Endå meir gamalt or Se­tes­dal

Faedrelandsvennen - - KULTUR - TEKST: ODD-INGE RØNNING ULEBERG odd.inge.uleberg@fvn.no

Han var laekjar i Se­tes­dal. No nyt­ter Olav M. Ho­len (75) al­der­do­men til å gje ut bø­ker med gam­le so­ger frå Valle og Byk­le.

– Det mes­te er frå Tor­leiv Aak­re av det eg no har sam­la mel­lom to per­mar. Han bud­de i Valle og var soge­mann av det gam­le gode sla­get, sei­er Ho­len til Faed­re­lands­ven­nen.

Det var Jo­han­n­es Skard som skreiv vid­gjet­ne «Gamalt or Se­tes­dal» på slut­ten av 1800-ta­let. Olav M. Ho­len kal­ler sine bø­ker for «Meir gamalt or Se­tes­dal».

Band ein kom for to år si­dan og hand­la my­kje om Byk­le. No er han ute med band to og tre og my­kje krin­sar om det Tor­leiv Aak­re opp­lev­de på gar­den han vaks opp på i Valle.

MY­KJE FRÅ AVISANE

Aak­re skreiv ned om­lag alt han had­de høyrt og fått med seg av so­ger og si­tua­sjo­nar frå lo­kal­mil­jø­et. My­kje kom på prent i Ag­der Ti­den­de og Faed­re­lands­ven­nen før kri­gen.

Det er des­se skri­ve­ria Olav M. Ho­len har sam­le og vi­dere­ut­vik­la i bok­form. Ein sva­er jobb, ikkje minst språk­leg.

– Eg har gått gjen­nom alle orda og skriv for­kla­ring i pa­ran­tes der det er naud­synt. Di­for har det gått 2,5 år si­dan sis­te boka, for­tel Olav M. Ho­len.

Han tak­kar Tor­jus Upp­stad som har di­gi­ta­li­sert den sto­re ord­sam­lin­ga etter Bir­git K. Rike. Ho sam­la nes­te 50.000 dia­lekt­ord, man­ge av dei tem­me­leg ufor­ståe­le­ge for oss som le­ver i dag.

Kjell Erik Gud­dal har lest kor­rek­tur og vore hjelpe­mann til Ho­lens bok­verk.

Noko er skild­rin­gar av tem­me­leg uin­ter­es­sant kvar­dags­pel, som til dø­mes eit lite ka­pi­tel om då dei flyt­ta frå gamle­sto­va til ny­sto­va. Men det er og so­ger om menn som møt­te bjørn og so­ger om man­ge kjen­de se­tes­dø­lar.

DRAUMKVEDE

Olav M. Ho­len er opp­te­ken av at Tor­leiv Aak­re skriv om Slar­ve-vil­borg som lev­de på 1700-ta­let og som kun­ne hei­le «Dram­kve­de» uten­at. Han mei­ner det er eit prov på at det kjen­de kva­det også har levd på folke­mun­ne i Se­tes­dal opp i gjen­nom hundre­åra.

– Jo­han­n­es Skard lei­ta etter Draumkvede i da­len, men fann det ikkje. Eg trur han vil­le ha opp­da­ga res­ta­ne om han had­de reist len­ger nord i da­len. Han held seg mest i Byg­land. Han bur­de nok ha reist meir i Valle, sei­er Olav M. Ho­len.

Om det­te strir dei la­er­de, men Ho­len har si me­ning.

Bø­ke­ne til Ho­len er å få i lo­ka­le bok­hand­la­rar og for­la­get er Bok­byen for­lag i Tvede­strand.

FOTO: ODD-INGE RØNNING ULEBERG

Olav M. Ho­len er ute med and­re og tred­je band i se­ri­en sin «Meir gamalt or Se­tes­dal».

Bø­ke­ne er i stor grad tuf­ta på det Tor­leiv Aak­re send­te til avi­ser som Ag­der Ti­den­de og Faed­re­lands­ven­nen.

Newspapers in Norwegian

Newspapers from Norway

© PressReader. All rights reserved.