Jou sto­rie: Te­le­foon­kui­ers

Toe ek teen ske­mer­tyd vir ’n vrien­din koe­baai sê en my grys draad­te­le­foon in­ge­dag­te op sy mik te­rug­glip, kom daar nos­tal­gie­se pren­te in my kop van die te­le­foon­kui­ers wat ek as kind in ons plaas­huis se koel gang be­trag het.

Landbouweekblad - - Lbw|inhoud -

Ek dink aan die dae op die plaas en my ma wat op die te­le­foon kui­er met haar buur­vrou, haar skoon­sus­ter, haar bak-vrien­din, ’n naald­werk-sus­ter of die ver­staan-vroue in haar le­we . . . Dit was nou na­mid­dae, as die sink­dak kraak en ek en my broer uit­ge­la­te bui­te langs die wind­pomp in die sink­dam swem en sy die draad­loos kon af­sit na­dat Esmé Eu­ver­ard Só máák mens ge­kloek het en die Ge­heim van Nan­tes nóg ’n e­pi­so­de se loop ge­loop het.

Vier lan­ges. Dit was ons plaas-lui wat my ma laat weet het om haar swart Do­lo­res-naald­werk­skêr op die geel li­no­le­um­kom­buis­ta­fel met die sil­wer poot­jies neer te sit. Sy is half­pad ge­sny aan die ge­rui­te pienk seer­suc­ker-lap vir my nu­we rok met die hoë ly­fie en wit ma­griet­jies, soos op die pa­troon-prent.

Maar sy’s gang-af, sy móét ant­woord, want aunt Hen­drie­na het ’n ge­sels­lus aan die an­der kant. Ek weet som­mer aunt Hen­drie­na staan met haar groen pen­ne­tjie-krul­lers in die ha­re, wat sorg­vul­dig deur haar kom­buis­reg­ter­hand, Lies­bet, met bier­lap­pies in­ge­draai is.

My ma kry ge­moe­de­lik-moeg haar sit op my ou­pa se room­kleur ge­verf­de bent­wood-stoel wat on­der die s­te­wi­ge swart ba­ka­liet-te­le­foon staan­ge­maak is. Die te­le­foon is lank te­rug deur Tel­kom se be­soe­ken­de teg­ni­kus met die ho­ë­wiel-bak­kie teen die blink o­lie­verf-muur ge­mon­teer, want el­ke ding het sy plek en van wi­re­less, mo­bi­le of re­mo­te was daar nog nie spra­ke nie.

EDELE WERK

My ma en Buur­vrou deel sto­ries en stuk­ke oor ta­ma­tie­plant­jies wat be­lo­wend op­kom, wes­te­win­de wat plaas­ven­ster­ban­ke weer van voor af on­der die stof waai of die hand­tert­jies en Hert­zog­gies wat nog moet klaar vir Son­dag se wyks­bid­uur. An­der ke­re kon my ma en haar skoon­sus­ter, An­na Maans, ’n ron­de uur be­spie­gel en bieg oor hul pen­kop-seuns se skool­broe­ke – so­me wat vir die so­veel­ste ke­re moet uit, lang be­ne van twaalf­ja­ri­ges wat veels te vin­nig nóg lan­ger word. Of vloot­blou skool­truie wat half­pad is en dye lots van die ko­ö­pe­ra­sie se wol wat nou skie­lik ver­skil.

So het hul­le die koue sei­soe­ne en die warm so­mers op on­ge­steel­de plaas­ly­ne deur­ge­praat. Uit­ge­trap. Voos ge­werk.

Daar was sto­ries oor brood wat treu­rig rys, Bur­da-pa­tro­ne wat af­ge­rol gaan word, be­skuit wat uit­droog in hout­sto­we, skool­blik­ke wat moet vol­ge­maak word of bees­slag-spe­se­rye wat in vy­sels wag.

In­ko­pie­sen­trums, Dol­ce-ho­ë­hak­skoe­ne, Guc­ci-hand­skoe­ne of pienk vroue-og­gen­de met pronk en praal was nooit op die a­gen­da nie. Nee, op die a­gen­da was na­mid­dag ná na­mid­dag skaap­wors, boer­be­skuit, suur­deeg­brood, kor­rel­kon­fyt, vy­e­rol­le, spring­bok­bil­tong, kol­jan­der, brei­wol, he­kel­pa­tro­ne en ka­toen­lap vir kin­der­rok­kies.

Die werk­woor­de was nie spog, blink of nuus aan­dra nie, maar die taal lie­wer kerf, knie, kar­ring, skil, nat­lei, op­sny of uit­stryk. Plaas­vroue . . . met hul u­nie­ke, e­del styl van vrou­wees, die noue band met ’n vrien­din om die swoeg en wroeg van ’n dag deur te trap, uit te ra­fel, oor te speel. Want, so hoor hul­le dan él­ke mid­dag by tan­nie Esmé van S­pring­bok­ra­dio: Só máák mens!

En só, on­ver­klaar­baar, het ek ook al plek­plek my ma se styl be­gin aan­neem om teen wa­ter­staanson ’n vrien­din te bel op my kar­tel­draad-te­le­foon en te vertel: Só maak mens, so maak ék of hoe maak jy?

Hann­li Nel-Smith woon op S­tel­len­bosch, waar sy haar man se tand­arts­prak­tyk be­stuur en die ad­mi­nis­tra­sie be­har­tig. Sy het op die plaas Erf­deel, tus­sen Loe­ries­fon­tein, Ka­ka­mas, Brand­vlei en Po­f­ad­der, groot­ge­word. Hann­li is lief vir boe­ke, skryf en be­speel die man­do­lien en ki­taar.

Newspapers in Afrikaans

Newspapers from South Africa

© PressReader. All rights reserved.