DIE WATERGAT

’n Stil oom­blik in die na­tuur is soms ge­noeg.

SA Jagter Hunter - - INHOUD - NICO STARBUCK

Die ri­vier maak ’n wye draai om B­re­kers­kop voor dit vir ou­laas skuur teen die vaal kran­se van A­rends­hoog­te. Hier­van­daan kies die le­wens­aar, wat in die re­ën­sei­soen suk­kel om bin­ne sy wal­le te bly, ge­woon­lik koers oor die vlak­te tus­sen die soet­do­rings en wil­de­prui­me deur.

Nou is hy eg­ter leeg met slegs en­ke­le poe­le waar die so­mer­kol­ke die aarde diep uit­ge­vreet het. Teen A­rends­hoog­te lê die groot­ste poel. Hier in die elm­boog van die ri­vier rys die kran­se van­uit die wa­ter boon­toe. Aan die oor­kant van die krans lê die skoon, grys­wit sand wat in die re­ën­sei­soen daar uit­spoel. Waar die sand op­hou, klou ’n paar gras­pol­le ver­be­te vas voor­dat die eer­ste do­ring­bo­me be­gin. ’n S­werm vin­ke bou el­ke jaar y­we­rig hul­le nes­te aan die ri­vier­kant van die bo­me, maar nou is dié nes­te leeg en wind­ver­waai. Die wit­kruis­a­rend se bly­plek 20 me­ter bo die wa­ter is ook ver­la­te en die kui­ken sweef saam met sy ou­ers op die lug­stro­me. ’n Sei­soen is ver­by. Op die vlak­te is die ver­an­de­ring van sei­soen ook merk­baar in die vaal veld. Net die streep do­ring­bo­me op die ri­vier­wal is nog groen en die poe­le word ’n by­me­kaar­kom­plek van al­les wat wa­ter soek.

By die wa­ter is die spo­re on­lees­baar in die sand, maar op die wal ver­tel die wild­spaad­jies ’n dui­de­li­ke sto­rie; soos wie laas­te kom drink het voor die son sy kop uit­ge­steek het. Van­mô­re was dit ys­ter­vark en so met die weg­loop het hy pro­beer om koe­doe se spo­re dood te vee. El­ke watergat ver­tel sy eie ver­haal. By elk­een kom die be­wo­ners van die daar­die a­rea by­me­kaar. Net as die gat op­droog sal hul­le skuif na die vol- gen­de drink­plek. Die watergat teen A­rends­hoog­te is die e­nig­ste een wat heel­jaar deur sy wa­ter hou. Soos die droë sei­soen vor­der, kom al hoe meer die­re hier­na­toe. We­lis­waar sak die wa­ter­vlak, maar daar is al­tyd ge­noeg vir ’n droë keel.

’N GOEIE SKUILING

On­ge­veer vyf me­ter bo die wa­ter strek ’n smal rots­lys tot op die rand van die krans – breed ge­noeg om ge­mak­lik op te be­weeg. Hier en daar het strui­ke in die rots­skeu­re vas­hou­plek ge­kry en selfs ’n spek­boom het reg­oor die watergat sy wor­tels in­ge­slaan. Dit is waar­heen ek mik toe ek van die kant af al op die rots­lys be­weeg. By die spek­boom is die lys am­per ’n me­ter breed, maar ein­dig vlak ag­ter die boom teen so­lie­de rots. By die boom sit ek my rug­sak ver­sig­tig neer en maak die lys so skoon en ge­lyk as moont­lik. Dit is nog vroeg, maar ek is haas­tig om in po­si­sie te kom voor­dat die eer­ste dag­drin­kers op­daag en my sien. As ek plat op my maag lê, bied die spek­boom ’n goeie skuiling en ek kan mooi kor­rel son­der dat daar tak­ke voor die lens is.

Van­waar ek lê is dit slegs so­wat 15 me­ter tot waar die sand be­gin en dis die per­fek­te skoot­af­stand. Klaar ge­laai, be­gin die groot ge­wag wat baie ge­duld verg. Voor ek e­nig­iets kon sien, kry ek die ge­voel dat ek nie meer al­leen is nie. Ek lê dood­stil en pro­beer om nie ’n lit te roer nie. Dan sien ek hom uit die hoek van my oog. Hy is nog tus­sen die do­ring­bo­me, maar kom doel­ge­rig aan­ge­stap. Dui­de­lik is hy nie bang om wa­ter toe te kom nie, maar tog flits sy oë in al­le rig­tings. Dit is die groot­ste bob­be­jaan­man­ne­tjie wat ek nóg ge­sien het. Waar die do­ring­bo­me ein­dig, steek hy vas en be­kyk die watergat. Vir ’n oom­blik rus die twee don­ker oë op my en ek vrees dat hy gaan a­larm maak, maar die spek­boom en ghil­lie-pak doen eg­ter hul­le

werk en hy be­gin aan­stap oor die sand na die wa­ter. Ná hy ge­drink het, gaan sit hy met sy rug na die do­ring­bo­me ge­keer en hou hom­self be­sig deur te krap waar dit jeuk. Ek is in ’n twee­stryd. Ek weet as ek roer gaan hy my sien en a­larm maak. Ek be­sluit om te wag.

Ge­woon­lik kom drink bob­be­ja­ne nie so vroeg nie en hoe­kom is dié ou gro­te al­leen? ’n Be­we­ging tus­sen die bo­me laat my gou be­sef dat hy de­fi­ni­tief nie al­leen is nie. Die trop kom van o­ral uit die bos uit en kies koers wa­ter toe. Soos men­se­kin­ders be­gin die klein­tjies op die sand te speel. Hul­le rol en kar­nuf­fel me­kaar. Ie­se­grim­mig sit die gro­te en kyk. Wan­neer hul­le te na­by aan hom kom, word daar ge­niep­sig na hul­le ge­klap. Twee an­der man­ne­tjies kom sit by die groot­me­neer wat dui­de­lik die lei­er is en ’n wy­fie plak haar­self ag­ter hom neer en be­gin soek vir vlooie. Sy is skyn­baar ’n guns­te­ling, want hy sit dood­stil en ge­niet die aan­dag.

’N VREEM­DE DING

Dan volg iets wat ek voor­heen al ge­sien het, maar ge­dink het ek my ver­beel. Ek het eens op ’n tyd deel­tyds ge­boer en hoof­saak­lik aar­tap­pels ge­plant. ’n Bob­be­jaan­trop het my baie las ge­gee en ek moes heel­wat plan­ne maak om ’n oes te ver­se­ker. Ek het eers be­gin om van die groot man­ne­tjies te skiet met die hoop dat dit die trop sal ver­wil­der, maar dit het eg­ter nie ge­werk nie. Ek het toe e­lek­trie­se hei­nings om die lan­de ge­span en dit het ge­deel­te­lik ge­help. Die jong bob­be­ja­ne en klein­tjies is uit­ge­hou, maar die gro­tes het nog in­ge­kom.

Een og­gend het ek die trop gaan voor­lê. Dit was nog don­ker toe ek in my voor­af­ge­ko­se plek in­be­weeg. Die trop het tot na­by die land ge­kom en daar het ’n paar man­ne­tjies by­me­kaar gaan sit, ek was te ver om te hoor of daar e­ni­ge ge­lui­de was, maar die hand­be­we­gings was dui­de­lik waar­neem­baar. Hier by die watergat sien ek weer wat ek daar­die tyd waar­ge­neem het: Bob­be­jaan­man­ne­tjies wat na­by me­kaar sit en lig­te hand­be­we­gings maak ter­wyl daar ge­steun en oë ge­rek word. Dit lyk kom­pleet of hul­le iets met me­kaar be­spreek. Dan, as­of ’n be­sluit ge­neem is, staan die lei­er op en kry koers na die do­ring­bo­me. ’n Kortaf blaf en die he­le trop volg hom. Die twee an­der man­ne­tjies wag tot al die bob­be­ja­ne tus­sen die bo­me weg­raak voor­dat hul­le ook in daar­die rig­ting be­weeg. Dui­de­lik dek hul­le die ag­ter­hoe­de.

Eers na­dat hul­le ver­dwyn het, be­sef ek hoe styf my lyf is van die stil lê in een po­si­sie. Ek be­sef ook dat ek die he­le pe­tal­je dop­ge­hou het en hoe­wel ek ge­reed was met my ka­me­ra, het ek nie ’n en­ke­le fo­to ge­neem nie. Ek gaan sit reg­op en hang my be­ne oor die rots­lys. Net toe ek my rug­sak na­der­trek om die kof­fie­fles uit te haal, hoor ek ’n rooi­bok snork en ek ver­star. Dis eg­ter te laat, my be­we­gings ver­wil­der die trop­pie. Ek skink ’n beker kof­fie son­der om my be­we­gings te ver­doe­sel. Rus­tig drink ek klaar en pak my ka­me­ra weg. Ek het niks “ge­skiet” nie, maar om so deel van die na­tuur te wees, is vir my ge­noeg.

Ek het nog ’n ruk­kie daar ge­sit en peins oor dit wat ek nou al twee keer by bob­be­ja­ne ge­sien het en be­sef weer­eens dat ons as mens ook deel uit­maak van die na­tuur. Al is ons in ’n heer­sen­de po­si­sie is dit ons plig om die skep­ping met ver­ant­woor­de­lik­heid te han­teer.

Ek het my ghil­lie-pak uit­ge­trek en be­gin aan­stryk kamp­plek toe. La­ter sal ek weer die ka­me­ra by die kamp los en met my ge­weer berg-op, weg van die wa­ter­ga­te gaan soek vir ’n groot gry­se met draai­ho­rings.

SEP­TEM­BER 2018

Newspapers in Afrikaans

Newspapers from South Africa

© PressReader. All rights reserved.