In­dië-mi­li­tai­ren pleeg­den op gro­te schaal oor­logs­mis­da­den

Times of Suriname - - NEDERLANDS NIEUWS/TV -

DEN HAAG - Ne­der­land­se mi­li­tai­ren heb­ben in Ne­der­lands-In­dië (19451949) op gro­te schaal ex­treem ge­weld ge­bruikt te­gen In­do­ne­si­ërs. Dat wa­ren geen in­ci­den­te­le mis­dra­gin­gen van een paar een­he­den, zo­als het of­fi­ci­ë­le re­ge­rings­stand­punt luidt, maar het ge­beur­de struc­tu­reel. De le­ger­lei­ding stond dat oog­lui­kend toe, stop­te oor­logs­mis­da­den in de doof­pot en deed er soms ac­tief aan mee.

Dat con­clu­deert his­to­ri­cus Ré­my Lim­pach in een baan­bre­kend on­der­zoek dat gis­te­ren ver­scheen. Hij stelt dat het Ne­der­land­se le­ger re­gel­ma­tig de gren­zen van het oor­logs­recht over­schreed. Daar­bij trok ze let­ter­lijk en fi­guur­lijk ‘een spoor van bran­den­de kam­pongs en sta­pels lij­ken door de In­do­ne­si­sche ar­chi­pel’.

“Mis­han­de­ling, mar­te­ling, ‘stand­rech­te­lij­ke’ exe­cu­ties en ‘bran­den­de kam­pongs’ wa­ren sche­ring en in­slag en niet het re­sul­taat van ont­spo­rin­gen van en­ke­le in­di­vi­du­en”, stelt de on­der­zoe­ker in zijn boek ‘De bran­den­de kam­pongs van Ge­ne­raal Spoor’.

Na de Twee­de We­reld­oor­log voch­ten 200.000 mi­li­tai­ren te­gen In­do­ne­si­sche strij­ders, die in 1945 de on­af­han­ke­lijk­heid uit­rie­pen. Ne­der­land pro­beer­de met har­de hand het ge­zag in de af­val­li­ge ko­lo­nie te her­stel­len, maar dat bleek een kans­lo­ze mis­sie. In to­taal kwa­men 6000 mi­li­tai­ren in de ar­chi­pel om.

Schat­tin­gen van het aan­tal do­den aan In­do­ne­si­sche zij­de lo­pen uit­een van 25.000 tot 100.000. Lim­pach geeft tal van voor­beel­den van oor­logs­mis­da­den. Ge­van­ge­nen wer­den gru­we­lijk ge­mar­teld of zon­der vorm van pro­ces geexe­cu­teerd. Bui­ten ge­vechts­ac­ties om scho­ten mi­li­tai­ren soms luk­raak op on­schul­di­ge bur­gers, waar­bij vrou­wen, kin­de­ren en bejaarden niet wer­den be­spaard.

Be­rucht wa­ren de ‘zui­ve­rings­ac­ties’ in kam­pongs. Man­nen wer­den ge­schei­den van vrou­wen en kin­de­ren af­ge­voerd en el­ders dood­ge­scho­ten. De kam­pongs wer­den plat­ge­brand. “Het in de as leg­gen van kam­pongs stond ook dik­wijls in het te­ken van een ze­ke­re mi­li­tai­re mach­te­loos­heid en de daar­uit voort­vloei­en­de frus­tra­tie in de strijd te­gen een ongrijp­ba­re, on­zicht­ba­re en on­der­schat­te te­gen­stan­der.”

(AD)

Newspapers in Dutch

Newspapers from Suriname

© PressReader. All rights reserved.