In­ge­dag­te of aan­dag­tig?

Mossel Bay Advertiser - - Letters | Briewe -

“Om te dink… hier­die brein is 60 jaar oud. Vol ken­nis en her­in­ne­rin­ge… ge­sond.” Ook maar goed dat men­se ver­skil. Ek gril vir die mens­li­ke a­na­to­mie. Dus om met ie­mand on­der een dak saam te leef wat die teen­oor­ge­stel­de be­leef, is ‘n uit­da­ging. Ver­al as die per­soon van jou ver­wag om sy kin­der­li­ke op­ge­won­den­heid oor die me­die­se veld en die bloe­di­ge be­son­der­he­de daar­van te deel. Voor ons op die re­ke­naar­skerm speel ‘n YouTu­be­vi­deo. Ter­wyl die in­te­res­sant­he­de van die mens­li­ke brein ty­dens dis­sek­te­ring uit­ge­wys word, stuur my grys­stof die bood­skap dat die skot­tel­goed my drin­gen­de aan­dag ver­eis. In­ge­dag­te, al was­sen­de, ter­wyl daar steeds lo­pen­de kom­men­taar van die op­ge­won­de “stu­dent” kom, dwaal my kop. In­ge­dag­te maak ek al die no­di­ge be­lang­stel­len­de ge­lui­de. In­ge­dag­te dink ek aan die strie­men­de be­gro­ting, die wa­ter­kri­sis, ont­hou dat ek ver­jaars­dae ver­geet het.

“Jy luis­ter nie na die goed waar­in ek be­lang­stel nie…” “Ek luis­ter… jy’t ge­sê…. 'was vol ken­nis en her­in­ne­rin­ge'…?” ‘n Al­mag­ti­ge sug volg. “Jy stel ook net nie be­lang nie, doen jy?” Die he­den­daag­se le­we eis van ons om te­ge­ly­ker­tyd ons aan­dag op ver­skeie plek­ke te fo­kus. Ons noem dit mul­ti-tas­king. Ons is trots daar­op as ons hier­die vaar­dig­heid kan be­mees­ter. Ken­ners meen dat die frag­men­te­ring van fo­kus, soos deur mul­ti-tas­king ge­dik­teer word, juis nie by­dra­end is tot brein­ge­sond­heid nie. Daar is tans meer as 500 we­ten­skap­li­ke ar­ti­kels ge­pu­bli­seer oor die waar­de van aan­dag­tig­heid ( mind­ful­l­ness). Aan­dag­tig­heid is ‘n tra­di­sie in die Boed­dhis­me, maar die se­ku­lê­re toe­pas­sing daar­van is 35 jaar ge­le­de na die Wes­te ge­bring deur ‘n mo­le­ku­lê­re bi­o­loog. Die i­dee was om uit eeue-oue prak­ty­ke die bes­te te haal om pa­si­ën­te te leer om hul in­ner­li­ke ge­reed­skap in te span teen pyn. Tans is daar aan­sien­li­ke be­wy­se dat aan­dag­tig­heid kan help om bloed­druk en die stres­hor­moon, kor­ti­sol te ver­laag. Dit ver­sterk im­muun­re­spon­se en kan die struk­tuur van die brein ver­an­der. Dit be­skerm die brein teen ver­ou­de­ring. Daar is ook we­ten­skap­li­ke ge­tui­e­nis dat aan­dag­tig­heid kan help teen de­pres­sie en ‘n rits an­der psi­gi­a­trie­se siek­tes. Aan­dag­tig­heid is ‘n prak­tyk, wat ons in die era van aan­dag­af­leid­baar­heid, help om te fo­kus op een ding en om die spit­ver­keer van ons ge­dag­tes te re­gu­leer. Dis brein­fiks­heid waar­in jy jou aan­dag­spie­re 'n slag in die gim­na­si­um laat s­weet. Dit word van toe­pas­sing ge­maak op ‘n le­we waar al­mal aan stres ly, waar angs ‘n e­pi­de­mie ge­word het en waar de­pres­sie bin­ne die vol­gen­de paar jaar die mees be­dui­den­de siek­te naas is­ke­mie­se hart­siek­tes gaan word. ‘n Brein. X jaar oud. Vol ken­nis en her­in­ne­rin­ge. Ge­sond.

Ge­dag­tig hier­aan, sal ons nie ‘n slag “in­ge­dag­te” moet ruil vir “aan­dag­tig” nie?

• aan­dag­tig: met op­let­tend­heid, met op­merk­saam­heid (HAT)

Pan­se­grouw se ma­kro blok­raai­sel­woor­de­boek:

• aan­dag­tig lees: be­stu­deer

• aan­dag­tig luis­ter: op­let, toe­hoor

• aan­dag­tig soek: kyk

Newspapers in Afrikaans

Newspapers from South Africa

© PressReader. All rights reserved.