PAKEZELS MET KA­RAK­TE­RIS­TIE­KE BOCHEL

Toen de prak­ti­sche Ford Tau­nus G73A en de Vol­vo PV444 (la­ter PV544) wer­den ge­bouwd, lag Eu­ro­pa nog in puin en was de glit­ter en gla­mour ver te zoe­ken. De so­be­re Kat­ten­rug werd een groot suc­ces en in zijn twee­de le­ven weet ook de ge­bo­chel­de Tau­nus veel har

Classic Cars (Netherlands) - - INHOUD - Tekst: Tho­mas Pfahl, Jaap Pe­ters • Foto’s: Wim Woe­ber, In­go Wag­ner

Ford Tau­nus G73A, Vol­vo PV544

De we­reld kan zo mooi zijn, wan­neer je je han­den aan het flin­ter­dun­ne stuur met sier­lij­ke claxon­ring hebt en de met chroom om­lijs­te in­stru­men­ten be­kijkt. Het groe­ne land­schap lijkt in de her­ha­ling aan je voor­bij te gaan: ont­haas­ting is het to­ver­woord. De tijd waar­in de Ford Tau­nus en de Vol­vo PV444 (de voor­lo­per van de 544) wer­den ge­ïn­tro­du­ceerd, was niet de meest zon­ni­ge. De Twee­de We­reld­oor­log was nog maar net voor­bij, gro­te de­len van Eu­ro­pa la­gen in puin. Fa­brie­ken wa­ren ge­bom­bar­deerd, er was ge­brek aan ma­te­ri­a­len. In de mees­te Eu­ro­pe­se landen had­den de mees­te men­sen wel iets an­ders aan hun hoofd dan een nieu­we au­to. Toch werd met een voor­zich­tig op­ti­mis­me naar de toe­komst ge­ke­ken.

Ford haal­de een oud plan uit de kast. Al in 1939 had het de Tau­nus (ont­wik­ke­lings­co­de G93A) ge­pre­sen­teerd. Die au­to moest het gat vul­len tus­sen de Ei­fel en de V8. Al­leen werd de eco­no­mie in Na­zi-Duits­land streng ge­re­gu­leerd. Ford mocht al­leen een mo­tor ge­brui­ken met een in­houd tus­sen de 1,2 en 2,0 li­ter, waar­door de Tau­nus de op­vol­ger werd van de Ei­fel. De over­een­kom­sten wa­ren nog groot: ze had­den de­zelf­de 1,2-li­ter mo­tor en ook an­de­re on­der­de­len wer­den voor bei­de mo­del­len ge­bruikt. De rem­men bij­voor­beeld, die veel te groot wa­ren, om­dat ze ei­gen­lijk be­doeld wa­ren voor een 1,5-li­ter vier­ci­lin­der. De ro­buus­te tech­niek van de ach­ter­as werd la­ter ook toe­ge­past bij het sta­ti­on­wa­gon-mo­del van de Tau­nus 12M.

Meis­ter­st­ück

Van de eerste ge­ne­ra­tie van de Ford Tau­nus wer­den tot 1942 bij­na 7000 exem­pla­ren ver­kocht, maar door de Twee­de We­reld­oor­log stok­te de pro­duc­tie. Dat duur­de zes jaar.

Toen was het tijd voor een iets ge­wij­zig­de ver­sie, die de in­ter­ne co­de G73A droeg. Het groot­ste ver­schil vind je aan de voor­kant, die vrien­de­lij­ker oogt dan bij de G93A. De naar ach­te­ren open­de sui­ci­de doors zor­gen voor een com­for­ta­be­le in­stap in de com­pac­te Ford, die ove­ri­gens bij ons in Am­ster­dam van de band rol­de. De ver­war­ming on­der de ‘re­vol­ver­hand­rem’ en het gro­te me­ta­len schuif­dak wa­ren op­ti­o­neel en gol­den als pu­re luxe. De uit­voe­ring waar­mee wij rij­den, was pas le­ver­baar in 1952. Toen liep in­mid­dels ook de Tau­nus 12M al van de band in de Duit­se Ford­fa­briek. Voor ech­te Ford-adep­ten heb­ben we een Ne­der­lands weet­je. Pas bij de op­vol­ger van de G73A ging Ford wer­ken met ty­pe­na­men waar­in de M van Meis­ter­st­ück voor­kwam.

Maar in de Ne­der­land­se fol­der werd de Tau­nus G73A al als Tau­nus 10M aan­ge­kon­digd. Een mees­ter­werk avant la let­tre dus.

Met 34 pk is de Tau­nus van­uit modern per­spec­tief na­tuur­lijk niet over­da­dig ge­mo­to-

De Tau­nus werd bij de Ne­der­land­se Ford Fa­briek

ge­bouwd.

ri­seerd. Al weegt hij ook maar 930 ki­lo. Ter ver­ge­lij­king: de Volks­wa­gen Ke­ver deed het in die tijd met 25 pk, dus zo ar­me­tie­rig was die 34 pk ook weer niet. Hoe­wel ‘on­ze’ G73A van 1952 da­teert, is zijn vorm­ge­ving nog ty­pisch ja­ren veer­tig en met het ve­le chroom biedt hij een bij­na Ame­ri­kaan­se al­lu­re. Dat pas­te wel in die tijd, waar­in de Ame­ri­kaan­se cul­tuur in heel West-Eu­ro­pa sinds de be­vrij­ding ma­te­loos po­pu­lair was. De vorm­ge­ving-met-bochel zorg­de on­danks de com­pac­te bui­ten­af­me­tin­gen voor veel ruim­te. Een tijd­lang werd dit de­sign als ho­pe­loos ou­der­wets ge­zien; de G73A gold als de sterk ver­ou­der­de voor­lo­per van de 12M, die pas écht modern was. Maar in de loop der ja­ren is er toch een her­waar­de­ring voor het ont­werp ge­ko­men.

Pers­on­va­gn

De Vol­vo PV544 heeft al net zo’n ka­rak­te­ris­tiek ja­r­en­veer­tig­de­sign als de G73A. Hij is dan ook ge­ba­seerd op de PV444, waar­van Vol­vo de ont­wik­ke­ling al vóór de Twee­de We­reld­oor­log had ge­start. De pro­duc­tie van de­ze eerste com­pac­te Vol­vo kwam ech­ter pas van­af 1947 goed op gang. De let­ters PV in de mo­del­naam staan voor pers­on­va­gn, Zweeds voor per­so­nen­au­to. Ook de drie vie­ren in de ty­pe­be­na­ming zijn niet uit de lucht ge­gre­pen: vier ci­lin­ders, vier zit­plaat­sen en 40 pk. Na elf jaar werd het mo­del door de PV544 af­ge­lost met, ja­wel, plaats voor vijf in­zit­ten­den. Er wa­ren nog meer ver­schil­len met de PV444: de PV544 had een on­ge­deel­de voor­ruit, een gro­te­re ach­ter­ruit en een nieuw dashboard. Maar de vorm waar­aan de au­to zijn bij­naam ont­leen­de, de ‘Kat­ten­rug’,

De Vol­vo is iets ele­gan­ter dan de Ford, om­dat zijn af­me­tin­gen

be­ter in ver­hou­ding zijn.

was ge­ble­ven. De PV544 stond lan­ge tijd sa­men met de gloed­nieu­we Ama­zon in de Vol­vo­p­rijs­lijst. Ei­gen­lijk was de in 1956 ge­ïn­tro­du­ceer­de Ama­zon be­doeld als op­vol­ger van de PV444, maar werd door het pu­bliek te duur ge­von­den. Van­daar dat de Zweed­se fa­bri­kant in 1958 nog met de PV544 op de prop­pen kwam.

De Vol­vo is iets ele­gan­ter dan de Ford, om­dat zijn af­me­tin­gen be­ter in ver­hou­ding zijn. Hij is 38 cen­ti­me­ter lan­ger, maar ook bre­der en la­ger. On­ze au­to heeft een 1,8-li­ter B18-vier­ci­lin­der, die goed is voor 75 pk en Vol­vo wist het ge­wicht te be­per­ken tot 1070 ki­lo, waar­door de Kat­ten­rug soe­pel van zijn plek komt. Het zal nie­mand ver­ba­zen dat de top­snel­heid van de Vol­vo ho­ger ligt dan die van de Ford: de PV komt tot 155 km/h, de Tau­nus tot slechts 105 km/h.

Maar daar gaat het niet om in dit ver­haal. Bei­de au­to’s zijn ex­po­nen­ten van een tijd­perk en hun vorm­ge­ving wordt al­lang niet meer be­spot, maar be­won­derd. De Ford is, ge­zien zijn be­perk­te ver­mo­gen, ver­ras­send leuk in boch­ten als je weet hoe je hem moet be­han­de­len. De car­ros­se­rie helt dan spec­ta­cu­lair over. In de Vol­vo zie je dat het merk voor­uit­stre­vend was op vei­lig­heids­ge­bied: de PV544 heeft drie­punts­gor­dels, in die tijd was dat hoogst modern. Min­der vei­lig zijn de trom­mel­rem­men voor en ach­ter: ze pie­pen he­vig en pres­te­ren zwak. De Vol­vo-mo­tor heeft een mooie so­no­re brom. Er was ove­ri­gens ook een spor­tie­ve ver­sie van de vier­ci­lin­der mo­tor uit de PV544, die maar liefst 90 pk le­ver­de. De Kat­ten­rug werd zelfs door de fa­briek bij rally’s in­ge­zet. Kroon op het suc­ces was de winst in 1965 in de East Afri­can Sa­fa­ri Ral­lye, met ach­ter het stuur de Ke­ni­aan Jo­gin­der Singh.

De Tau­nus blinkt meer uit door zijn veel­zij­dig­heid: er ver­sche­nen tal­rij­ke car­ros­se­rie­vor­men. Hij was er als twee- of vier­deurs ca­bri­o­let, er was een ver­leng­de ver­sie met zes zit­plaat­sen en je kon hem ook als bus­je ko­pen. Zo­wel van de PV544 als van de Tau­nus ver­scheen een sta­ti­on­wa­gon. De Vol­vo PV210

Duett werd zelfs nog vier jaar lan­ger ge­pro­du­ceerd en had in te­gen­stel­ling tot de PV544 geen zelf­dra­gen­de car­ros­se­rie, maar een se­pa­raat lad­der­chas­sis.

Suc­ces­vol­le Vol­vo

De po­pu­la­ri­teit van de ge­bo­chel­de car­ros­se­rie duur­de niet lang. De ron­de vor­men raak­ten al in de ja­ren vijf­tig ge­da­teerd. Vol­vo le­ver­de sinds 1956 de P121, be­ter be­kend als Ama­zon, een mo­der­ne se­dan die ook als vier­deurs en Com­bi te koop was. Toch hield de PV544 het nog lang uit naast de Ama­zon; pas in 1965 stop­te de pro­duc­tie. Meer dan 20 jaar had de Kat­ten­rug in het gam­ma ge­staan, in die ja­ren wist hij 440.000 men­sen te ver­lei­den. De na­oor­log­se bochel-Tau­nus was veel min­der suc­ces­vol: in 13 jaar tijd wer­den er 83.000 ge­sle­ten. Toch is de Tau­nus een klin­ken­de naam in de Ford-ge­schie­de­nis: ve­le ge­daan­ten en di­ver­se ge­ne­ra­ties la­ter, ruim­de hij pas in 1983 het veld om plaats te ma­ken voor de Sier­ra.

Newspapers in Dutch

Newspapers from Netherlands

© PressReader. All rights reserved.