואַרעם† אויפֿנעמעןª † דערפֿאַר† קומען† מיר† צו† זיי¨ †“האָט† דערקלערט†קאַלעצקי Ɔ דיJOI† † רעדט†אָפּ† מיט†אַן† אָרטיקער†סינאַגאָגע† צו† אָרגאַניזירן† אַן† אַקטיוויטעט† אויף† אַ†נייטראַל ¨† סעקולער†אָרט† ווי¨ †למשל ¨† אין† אַ† סופּערמאַרק¨ † עפֿנטלעכער† ביבליאָטעק† † אָדער† ביכערקראָם† ווי† „באַרנס† ענד†נאָבל Æ“† די†שיל באַאַמטע† הענגען† אויף† אַ† שילד∫† „קומט† אויפֿן† דריטן† שטאָק¨ † דעקאָרירן† אייַער† אייגענעם† † קאַלענדאַר† פֿון† ייִדישע† יום טובֿים¨ †פֿרייַ† פֿון†אָפּצאָל°“† די†מאַ≠ מעס† זעען† דאָס† ווי† אַ† געלעגנהייט† פֿאַר† זייערע† קינדער† ©און† פֿאַר† זיך† אַליין® †זיך† אויסצולערנען†עפּעס† וועגן† דער† ייִדישער† רעליגיע† און† קולטור¨ † און† דערבייַ† קענען† זיי† דעם† ייִדישן† קאַלענדאַר† אַהיימנעמען† און† ניצןª † און†די† סינאַגאָגע באַאַמטע†זענען† צו≠ פֿרידן¨ † ווייַל† אין† די† קאַלענדאַרן† זע≠ נען†אָפּגעדרוקט† די†דאַטעס† פֿון†זייע≠ רע† ווייַטערדיקע† אַקטיוויטעטן¨ † וואָס† קאָנען†אפֿשר† אַפּעלירן†צו† די†פּ אָטענ≠† ציעלע†נייַע† מיטגלידערÆ

„דער† וויכטיקסטער†טייל† פֿון†דעם† פּראָיעקט† איז¨ † אַוודאי¨ † אָנצוהאַלטן† אַ† ווייַטערדיקן† קאָנטאַקט† מיט† די† משפּחות¨ †“האָט† קאַלעצקי† געזאָגטÆ † „דערפֿאַר† עצהן† מיר† די† אָרגאַניזירער† פֿונעם†אַקטיוויטעט† צו†פֿאַרשרייַבן† די† בליצפּאָסט אַדרעסן† פֿון† די† אָנטייל≠ נעמער¨ † און† שפּעטער† שיקן† זיי† אַ† דאַנ†קבריוו† פֿאַר† זייער† באַטייליקונגÆ † געוויינטלעך † ¨† געשעט† דאָס† ערשטע† מאָל¨ † וואָס† די† משפּחות† הערן† אַ† גוט† וואָרט†פֿון† אַ†ייִדישער† אינסטיטוציעÆ “

„נישט וועלנדיק ¨† זענען†אַ† סך†שילן† דערציִונג† פֿון† די† קינדער† איז† די† פֿליכט† פֿון† דער† מאַמען¨ † דעריבער† לאָזט† ער† דעם† גאַנצן† עול† אויף† אירע† פּלייצעס¨ † הגם† זי† אַליין†וו 2סט† זייער†ווייניק† אָדער† כּמעט† גאָרנישט† וועגן†ייִדישקייט Æ

אינעם† מוטערס קרייַז† אין† פּאָרטלאַנד † ¨† אָרעגאָן¨ † האָבן† זיך† פֿאַראַיאָרן† באַ≠ טייליקטμ† †≤ מאַמעסÆ † הגם† הייַיאָר† האָבן† זיך† פֿאַר≠ שריבן† בלויז† ≥±† פֿרויען¨ † האָט† די† אָרגאַניזירערין¨ † דזשעניפֿער† גרינבערג¨ † באַמערקט¨ † אַז† די† גרופּע† איז† זייער† אַ† געראָטענעÆ † גרינבערג†האָט† דערציילט† דעם† „פֿאָרווערטס “¨ † אַז† מע†האָט† לעצטנס†געלערנט† די†פֿרויען† ווי† אַזוי† צו† מאַכן† די† ברכה† בייַם† צינדן† די† שבת ליכטÆ † מיט† אַ† וואָך† שפּעטער† האָט† איינע† פֿון† די† סטו≠ דענטקעס† † דערציילט† דעם† קלאַס¨ † אַז† ווען† זי† האָט† ערבֿ שבת† געצונדן† די† ליכט¨ †האָט† איר†מאַן† אָנגעהויבן†מאַכן† די†ברכה ¨† אָבער†זי† האָט†אים† איבער≠ געריסןÆ „†איך† וויל† עס† טאָן¨ †“האָט† זי† דערקלערט¨ † און† דערנאָך† אַליין† גע≠ מאַכט† די† ברכהÆ † אַ† פֿאַרחידושטער¨ † האָט†איר† מאַן†געפֿרעגט∫†„ וווּ†האָסטו† זיך†דאָס† אויסגעלערנטø “

יעדע† וואָך† פֿירט† דער† מוטערס קרייַז† אין† פּאָרטלאַנד† אָן† מיט† אַן† אַנדערער† טעמעÆ † אין† איין† סעסיע† האָט† אַ† רבֿ† געגעבן† די† פֿרויען† אַן† עלעמענטאַרן† † טור†פֿון† זייַן†סינאַגאָגע ¨† ווייַזנדיק† און† דערקלערנדיק† וווּ† איז† די†בימה ¨† און†וואָס† הייסט†ספֿר תּורה ¨† אאַז1 ווÆ † אין† אַ† צווייטער† סעסיע† האָט† אַן† אָרטיקער† פּראָפֿעסאָר† פֿון† ייִדישע† שטודיעס† זיי† געלערנט† וועגן† דעם† חורבן†און† געמאַכט†אַן† איבערזיכט†פֿון† דער†געשיכטע† פֿון†אַנטיסעמיטיזם Æ

קאַטערין¨ †אַ† געוועזענעΠ† ¥ יאָרי≠ קע†סטודענטקע† פֿונעם†מוטערס קרייַז† אין† פּאָרטלאַנד¨ † האָט† געזאָגט¨ † אַז† איר† באַליבטסטע† לערערין† פֿון† דער† פּראָגראַם† איז† געווען† לאָיִס† שענקער¨ † אַ†פּראָפֿעסיאָנעלע† עצה געבערין†פֿאַר† די†מיטגלידער† פֿון†געמישטע† חתונותÆ † „נאָך† אַ† קלאַס† וועגן† פּראַווען† שבת¨ † האָט† זי† געזאָגט¨ † אַז† אונדזער† פֿליכט† איז†איצט† אַרייַנצוברענגען†דעם† שבת† צו†זיך† אַהיים†אויף† אַן†אופֿן ¨† וואָס†איז† אונדז† באַקוועםÆ † דאָס† איז† געווען† אַן† אינספּיראַציע† פֿאַר† מיר¨ †“האָט† קאַ≠ טערין†געזאָגט Æ

דיJOI† †באַמיט† זיך†אויך† צוצוציִען† די† משפּחות† פֿון† געמישטע† חתונות¨ † וואָס† האָבן† בכלל† נישט† קיין† שייַכות† מיט† דער† ייִדישער† קהילה¨ † דורך† אַ† פּראָיעקט¨ † וואָס† הייסטFace† Public†† Judaism† ©דאָס† עפֿנטלעכע† פּנים† פֿון†

„דערציט† איר† ייִדישע† קינדער¨ † אָבער† איר† אַליין† זענט† נישט† קיין† ייִד†ישע† טאָכטערø † איר† דאַרפֿט† עס† נישט† טאָן† אַלייןÆ † שליסט† זיך† אָן† אין† אונדזער†מוטערס קרייַז Æ“

די† מעלדונג† אין† אַ† צייַטונג† אין† פּראָווידענס¨ † ראָד אייַלאַנד¨ † מיט† עט≠ לעכע† וואָכן† צוריק¨ † איז† געווען† גע≠ ווידמעט† די† נישט ייִדישע† פֿרויען¨ † ווע†לכע† האָבן† חתונה† געהאַט† מיט† ייִד†ישע† מענער† און† מסכּים† געווען† צו† דערציִען† די† קינדער† ווי† ייִדן¨ † כאָטש† זיי† אַליין† זענען† נישט† גרייט† זיך† מגייר† צו† זייַןÆ † אין† אַ† צייַט† ווען† דער† פּראָצענט† געמישטע† חתונות† באַטרעפֿט † † μ∞•¨ † איז† דער† פֿענאָמען† —† נישט ייִדישע† מאַמעס¨ † וועלכע† דע†רציִען† קינדער† ווי† ייִדן† —† הייַנט† געוואָרן†גאַנץ† פֿאַרשפּרייטÆ

דער† ציל† פֿונעם† מוטערס קרייַז¨ † באַקאַנט† בלע1 ז† ווי† Mothers The†† Circle¨ † איז† צו† דערקלערן† די† פֿרויען† וועגן† דעם† באַטייַט† פֿון† די† ייִדישע† טראַדיציעס† ©שבת ¨† יום טובֿים¨ †אאַז 1וו ®¨ † און†זיי† צו†געבן† עמאָציאָנעלע†שטיצע† פֿאַר† זייער† באַשלוס† אויפֿצוכאָווען† ייִדישע†קינדער Æ

די† קרייַזן¨ † וועלכע† געפֿינען† זיך† הייַנט† אין† צענדליקער† שטעט† איבער† די† פֿאַראייניקטע† שטאַטן† און† קאַ≠ נאַדע¨ † זענען† אַ† טייל† פֿון† אַ† ריי† פּראָיעקטן† געגרינדעט† און† דור†כגע≠ פֿירט† פֿונעם† „ייִדישן† קירובֿ אינסטי≠ טוט“†© InstituteOutreach† Jewish†® ¨† אויך† באַקאַנט† מיט† די† ראשי תּאבֿות† JOI†—† אַן† אָרגאַניזאַציע† וואָס† באַמיט† זיך† אַרייַנצוציִען† אין† דער† ייִדישער† קהילה† יענע† מיטגלידער† פֿון† געמיש≠ טע†חתונות ¨† וועלכע†ווערן† אָפֿט†איג≠ נאָרירטÆ

ס$ רובֿ†פֿון† די†שילן ¨† וואָס†באַטיי≠ ליקן† זיך† אין† די† מוטערס קרייַזן¨ † זע≠ נען† פֿון† די† ליבעראַלע† שטראָמען† † פֿון† ייִדישקייט¨ † ווי† רעפֿאָרם¨ † רע≠ קאָ†נסטרוקציאָניסטיש† און† „ריניואַל Æ“† לויט† דער† רעפֿאָרם באַוועגונג¨ † ווערן† די†קינדער† פֿון†אַ† ייִדישן†טאַטן† פֿאַר≠ רעכנט† פֿאַר† ייִדן¨ † אַפֿילו† אויב† די† מאַמע†איז† נישט†קיין† ייִדישעÆ †די† אָר≠ טאָדאָקסישע† און† קאָנסערוואַטיווע† ייִדן†האַלטן† זיך†בייַם† דין¨ †אַז† קינדער† פֿון† אַ† נישט ייִדישער† מאַמען† זענען† נישט†קיין† ייִדןÆ †

פֿון† דעסטוועגן¨ † האָבן† געוויסע† קאָנסערוואַטיווע† שילן† לעצטנס† אויך† געגרינדעט† מוטערס קרייַזן† פֿאַר† די† משפּחות† מיט† נישט ייִדישע† מאַמעס † ¨† האָט† אַמאַנדע† קאַלעצקי¨ † די† פּי†רסום דירעקטאָרין† פֿון† JOI¨ † געזאָגט† דעם† „פֿאָרווערטס Æ“† „די† דאָזיקע† קאָנ≠ סע†רוואַטיווע† סינאַגאָגעס† זעען¨ † ווי† עס† האַלט† אין† איין† פֿאַלן† בייַ† זיי† די† מיטגלידערשאַפֿט¨ † און† ווען† זיי† באַ≠ מערקן† וויפֿל† משפּחות† קומען† אין† דער†רעפֿאָרם סינאַגאָגע ¨† ווילן†זיי† עס† שוין†אויך† פּרוּווןÆ “

צווישן† די† אַנדערע† פּראָגראַמען¨ † דורכגעפֿירט† פֿון† דער† JOI †∫ אַ† קרייַז† פֿאַר†ייִדישע† באָבעס†און† זיידעס¨ †וואָס† זייערע†אייניקלעך† זענען†על פּי הלכה† נישט†קיין† ייִדןª †און† אַ†פּראָגראַם† פֿאַר† די† ייִדישע† מענער† פֿון† געמישטע† חתונותÆ †די† פּראָגראַם†פֿאַר† די†מענער† איז†געשאַפֿן† געוואָרן¨ †נאָך† דעם†ווי† אַ† סך† נישט ייִדישע† מאַמעס† האָבן† זיך† באַקלאָגט¨ † אַז† זייערע† מענער† העלפֿן† זיי† ווייניק† אַרויס† בייַם† לערנען† די† קינדער†וועגן† זייער†ייִדישער† קולטור ירושהÆ † פֿאַר† וואָס† העלפֿן† די† ייִדישע† מענער†טאַקע† נישטø †איז† דער†ענטפֿער∫† זייער† אָפֿט† האַלט† דער† מאַן¨ † אַז† די†

מוטערס" קרייַז לערנט זיך ווי צוצוגרייטן פּסח" סדר JOI)(

JOI, חנוכּה" וו רשט ט ר נישט" יליִיִרטע משפּחות, דורכגע ירט ון דער דעצעמבער 2011, אין מעריל נד

Newspapers in Yiddish

Newspapers from USA

© PressReader. All rights reserved.