NU­WE KUL­TI­VARS TE KRY TEEN PIENKWORTEL

Landbouweekblad - - Lbw|kortliks Lbw - — CHARL VAN ROOYEN NAVRAE: Sa­ka­ta, e-pos: in­fo.saf@sa­ka­ta.eu; tel. 011 548 2800; hulp­lyn: 0861 100 458.

Twee nu­we kort­dag-ui­e­kul­ti­vars met weer­stand teen die ver­woes­ten­de siek­te pienkwortel is in Suid-A­fri­ka be­kend ge­stel.

Pienkwortel kom wê­reld­wyd voor en is ook die oor­saak van groot oes­ver­lie­se in Sui­der-A­fri­ka. Die siek­te word aan die ken­mer­ken­de pienk wor­tels van vat­ba­re, aan­ge­tas­te ui­e­plan­te uit­ge­ken. Dit kan slegs met weer­stan­di­ge plant­ma­te­ri­aal en wis­sel­bou be­kamp word.

Mnr. Pi e­ter Jor­daan, teg­nie­se ont­wik­ke­lings ver­teen­woor­di­ger van die groen­te saad­maat­skap­py Se­mi­nis, het as spre­ker op­ge­tree op ’n ui­e­boe­re­dag van dié maat­skap­py en Sa­ka­ta by B­rits waar twee nu­we ui­e­kul­ti­vars be­kend ge­stel is.

Pie­ter het ge­sê pienkwortel (P­ho­ma ter­res­tris) is ’n swam­siek­te. Dit is hoof­saak­lik tot war­mer de­le van Suid-A­fri­ka be­perk om­dat die op­ti­ma­le tem­pe­ra­tuur vir siek­te-ont­wik­ke­ling 24 °C tot 28 °C is. Die siek­te­druk is la­er by tem­pe­ra­tu­re on­der 16 °C.

Besmet­te wor­tels word lig­pienk en la­ter don­ker­der pienk tot­dat die wor­tels dis­in­te­greer. Die plan­te se blaar­pun­te be­gin wit, geel of bruin ver­kleur na­ma­te die bla­re vrek. Aan­ge­tas­te bol­le is ge­woon­lik klein en van swak ge­hal­te. Ver­sprei­ding van die siek­te ge­skied groot­liks van land tot land deur mid­del van werk­tuie en wa­ter.

Pienkwortel kan lank op ’n land in oes­res­te en/of in an­der ge­was­se oor­leef.

Be­ne­wens die plant van weer­stan­di­ge kul­ti­vars, is ’n lang­ter­myn-wis­sel­bou­pro­gram nóg ’n me­to­de om pienkwortel te be­kamp. Uie moet ver­kies­lik vier tot ses jaar lank met klein graan­ge­was­se af­ge­wis­sel word so­dat die swam­me in die grond kan af­sterf voor ’n boer weer uie ver­bou.

Mnr. Johan Be­st­bier is ver­ant­woor­de­lik vir pro­duk­ont­wik­ke­ling van wor­tel­ge­was se van die saad­maat­skap­py Sa­ka­ta. Hy het ge­sê die nu­we kul­ti­vars waar­oor hul­le baie op­ge­won­de is, is Hos­hi en SVNJ3008, wat al­bei weer­stand teen pienkwortel bied.

Hos­hi is ’n kort­dag- bruinui­e­kul­ti­var en het sterk weer­stand teen pienkwortel. Saad is nou kom­mer­si­eel be­skik­baar vir boe­re wat dit wil aan­plant. Die kul­ti­var het ’n sterk wor­tel­stel­sel wat die plan­te in staat stel om be­mes­ting doel­tref­fend te be­nut.

Die skut­bla­re is don­ker­groen, wat op goeie op­ber­gings­ver­moë dui na­dat die bol­le ge­oes is. Die bol­le is rond en baie een­vor­mig, wat be­lang­rik vir ket­ting­win­kels is wat daar­van hou om groen­te met ’n een­vor­mi­ge voor­koms te ver­koop.

Die kul­ti­var is wyd in ver­skil­len­de de­le van Suid-A­fri­ka aan­ge­pas; van die Wes-Kaap tot bo in Lim­po­po.

SVNJ3008 het ook weer­stand teen pienkwortel. Saad is nog net se­lek­tief be­skik­baar vir se­mi-kom­mer­si­ë­le proe­we, aan­ge­sien die kul­ti­var nog in die proef­fa­se is. Dit het baie een­vor­mi­ge bol­le en die plant het ’n dun nek, wat be­lang­rik is vir ’n mooi voor­koms is.

FOTO: CHARL VAN ROOYEN

Mnr. Pie­ter Jor­daan met ’n hand vol Hos­hi-ui­e­plan­te.

Newspapers in Afrikaans

Newspapers from South Africa

© PressReader. All rights reserved.