DEURBRAAK MAAK PRESISIETELING MOONT­LIK

Landbou Vee - - Kortliks - — JA­C­QUES CLAAS­SEN

’n Ver­nu­wen­de sag­te­wa­re­plat­form vir die teel van die­re waar­vol­gens pro­du­sen­te hul doel­wit­te met gro­ter pre­si­sie kan ver­we­sen­lik, is op ’n O­ver­berg­se melk­plaas ont­wik­kel en in ge­bruik ge­neem. Van die voor­de­le is dat dit in­te­ling teen­werk en ge­ne­tie­se va­ri­a­sie be­vor­der.

Se­dert die in­ge­bruik­ne­ming van teel­waar­des in 1990 in Suid-A­fri­ka het in­te­ling in plaas­li­ke Jer­sey-kud­des van ge­mid­deld 1,8% tot ’n baie hoë 6,13% toe­ge­neem. “Bo 6,25% kan jy ver­wag om in­teel­ver­val te kry, en ’n vee­boer wil tog nie re­ses­sie­we ei­en­skap­pe in sy kud­de vas­lê nie.”

Só­sêm­nr. Wer­nerBrand, stel­sel­be­stuur­der op die pla­se Ou­plaas en Lan­ge­kuil van die melk­boer mnr. John Wal­ker van G­rey­ton in die O­ver­berg. Wer­ner is ook die ont­wik­ke­laar van die nu­we Or­da-sag­te­wa­re­plat­form, wat hy op ver­soek van John ont­wik­kel het.

Die skep van dié plat­form is ’n deurbraak wat in­te­ling in kud­des dras­ties teen­werk, ge­ne­tie­se va­ri­a­sie en teel­waar­des met ras­se skre­de be­vor­der en ri­si­ko ver­sprei. Die bes­te po­ten­si­ë­le vaars word met die vrou­li­ke die­re in ’n kud­de ge­paar en doel­wit­te word op­ti­maal be­reik.

SA S­tam­boek on­der­skryf die sag­te­wa­re­plat­form, en ná suk­ses­vol­le on­der­han­de­lings met dié or­ga­ni­sa­sie is dit kom­mer­si­eel be­skik­baar via die web­werf www.SADai­ryBulls.com.

Die be­lang­rik­ste hulp­bron­ne wat te­lers tot dus­ver ge­bruik het, was die nuut­ste BLUP- en/of GBLUP-waar­des (ge­no­mie­se BLUP) in die vorm van ge­skat­te teel­waar­des (EBV’s), as­ook ge­ne­tie­se ver­slae van te­lers­or­ga­ni­sa­sies.

Or­da span ’n vol­le­di­ge da­ta­ba­sis van ’n 11 ge­slag-stam­boom (vrou­lik en man­lik) van al­le die­re in ’n kud­de in.

Om die diens­te van Or­da en SA S­tam­boek via SADai­ryBulls.com saam te bring, werk goed, aan­ge­sien SA S­tam­boek (via In­ter­bull) aan in­ter­na­si­o­na­le ge­ne­tie­se e­va­lu­a­sies vir melk­bees­te deel­neem.

SA S­tam­boek het ook toe­gang tot die vol­le­di­ge stam­bo­me van plaas­li­ke kud­des wat aan die Lo­gix-pres­ta­sie­toets­ske­ma vir melk­die­re deel­neem. SA S­tam­boek ge­bruik boon­op die In­ter­bull-stam­boom­lê­er van in­ter­na­si­o­na­le bul­le en be­skik oor die om­set­ting van al­le melk­bees­te, on­ge­ag hul land van her­koms. SA S­tam­boek is ver­der ver­ant­woor­de­lik vir ge­ne­tie­se en ge­no­mie­se diens­te vir plaas­li­ke die­re.

Or­da maak ver­der ruim ge­bruik van die blits­vin­ni­ge aan­lyn-al­go­rit­me, wat die ver­want­skap­pe van al­le die­re wat in pa­rings oor­weeg word, be­skik­baar stel.

Deur ’n paar bul­le met Or­da te kies, kan die boer na ver­skil­len­de sce­na­rio’s kyk deur te­o­re­ties el­ke bul met el­ke koei in sy kud­de te paar. Bin­ne se­kon­des kry hy ver­slae met re­sul­ta­te oor on­der meer die in­te­ling van die po­ten­si­ë­le na­ge­slag en an­der pa­ra­me­ters wat hy aan­lyn kan be­sig­tig. “Met die ge­bruik van Or­da is dit baie op­sig­te­lik wan­neer ’n bul nie in jou kud­de sal werk nie – al sê wie ook wat,” sê Wer­ner.

“So­dra ’n boer Or­da ge­bruik, kry hy ook ver­slae oor die teel­doel­wit wat hy ge­kies het, ’n e­va­lu­e­ring van pa­rings­ge­hal­te, ’n ont­le­ding van ge­ne­tie­se me­rie­te en va­ri­a­sie en ’n pa­rings­op­som­ming. El­ke koei en haar ver­wag­te kalf kry ook ’n in­deks.”

LINKS BO: Mnr. John Wal­ker tus­sen sy Jer­sey-koeie. BO: Mnr. Wer­ner Brand, ’n voor­ma­li­ge werk­ne­mer van SA S­tam­boek, het die Or­da-sag­te­wa­re op John se ver­soek ont­wik­kel.

Newspapers in Afrikaans

Newspapers from South Africa

© PressReader. All rights reserved.