‘Dit is een bres in de Ier­se dam’

Eu­ro­pa legt een bom on­der Ry­a­nairs mo­del om al zijn per­so­neel als Iers te be­schou­wen.

De Standaard - - Vooraan - VAN ON­ZE RE­DAC­TEUR KARSTEN LEMMENS

BRUSSEL I Bel­gen die van­uit Char­le­roi voor Ry­a­nair wer­ken, moe­ten zich bij een con­flict tot een Bel­gi­sche ar­beids­recht­bank kun­nen rich­ten. Dat oor­deel­de het Eu­ro­pees Hof van Jus­ti­tie in een ar­rest. Voor Ry­a­nair is dat een le­lij­ke streep door de re­ke­ning, want het zet zijn mo­del waar­bij el­ke werk­ne­mer ‘Iers’ is op los­se schroe­ven.

Ry­a­nair be­schouwt zo­wat al zijn werk­ne­mers over heel Eu­ro­pa als Iers, om­dat ze wer­ken op vlieg­tui­gen die in Ier­land staan in­ge­schre­ven, en vol­gens een Iers con­tract. Dat houdt in dat ze maar aan­spraak kun­nen ma­ken op Ier­se ar­beids­rech­te­lij­ke be­pa­lin­gen, die vaak min­der gun­stig zijn dan de Bel­gi­sche.

Char­le­roi is Char­le­roi

Het Hof oor­deelt nu dat het aan de na­ti­o­na­le ar­beids­recht­ban­ken is om te be­pa­len wie be­voegd is. En daar­bij moe­ten ze re­ke­ning hou­den met een re­sem cri­te­ria over de plaats waar het per­so­neel ook écht werkt: Waar be­gint en ein­digt hun dag? Waar krij­gen ze in­struc­ties? Waar staan hun ‘ar­beids­in­tru­men­ten’, en waar zijn de vlieg­tui­gen ge­sta­ti­o­neerd?

‘In dit ge­val gaat het dui­de­lijk om Char­le­roi’, zegt Ste­faan Van der Jeught, woord­voer­der van het Hof. De zaak werd na­me­lijk in 2011 aan­ge­span­nen door zes werk­ne­mers voor de Ar­beids­recht­bank van Ber­gen. Die wist toen niet goed of zij of een Ier­se recht­bank be­voegd zou zijn.

Het Hof laat daar nu wei­nig twij­fel over be­staan. Het is Ber­gen. ‘Als je het ar­rest leest, kan je niet tot een an­de­re con­clu­sie ko­men’, zegt Van der Jeught.

De ge­vol­gen zijn mo­ge­lijk ver­strek­kend. Want eens een Bel­gi­sche werk­ne­mer zijn zaak voor die Bel­gi­sche ar­beids­rech­ter kan bren­gen, kan die laat­ste be­slis­sen dat de me­de­wer­ker niet on­der het Ier­se, maar wel on­der het Bel­gi­sche ar­beids­recht valt.

Die pis­te is erg waar­schijn­lijk, zegt Van der Jeught. ‘Er zijn an­de­re ar­res­ten en Eu­ro­pe­se wet­tek­sten die stel­len dat de rech­ter de es­sen­ti­ë­le be­pa­lin­gen van het Bel­gisch ar­beids­recht moet toe­pas­sen.’

De ver­schil­len tus­sen het Bel­gisch en Iers ar­beids­recht zijn soms groot. Zo kun­nen werk­ne­mers in de Ier­se lucht­vaart maan­den op non­ac­tief wor­den ge­zet zon­der wed­de, in kal­me­re pe­ri­o­des. Zo­iets is in Bel­gië on­mo­ge­lijk. ‘En val je in Bel­gië ziek, dan wordt de eer­ste maand ziek­te­ver­lof be­taald door de werk­ge­ver’, zegt Ani­ta van Hoof van ABVV. ‘In Ier­land krijg je niks.’

Som­mi­gen den­ken dat kla­gen­de werk­ne­mers ook voor­de­len zul­len kun­nen ei­sen die in de Bel­gi­sche lucht­vaart­sec­tor wer­den af­ge­spro­ken in cao’s. Denk maar aan va­kan­tie­geld, een 13de maand of maal­tijd­che­ques. En (voor­ma­li­ge) Ry­a­nair­me­de­wer­kers zou­den die voor­de­len dan zelfs re­tro­ac­tief kun­nen op­ei­sen, voor al hun ge­pres­teer­de ja­ren. Dat zou het be­drijf een ste­vi­ge fi­nan­ci­ë­le ka­ter kun­nen be­zor­gen.

So­ci­a­le in­spec­tie

Maar mis­schien nog be­lang­rij­ker: het he­le mo­del waar­bij Ry­a­nair al zijn per­so­neel als Iers be­stem­pelt, komt mo­ge­lijk in het ge­drang.

‘Werk­ne­mers moe­ten na­tuur­lijk eerst naar de recht­bank stap­pen’, zegt een ad­vo­caat ge­spe­ci­a­li­seerd in ar­beids­recht. ‘Maar als Ry­a­nair dan één, twee, drie von­nis­sen te­gen krijgt, gaat het moe­ten plooi­en. Werk­ne­mers zou­den ook naar de so­ci­a­le in­spec­tie kun­nen stap­pen en zeg­gen ‘‘dat ze op ba­sis van dit ar­rest wil­len be­han­deld wor­den op ba­sis van het Bel­gi­sche ar­beids­recht’’.’ Hij

‘Vak­bon­den zul­len dit ge­brui­ken om rechts­za­ken te­gen ons te be­gin­nen. Maar dit zal niets ver­an­de­ren’ MICHAEL O’LEARY Ceo Ry­a­nair

noemt het ar­rest on­om­won­den ‘een bres in de Ier­se dam, met daar­ach­ter het stuw­meer’.

Bij con­cur­rent Brus­sels Air­li­nes zijn ze ver­heugd over de uit­spraak. ‘Dit is een eer­ste stap in de goe­de rich­ting’, zegt woord­voer­ster Kim Dae­nen. ‘Wij wil­len een eer­lijk speel­veld voor ie­der­een. Hier­voor heb­ben we al­tijd al ge­pleit.’

Ook bij ABVV zijn ze op­ge­to­gen. ‘Dit is heel po­si­tief’, zegt Ani­ta van Hoof. ‘Want de­ze prak­tij­ken zijn niet min­der dan so­ci­a­le dum­ping in de lucht­vaart.’

Ry­a­nair is ‘ver­heugd’

Gek ge­noeg zegt ook Ry­a­nair zélf ‘ver­heugd’ te zijn over de uit­spraak. De maat­schap­pij vindt het goed dat bij het be­pa­len van de be­voeg­de recht­bank ver­schil­len­de cri­te­ria van tel zijn, en niet en­kel de lo­ca­tie waar het per­so­neel de werk­dag start en ein­digt. Al ziet Van der Jeught niet in hoe die an­de­re cri­te­ria, zo­als de stand­plaats van de vlieg­tui­gen, Ry­a­nair dan wel zou­den hel­pen. Zo kan het maar moei­lijk be­we­ren dat vlieg­tui­gen die Char­le­roi als thuis­ba­sis heb­ben ’s nachts toch in Du­blin zou­den staan.

‘Ry­a­nair zal zijn be­man­ning blij­ven in dienst ne­men on­der Ier­se ar­beids­over­een­kom­sten’, laat het be­drijf we­ten. Op een pers­con­fe­ren­tie lach­te top­man Michael O’Leary mo­ge­lijk na­ken­de rechts­za­ken zelfs weg. ‘Dit zal niets ver­an­de­ren’, stel­de hij uit­da­gend.

© rtr

‘Dit zal niets ver­an­de­ren’. Michael O’Leary lacht het ar­rest van het Hof weg.

Newspapers in Dutch

Newspapers from Belgium

© PressReader. All rights reserved.