утвар­энне са­цы­я­лі­стыч­най са­вец­кай рэс­пуб­лікі бе­ла­русі і пазі­цыя мяс­цо­вых палітыч­ных сіл (ліста­пад 1918 – студ­зень 1919 го­да)

Belaruskaya Dumka - - ГІСТОРЫЯ - Сяр­гей ТРАЦ­ЦЯК, канды­дат гіста­рыч­ных навук

сяр­гей трац­цяк. Утвар­энне са­цы­я­лі­стыч­най са­вец­кай рэс­пуб­лікі Бе­ла­русі і пазі­цыя мяс­цо­вых палітыч­ных сіл (ліста­пад 1918 – студ­зень 1919 го­да). ар­ты­кул пры­све­ча­ны раз­гля­ду ўплы­ву знеш­ніх і ўнут­ра­ных фак­та­раў на пра­ц­э­сы на­цы­я­наль­на-дзяр­жаў­на­га са­ма­вы­зна­ч­эн­ня Бе­ла­русі на са­вец­кім грун­це ў кан­цы 1918 – па­чат­ку 1919 го­да. Патр­э­бы рэ­ва­лю­цый­най вай­ны Са­вец­кай Расіі з ка­піталі­стыч­ным За­хадам пра­д­вы­зна­чы­лі як ім­клі­вае ствар­энне неза­леж­най бу­фер­най Са­цы­я­лі­стыч­най Са­вец­кай Рэс­пуб­лікі Бе­ла­русі, так і імкненне Мас­к­вы тры­ма­ць апош­нюю пад шчыль­ным ід­эо­ла­га-палітыч­ным кан­тро­лем. ад­нак па­ле­міка па пы­тан­ні аб дзяр­жаў­ных грані­цах ССРБ за­свед­чы­ла пра скла­д­ванне на­цы­я­наль­най бе­ла­рус­кай дзяр­жаў­най эліты. клю­ча­выя сло­вы: За­ход­няя воб­лас­ць, За­ход­няя ка­му­на, Са­цы­я­лі­стыч­ная Са­вец­кая Рэс­пуб­ліка Бе­ла­русі, Са­цы­я­лі­стыч­ная Са­вец­кая Рэс­пуб­ліка Літ­вы і Бе­ла­русі, Бе­ла­рус­кі на­цы­я­наль­ны ка­мі­са­ры­ят, бе­ла­рус­кія сек­цыі РкП(б), Паў­ноч­на-За­ход­ні аб­лас­ны ка­міт­эт РкП(б), ка­муні­стыч­ная пар­тыя (баль­шавікоў) Бе­ла­русі. Siarhei TRATSIAK. The formation of the Soviet Socialist Republic of Belarus and the position of local political forces (November 1918 – January 1919). The article explores the impact of external and internal factors on the national self-determination of Belarus on the Soviet soil in late 1918 – early 1919. The revolutionary war of Soviet Russia against the capitalist West predetermined prompt establishment of independent buffer Soviet Socialist Republic of Belarus and Moscow's desire to keep it under close ideological and political control. However, the debate around the state borders of the SSRB testified to the rise of Belarusian national ruling elite. Keywords: Western Region, Western Commune, Soviet Socialist Republic of Belarus, Soviet Socialist Republic of Lithuania and Belarus, Belarusian National Commissariat, Belarusian section of the RCP (B), North-Western Regional Committee of the RCP (B), Communist Party (Bolsheviks) of Belarus.

Ліста­па­даўская 1918 го­да рэ­ва­лю­цыя ў Гер­маніі і ска­са­ванне Бр­эсц­ка­га мі­ру раз­бу­ры­лі той прасце­нак, які з са­кавіка 1918 го­да іс­на­ваў па­між ра­ё­на­мі гер­ман­с­кай аку­па­цыі і Са­вец­кай Расіяй. Баль­шавікі і мяс­цо­выя ан­ты­баль­шавіц­кія палітыч­ныя цэн­тры апы­нулі­ся сам-на­сам. Аб­ставі­ны ўнут­ры­палітыч­на­га па­рад­ку ў краі і рас­пад аку­па­цый­най гер­ман­с­кай ар­міі пра­д­вы­зна­чы­лі ад­но­сна хут­кае і прак­тыч­на бяс­кроў­нае ачыш­ч­энне Бе­ла­русі ад гер­ман­скіх аку­пан­таў і мяс­цо­вых ан­ты­баль­шавіц­кіх сіл, па­ралі­за­валі спро­бы апош­ніх ства­ры­ць у краі мяс­цо­вы ан­ты­баль­шавіц­кі ўрад, прызна­ны за­ход­ні­мі дзяр­жа­ва­мі. Са­ве­ты­за­цыі Бе­ла­русі ў кан­цы 1918 го­да не бы­ло альт­эр­на­ты­вы. Але кан­кр­эт­ныя фор­мы са­вец­ка­га дзяр­жаў­на­га бу­даўніцтва на бе­ла­рус­кіх зем­лях за­ле­жалі ад роз­ных акаліч­на­сцей.

Афі­цый­ная ад­мо­ва Са­вец­кай Расіі прызна­ва­ць і па­ва­жа­ць уста­ля­ва­ныя Бр­эсц­кім мірам дзяр­жаў­ныя грані­цы на ўс­ход­зе Еўро­пы, што вы­ніка­ла з ак­та Усе­расій­ска­га цэн­траль­на­га вы­ка­наў­ча­га ка­міт­эта (УЦВК) ад 13 ліста­па­да 1918 го­да, кла­ла ка­нец пад­зе­лу Бе­ла­русі на так зва­ныя «гер­ман­скую», «расій­скую» і

Newspapers in Russian

Newspapers from Belarus

© PressReader. All rights reserved.