Hoe gro­ter en com­plexer je brein, hoe lan­ger je geeuw duurt

Times of Suriname - - WETENSCHAP -

On­der­zoek toont aan dat het geeu­wen van pri­ma­ten het langst du­ren: veel lan­ger dan die van ka­me­len, paar­den, leeu­wen, oli­fan­ten en wal­rus­sen, bij­voor­beeld. We­ten­schap­pers be­stu­deer­den vi­deo’s van geeu­wen­de or­ga­nis­men (de­ze film­pjes waren voor­na­me­lijk af­kom­stig van YouTu­be). Nauw­keu­rig werd ge­ke­ken hoe­lang het geeu­wen van ver­schil­len­de die­ren, waar­on­der men­sen en an­de­re pri­ma­ten, en ook ka­me­len, scha­pen, eek­hoorns, kat­ten en leeu­wen – waren. Ook gin­gen de on­der­zoe­kers na of er bin­nen een soort gro­te ver­schil­len waren tus­sen de leng­te van een geeuw.

Ver­vol­gens pak­ten de on­der­zoe­kers er een eer­der ver­sche­nen stu­die bij. In de­ze stu­die waren de ei­gen­schap­pen van het brein (bij­voor­beeld om­vang) van de meest uit­een­lo­pen­de soor­ten be­schre­ven. De on­der­zoe­kers leg­den de ge­ge­vens uit die stu­die naast de ge­ge­vens die ze door het be­kij­ken van YouTu­be-film­pjes had­den ver­kre­gen. En al snel stuit­ten de we­ten­schap­pers op een ver­band. Hoe lan­ger een geeuw duur­de, hoe gro­ter en com­plexer het brein van een or­ga­nis­me bleek te zijn. “Ver­schil­len tus­sen geeuw­duur lij­ken spe­ci­fiek ver­band te hou­den met de ver­schil­len in brein­om­vang en -com­plexi­teit, waar­bij het aan­tal cor­ti­ca­le neu­ro­nen (cel­len in de her­sen­schors, red.) de meest sig­ni­fi­can­te fac­tor was”, zo schrij­ven de on­der­zoe­kers in het blad Bi­o­lo­gy Let­ters. Het geeu­wen bij de pri­ma­ten ble­ken dan ook sig­ni­fi­cant lan­ger te du­ren dan die van an­de­re zoog­die­ren. En het geeu­wen van men­sen duur­de weer lan­ger dan die van go­ril­la’s. Ook bleek de duur van een geeuw on­der pri­ma­ten veel ster­ker te va­ri­ë­ren dan on­der an­de­re zoog­dier­soor­ten.

Een geeuw kan ons dus meer ver­tel­len over de om­vang en com­plexi­teit van het brein van ver­schil­len­de zoog­die­ren. De on­der­zoe­kers plei­ten voor ver­volg­on­der­zoek. Zo zou­den ze bij­voor­beeld graag wil­len ach­ter­ha­len of ook bij vo­gel­soor­ten de duur van een geeuw meer ver­raadt over de om­vang en com­plexi­teit van het brein.

Geeu­wen is mis­schien wel één van de slecht­st be­gre­pen da­ge­lijk­se be­zig­he­den van zoog­die­ren, waar­on­der men­sen. Nog al­tijd we­ten on­der­zoe­kers niet pre­cies wat het nut van het geeu­wen is. Er zijn ver­schil­len­de the­o­rie­ën over. Zo zou geeu­wen een so­ci­a­le functie heb­ben. Weer an­de­re on­der­zoe­kers den­ken dat het geeu­wen het brein af­koelt. Een an­de­re veel­ge­hoor­de ver­kla­ring is dat we geeu­wen van­we­ge zuur­stof­te­kort. “Dat het zo las­tig is om de ul­tie­me functie van geeu­wen vast te stel­len, komt deels wel­licht door het feit dat geeu­wen door ver­schil­len­de sti­mu­li kan ont­staan en we­ten­schap­pers de sub­tie­le ver­schil­len bin­nen de­ze ge­drags­ex­pres­sie over het hoofd heb­ben ge­zien”, zo schrij­ven de on­der­zoe­kers. “Op ba­sis van on­ze re­sul­ta­ten den­ken we dat de geeuw­duur meer aan­dacht be­hoeft.” (Scien­ti­as/ fo­to: an­dre­acamp­bell.co.za)

Newspapers in Dutch

Newspapers from Suriname

© PressReader. All rights reserved.