– Fram­ti­da til Byg­land ligg i hen­de­ne på Ev­je & Horn­nes

Faedrelandsvennen - - NYHETER -

Han er ikkje det mins­te i tvil, den et­nis­ke byg­len­din­gen Tor­geir Moseid (63). Byg­land kom­mu­ne he så av­gjort ikkje no­kon fram­tid som sjølv­sten­dig ei­ning på eit fram­ti­dig kom­mune­kart.

– Byg­land kom­mu­ne er på man­ge må­tar ein tra­ge­die. Kom­mu­nen kor både gau­pa og bygde­dy­ret er høgst le­van­de. Kom­mu­nen kor jante­lova tyk­kjest vere eit meir ak­tu­elt sty­rings­verk­tøy enn både Berg­prei­ka ( Mat­teus 5-7), Grunn­lova og Kom­mune­pla­nen.

Tor­geir Moseid veit så av­gjort kva han ta­lar om. I 25 år var han meir enn van­leg en­ga­sjert i kom­mune­po­li­tik­ken. Ei skik­ke­leg uro­krå­ke og jamn­leg, i åre­vis, om­ta­la over flei­re si­der i lo­kal­avi­sa Se­tes­dø­len.

– Det var vel på man­ge må­tar eg som inn­før­te syn­da til he­rad­sty­ret i Byg­land, sei­er Tor­geir og ler så hei­le den vel­fød­de le­ka­men ris­tar du­ge­leg.

Han ten­kjer på den da­gen i året 1979 då han vart med på å star­te eit nytt po­li­tisk par­ti i Byg­land. Det­te var da­gen då Byg­land Høg­re vart stif­ta. Ein merke­dag som må nem­nast når kom­mu­nen si kul­tu­rel­le his­to­rie ei gong i fram­ti­da skal li­mast inn mel­lom to sti­ve per­mar.

TEIKN På DOMMEDAG Øystein Moi

● Øystein Moi star­tet nett­ste­det moi­sund.com i 2002. Han bru­ker nå sin lo­kal­kunn­skap fra ind­re byg­der til å la oss le­se­re bli kjent med men­nes­ker fra den­ne de­len av Ag­der.

– Hjå dei mest trug­ne so­sia­lis­ta­ne i kom­mu­nen, dei som had­de hei­le slekts­tre­et - og meir til - djupt for­ank­ra i Ar­bei­der­par­ti­et, så var nok det­te eit klårt teikn på at do­me­dag var my­kje næ­ra­re enn kva ein fyrst trud­de.

Han vaks opp i sen­trum av den gam­le sta­sjons­byen Byg­lands- fjord. Tor­geir min­nast opp­veks­ten med gle­de og vyrd­nad. Byg­da var li­ten, og dei al­ler fles­te kjen­de kvar­and­re. Det var ei tid kor det var full ak­ti­vi­tet på Damp­saga, hjå Bil­ruta - og på Fel­les­kjø­pet. Det var ei tid kor byg­da var kjend for ær­ver­di­ge Revs­nes Ho­tell og ikkje minst for den hy­per­mo­der­ne ski­hei­sen som vart bygd, stutt veg frå sjøl­ve sen­trums­gata. I dag er det stort sett ber­re min­na at­ten­de. Man­ge gode min­ne.

Ein kan så av­gjort ikkje om­ta­le Tor­geir Moseid utan sam­stun­des å nem­ne damp­bå­ten Bjo­ren. Trass i man­ge dug­nads­ti­mar så skal han så visst ikkje ha hei­le skul­da for at den stas­le­ge damp­bå­ten i dag sig­lar på Byglandsfjorden som ein skin­an­de dia­mant. Som ein lo­kal – og na­sjo­nal kul­tur­skatt.

– Det he vore man­ge tøf­fe tak gjen­nom åra. Ein evig kamp for

Den­ne uka har Moi møtt Tor­geir Moseid.

kvar ein­as­te kro­ne. Det er in­gen tvil om at sjøl­ve fi­nan­sie­rin­ga av det­te pro­sjek­tet he vore det størs­te hin­de­ret på ve­gen fram til det fer­di­ge pro­duk­tet, til den skat­ten, som i dag ligg trygt og vag­gar att­med bryg­ga på Byg­lands­fjord.

Tor­geir sig­la meir enn 15 år i utan­riks­fart. Det var så­leis ein røynd sjø­mann som i man­ge år sig­la som kap­tein på damp­bå­ten Bjo­ren. På Byglandsfjorden. Å pas­se­re slu­se­ne ved Stor­strau­men var tru­leg ikkje like krev­jan­de som or­ka­nen i At­lan­te­ren – men ein kvar slik si­tua­sjon krev ei stø hand og eit klårt ho­vud i fø­rar­hu­set. Så lyt me vel leg­gje til at når unge Moseid sig­la på dei sto­re verds­hava så had­de han både fag­brev og tit­tel som stuert. Tru­leg var det hel­ler ikkje en­kelt å ser­ve­re kjøtt­sup­pe når bøl­gje­ne på ut­sida av bys­sa var hø­ga­re enn sjøl­vas­te År­dals­kna­pen. Bøl- gje­ne i At­lan­te­ren.

DEN AL­LER ØVSTE DIVISJONEN

No he kap­tein Moseid gått i land. Han stend trygt og stø­dig plas­sert på fast grunn. På stein­grunn. På Byglanfs­fjord. Vel vi­tan­de om at drif­ta av damp­bå­ten Bjo­ren i dag er un­der full kon­troll.

– Du­gan­de og ve­tu­ge folk ved ro­ret – på flei­re vis. Så skal ein hel­ler ikkje unn­la­te å nem­ne at in­gen byg­len­ding vil no­kon gong ver­te rike av å inn­ves­te­re kor­kje tid el­ler pen­ger i den ær­ver­di­ge damp­bå­ten.

Vo­na er no at Riks­an­tik­va­ren i lø­pet av suma­ren vil fre­de sjøl­vas­te Bjo­ren. Der­som det­te skjer – ja då ser fram­ti­da svært så ljos ut. Då kjem pen­ga­ne re­kan­de, om ikkje på ei fjøl så i alle fall inn på ein kon­to hjå den lo­ka­le Spare­ban­ken.

– Eg trur beint fram po­li­ti­ka­ra- ne i Byg­land må ven­de augo mot Ive­land i jak­ta på det gode li­vet. Det­te må dei gje­re for å blå­se liv i det gam­le lo­ka­le om­gre­pet «Byg­land – best å bu i».

– I Ive­land he dei lo­ka­le folke­val­de lagt til ret­te for ”det gode li­vet” i ein heilt ny lands­by tett att­med Bir­ke­tveittjøn­na. Sen­tralt i byg­da. Her vil folk bu. Her vil ive­len­din­ga­ne ver­te gam­le – og her vil dei døy. Livs­kva­li­tet er på man­ge må­tar eit hø­ve­leg stikk­ord i den­ne sa­man­hen­gen. Vår Her­re he på man­ge må­tar lagt til­hø­va til ret­te for den same ut­vik­lin­ga i Byg­land. Otra kvei­ler seg som ei ubrukt livs­ner­ve gjen­nom byg­da. Så langt er det ber­re bleka, Bjo­ren og auren som gjer seg nyt­te av den­ne vass­ve­gen. Tor­geir ris­tar på ho­vu­det. – Ut­vik­lin­ga i Byg­land i dag min­ner my­kje om ei sakte­gå­an­de sub­bing på veg mot slakte­ben­ken. Fram­ti­da, lag­na­den, til Byg­land kom­mu­ne ligg i dag i hen­de­ne på gran­na­ne i Ev­je & Horn­nes. Det er in­gen veg at­ten­de.

Tor­geir Moseid ven­der ikkje at­ten­de til lo­kal­po­li­tik­ken. Man­ge er nok gla­de for det. Dei i Ar­bei­der­par­ti­et med­rek­na. No fyl­ler han kvar­da­gen med si sto­re in­ter­es­se for fri­merke­sam­ling – og for lo­kal­his­to­rie.

Plent no held Tor­geir på å sam­le in­for­ma­sjon om dei gam­le, dei al­ler fyrs­te, post­kon­to­ra i Se­tes­dal. Eit spa­nan­de og om­fat­tan­de ar­beid der­som me skal tru kva han sei­er, den gam­le, vel­bruk­te sjø­man­nen.

– Veit du for­res­ten at det al­ler fyrs­te post­kon­to­ret i Se­tes­dal kom til Moi­sund. Til den gam­le Skri­var­gar­den på Klepp. Me ta­lar om 22. de­sem­ber – i året 1842.

Newspapers in Norwegian

Newspapers from Norway

© PressReader. All rights reserved.