Mys­te­ri­eu­ze rönt­gen­stra­ling ge­me­ten in ver­re ster­ren­stel­sels

Times of Suriname - - WETENSCHAP -

Sa­tel­liet

Ame­ri­kaan­se ster­ren­kun­di­gen heb­ben een on­ver­klaar­baar soort rönt­gen­stra­ling ge­me­ten van mys­te­ri­eu­ze ob­jec­ten in ver­af­ge­le­gen ster­ren­stel­sels. Het gaat om ob­jec­ten die een hon­derd keer ster­ke­re stra­ling uit­zen­den dan de rönt­gen­stra­ling die nor­maal ge­spro­ken wordt op­ge­van­gen uit de ruim­te van ob­jec­ten zo­als zwar­te ga­ten en neu­tro­nen­ster­ren. Ook is de stra­ling steeds maar heel even meet­baar. Na en­ke­le uren ver­dwij­nen de stra­lings­bron­nen al­weer. Dat mel­den Ame­ri­kaan­se on­der­zoe­kers in het we­ten­schap­pe­lijk tijd­schrift Na­tu­re. De we­ten­schap­pers van de Uni­ver­si­teit van Ala­ba­ma kwa­men de mys­te­ri­eu­ze stra­ling bij toe­val op het spoor. Ze wa­ren op zoek naar zwar­te ga­ten en ana­ly­seer­den ge­ge­vens van het Chan­dra X-Ray Ob­ser­va­to­ry, een sa­tel­liet die rönt­gen­stra­ling kan de­tec­te­ren. Rönt­gen­stra­ling is meest­al af­kom­stig van zwar­te ga­ten die gas­sen van na­bij­ge­le­gen ster­ren naar zich toe­trek­ken. De wrij­ving die ont­staat in de draai­schrij­ven van de­ze gas­sen zorgt voor de stra­ling. “Maar de stra­ling van de ob­jec­ten die we nu heb­ben ge­von­den is hon­derd tot twee­hon­derd keer gro­ter”, al­dus hoofd­on­der­zoe­ker Jim­my Ir­win op nieuws­si­te New Scien­tist.

In 2003 en 2007 zijn er ver­ge­lijk­ba­re stra­lings­bron­nen waar­ge­no­men in ver­af­ge­le­gen ster­ren­stel­sels. De ster­ren­kun­di­gen kun­nen het fe­no­meen tot nu toe niet ver­kla­ren. Ir­win ver­moedt dat de stra­ling wordt ver­oor­zaakt door re­la­tief klei­ne zwar­te ga­ten die gro­te hoe­veel­he­den ma­te­rie van ster­ren op­slok­ken. “Maar dat is slechts een the­o­rie.”

(NU.nl/foto: Wall­pa­pers)

Newspapers in Dutch

Newspapers from Suriname

© PressReader. All rights reserved.