Wet sê hul­le móét sorg dat kin­ders skool by­woon

Vol­gens wet word ou­ers lank­al ver­plig om hul kin­ders op die skool­ban­ke te hou. Nou gaan dít eg­ter in een ge­meen­skap streng toe­ge­pas word en dis die ou­ers wat hul­le min daar­aan steur, wat gaan boet.

Kuier - - Inhoud - Deur Tar­ren-Lee Ha­bel­gaarn

’nS­treng po­li­sie-teen­woor­dig­heid, gor­dy­ne wat toe­ge­trek is en ver­la­te speel­ter­rei­ne waar kin­ders voor­heen ge­speel het, is al­les te­kens van die aan­hou­den­de toe­na­me in mis­daad wat be­sig is om ge­meen­skap­pe tot op hul knieë te bring.

Jong­men­se word al hoe meer by mis­daad en ben­de-ak­ti­wi­tei­te in­ge­sleep, maar tal­le meen dit is om­dat ou­ers nie hul ou­er­li­ke plig­te na­kom nie. Kin­ders wat in die skool moet wees, dwaal doel­loos rond en raak be­trok­ke by al die ver­keer­de din­ge.

Die ge­luid van vuur­wa­pens wat los­brand en die kon­tras­te­ren­de stil­te in die ver­la­te stra­te is iets waar­aan men­se van woon­buur­te in die Wes-Kaap soos A­vi­an Park in Wor­ces­ter, Paarl-Oos en Ma­nen­berg en Ha­no­ver Park op die Kaap­se Vlak­te al vir ja­re ge­woond is, maar ie­wers sal dit móét stop, meen bekommerde in­wo­ners. En dit be­gin by die ou­ers. Dis juis daar­om dat die Suid-A­fri­kaan­se S­ko­le­wet no. 84 van 1996 voort­aan heel­wat stren­ger toe­ge­pas gaan word in plek­ke soos die Paarl.

Kin­ders wat ge­du­ren­de skool­tyd op straat is, was nog al­tyd ’n groot pro­bleem, maar weens die toe­na­me in ge­weld en kin­ders wat daar­by be­trok­ke raak, gaan daar nou stren­ger op­ge­tree word teen ou­ers wat weet dat hul kin­ders nie in die skool is nie. Daar sal ook reg­stap­pe ge­neem word teen ou­ers wat weet hul­le kin­ders is by mis­daad be­trok­ke, maar wat nie die po­li­sie daar­oor in­lig nie.

Nat­han John­son, staats­aan­kla­er van die Paarl-land­dros­hof, sê hier­die is be­slis nie ’n nu­we wet nie en be­staan al vir ’n ge­rui­me tyd, maar word nie al­tyd streng ge­ïm­ple­men­teer nie. Hy sê ’n ge­brek aan mens­li­ke hulp­bron­ne, po­li­sie­voer­tuie en hof­rol­le wat te vol is, is van die re­des hoe­kom hier­die wet oor die ja­re nie al­tyd streng toe­ge­pas kon word nie.

wet streng toe­ge­pas

Vol­gens Nat­han het die toe­ne­men­de voor­val­le van kin­ders wat met ge­steel­de goed en d­welms ge­vang word of by ben­de­be­dry­wig­he­de be­trok­ke is, ’n groot rol ge­speel in die be­sluit om die wet stren­ger in hul streek toe te pas.

“Daar is te veel kin­ders wat die skool ver­laat en dan deur die po­li­sie ge­vang word ter­wyl hul­le met on­wet­ti­ge din­ge be­sig is. Dit is on­aan­vaar­baar en ons wil ’n sterk boodskap uit­stuur dat dit nie toe­ge­laat gaan word nie,”sê hy.

Ou­ers sal nou twee keer moet dink voor­dat hul­le hul­self blind hou vir hul kin­ders se skelm­stre­ke.

’n Ma wat ’n baie moei­li­ke be­sluit moes neem, is Ant­hea Da­vids (48) van Wor­ces­ter, in die Bo­land.

Sy het haar 17-ja­ri­ge seun aan die po­li­sie oor­ge­gee na­dat sy uit­ge­vind het dat hy by ’n ben­de­skie­te­ry be­trok­ke was. Ant­hea meen tal­le ou­ers is be­wus van hul kin­ders se da­de, maar be­skerm steeds die kin­ders of maak of hul­le nie van hul­le kin­ders se da­de weet nie. Maar dit was iets wat Ant­hea glad nie be­reid was om te doen nie.

Haar seun, Mar­co, was nie al­tyd by mis­daad en ben­de be­trok­ke nie. As kind was hy skaam en te­rug­ge­trok­ke. Hy het nooit pro­ble­me ge­gee nie en was baie be­trok­ke by die kerk se jeug. Toe hy op ho­ër­skool kom, het din­ge sta­dig be­gin ver­an­der. Hy het met ’n groep vrien­de be­gin uit­hang wat be­kend was as kwaad­doe­ners in die ge­meen­skap. Sy het hom ge­waar­sku om weg te bly van hul­le af.

Haar man, Rod­ney (52), het hom ook ge­waar­sku. Dit het ge­lyk as­of hy na hul­le luis­ter, maar toe be­gin hy laat saans in die huis kom en meer ag­gres­sief raak. Toe hy

16 word, het dit al hoe moei­li­ker ge­raak om hom te han­teer, ver­tel sy ou­ers.

“Ons kan vir hom sê hy moet in die huis bly, maar ons is nie al­tyd by die huis nie en as ons weer sien, loop hy ie­wers rond. Hy luis­ter ook nie en hy sal met ons stry wan­neer ons met hom praat. Men­se het ’n paar maan­de ge­le­de vir ons be­gin ver­tel oor din­ge waar­by hy be­trok­ke is en as ou­er wil jy dit nie glo nie. Dit is mos nie hoe ons hom groot­ge­maak het nie,”sê Ant­hea.

“Sy on­der­wy­sers het be­gin kla dat hy pro­ble­me in die klas gee en meer ag­gres­sief is. Hul­le het ook ge­kla dat hy swak doen en dat hy nie meer kan kon­sen­treer nie. Toe sto­ries van ’n skiet­voor­val die rond­te be­gin doen, het ek vir hom daar­oor uit­ge­vra. Hy het dit er­ken. Ek is la­ter die week po­li­sie toe.” Sy het geen an­der keu­se ge­sien nie. As ou­er en in­wo­ner voel sy dit is haar plig om haar fa­mi­lie en die ge­meen­skap te be­skerm.“Ons ge­meen­skap is eint­lik maar klein en al­mal weet wie die kwaad­doe­ners in die ge­meen­skap is. Ek woon al ja­re hier en ek was ook al deel van meer as een ge­sprek oor kin­ders wat by mis­daad be­trok­ke is en hul ou­ers wat niks daar­aan wil doen nie,”sê sy.

ou­er se plig

Hoe­wel dit haar hart ge­breek het om haar kind oor te gee, het Ant­hea ge­voel sy moet dit doen.“Ek wou nie een van daar­die ou­ers wees nie en het ge­weet dit sou die bes­te ding vir my kind wees as ek hom oor­gee. Ek het my kin­ders van klein­tyd af ge­waar­sku om nie by ben­des of mis­daad be­trok­ke te raak nie.”

Vol­gens Ant­hea is dit tyd vir ou­ers om teen hul kin­ders op te staan en hul­le te help om reg te kom. As die kin­ders nie wil luis­ter nie, moet hul­le maar voel, meen sy. Sy sê baie ver­oor­deel haar, maar net so baie be­dank haar vir haar eer­lik­heid.

As ma, sê sy, sal jy al­tyd jou kin­ders wil be­skerm en vei­lig hou, maar wan­neer jou kind ver­oor­saak dat an­der nie meer vei­lig voel nie, mag jy dit nie toe­laat nie. Wan­neer praat nie meer goed ge­noeg is nie, voeg sy by, sal jy jou kind dalk kan red wan­neer hul­le sien en voel dat hul da­de wel ge­vol­ge dra.

Vol­gens haar sou sy nie met haar ge­we­te kon saam­leef as nóg ie­mand weens haar seun se da­de moes seer­kry nie.

Kapt. Di­a­na Li­nee, ’n woord­voer­der van die po­li­sie meen hul­le doen hul bes om skul­di­ges te vang, al kry hul­le nie al­tyd sa­me­wer­king van die ge­meen­skap nie.

“Dit is nie al­tyd mak­lik om jong mis­da­di­gers vas te vat nie en baie keer kry ons nie die skul­di­ges nie. Baie van die moei­lik­heid vind ty­dens skool­u­re plaas wan­neer daar nie toe­sig oor hul­le is nie en dan lei dit tot ge­weld wan­neer men­se weer by die huis is,” ver­dui­de­lik sy.

Li­nee sê die po­li­sie doen goeie werk, maar dit is nie al­tyd mak­lik om men­se te vang of om ge­noeg be­wy­se te kry so­dat men­se ver­volg kan word nie. Dit is hoe­kom hul­le nou meer erns­tig teen ou­ers gaan be­gin op­tree.

erns­ti­ge oor­tre­ding

Vol­gens Li­nee is dit die ou­er se plig om se­ker te maak hul kin­ders is in die skool. As hul­le weet hul kin­ders is nie in die skool nie, moet hul­le ’n plan maak om hul­le vas te vat, ver­al as hul­le daar­van be­wus is dat hul kin­ders teen die wet op­tree.

“Hier­die is van toe­pas­sing op kin­ders wat nog op skool is, maar ook vir e­ni­ge kind on­der die ou­der­dom van 21 jaar. As ’n ou­er weet hul­le kind is be­trok­ke by mis­daad, maar niks sê nie, kan hul­le self in heg­te­nis ge­neem word. In­dien e­ni­ge goed by hul­le huis ge­vind word of e­ni­ge in­lig­ting aan­dui dat hul­le wel ge­weet het, gaan hul­le aan­ge­kla word,”waar­sku sy.

“Dit is baie moei­lik om dit te be­wys, maar dit is hoe­kom ons die ge­meen­skap se hulp no­dig het. Al­mal weet wat in hul eie straat aan­gaan en ons wil men­se vra om saam met die po­li­sie te werk. Dit tel ook vir per­so­ne wat ’n leer­der ty­dens skool­u­re by hul smok­kel­huis of on­wet­ti­ge s­pe­le­tjies-ar­ka­des toe­laat. Hul­le sal ook aan­ge­kla word.”

Zel­da Ti­tus (43), ’n in­wo­ner van Paarl en self ’n ma, ver­wel­kom hier­die be­sluit en sê sy is moeg van ou­ers wat hul kin­ders be­skerm.“Ons al­mal weet wie skul­dig is en wie by ben­des be­trok­ke is. Dit is ge­woon­lik daar­die ou­ers wat al­tyd iets te sê het of ’n o­pi­nie het, maar wil niks weet van hul eie kin­ders wat mis­da­di­gers is nie. Dit moet stop,” sê sy.

“Ons kan nie al­tyd ons kin­ders dop­hou nie, maar dit is hoe­kom dit be­lang­rik is dat ons as ge­meen­skap saam­staan. Ons moet vir me­kaar kan sê wan­neer ons kin­ders ver­keerd doen en saam vir hul­le prys wan­neer hul­le goeie din­ge doen. Dit is hoe ons vei­lig gaan bly en ons kin­ders gaan red.”

Die po­li­sie ont­vang daag­liks tal­le op­roe­pe oor kin­ders wat ty­dens skool­u­re bui­te rond­loop, maar dit is on­moont­lik om al­mal te­rug skool toe te vat.

Li­nee glo wel dat hul­le hier­die keer meer suk­ses­vol gaan wees met die toe­pas­sing van hier­die wet om­dat hul­le nou die on­der­steu­ning van die ho­we het.

Hul­le speur­ders werk baie hard en doen goeie werk, maar meer on­der­steu­ning van ou­ers is be­lang­rik.

“Wan­neer ons ’n ou­er­huis gaan be­soek, vind ons dik­wels ge­steel­de i­tems wat in die huis weg­ge­steek word.

“Ou­ers sal ook hul kin­ders se sto­ries glo en soms selfs saam­speel. Dit maak ons werk baie moei­lik en dit is hoe­kom hier­die be­sluit om erns­tig teen ou­ers op te t­ree, vir ons baie gaan help,”sê sy.

“Ou­ers van die jong mis­da­di­gers gaan nou ook aan­ge­kla word en in­dien hul­le skul­dig be­vind word, kan hul­le ’n boe­te ont­vang of tronk­straf op­ge­lê word.

“Hier­die wet is na­si­o­naal van toe­pas­sing, maar hoe erns­tig dit ge­volg word, hang af van streek tot streek. Ons sal ons bes­te doen om se­ker te maak dat die ge­meen­skap vir al­mal ’n vei­li­ge plek is, maar ou­ers sal ook hul­le deel moet doen.”

Al­mal weet wat in hul eie straat aan­gaan en ons wil men­se vra om saam met die po­li­sie te werk.

Lees meer oor hier­die wet op www.gov.za/ Act84of1996

Newspapers in Afrikaans

Newspapers from South Africa

© PressReader. All rights reserved.